1. Ünite · Değerlerim

Akrabalarım

الأَقارِب (akrabalar)
عَمّ، خال، جَدّ (amca, dayı, dede)

Arapçada akrabalar ve meslekleri nasıl tanıtılır?

Arapçada akrabalar ve meslekleri, akrabalık adları, meslek ve iş yeri adları ile ikil ve çoğul zamirlere göre çekimlenen fiillerle tanıtılır. Amca, hala, dayı, teyze, dede ve nine gibi akrabalık adlarının eril ve dişil biçimleri vardır. Mühendis, doktor, hemşire, avukat, polis ve şoför gibi meslekler; fabrika, şirket, hastane ve büro gibi iş yerleriyle birlikte söylenir. Örneğin bir cümlede babanın ve erkek kardeşin mühendis olduğu, ikisinin şirkette çalıştığı anlatılır. İşaret zamirleri tekil, ikil ve çoğul için ayrı biçimler alır; "bu ikisi" ve "bunlar" farklı sözcüklerle karşılanır. İki kişi için هُما zamiri ve يَعْمَلانِ fiili, üç ve daha fazla erkek için هُمْ zamiri ve يَعْمَلونَ fiili kullanılır. Okuma metninde aile bireyleri meslekleriyle tanıtılır; konuşan kişi ailesini sevip saydığını söyler ve akrabalarımı her hafta ziyaret ederim diyerek akraba ziyaretine verdiği değeri dile getirir.

Akrabalarım: konu özeti

Bu konuda akrabalarını ve onların mesleklerini Arapça tanıtmayı öğreniyorsun. İkil (iki kişi) ve çoğul zamirlerle fiil çekimini de bu derste görürsün.

Akrabalar: عَمٌّ/عَمَّةٌ (amca/hala), خالٌ/خالَةٌ (dayı/teyze), جَدٌّ/جَدَّةٌ (dede/nine), أَقارِبُ (akrabalar). Örnek: جَدّي وَجَدَّتي مُتَقاعِدانِ (Dedem ve ninem emekli).
Meslekler ve iş yerleri: مُهَنْدِسٌ, طَبيبٌ, مُمَرِّضَةٌ, مُوَظَّفَةٌ, مُحامٍ, شُرْطِيٌّ, سائِقٌ, رَبَّةُ البَيْتِ; مَصْنَعٌ, شَرِكَةٌ, مُسْتَشْفى, مَكْتَبٌ. Örnek: أَبي وَأَخي مُهَنْدِسانِ، وَهُما يَعْمَلانِ في الشَّرِكَةِ.
İşaret zamirleri: هَذا/هَذِهِ (bu), هَذانِ/هاتانِ (bu ikisi), هَؤُلاءِ (bunlar). Örnek: هَذانِ مُعَلِّمانِ, هَؤُلاءِ مُعَلِّماتٌ.
Zamirler: هُما (o ikisi), هُمْ/هُنَّ (onlar), أَنْتُما (siz ikiniz), أَنْتُمْ/أَنْتُنَّ (siz), نَحْنُ (biz). Örnek: ما مِهْنَتُهُمْ؟ – هُمْ مُدَرِّسونَ.
Fiil çekimi: هُوَ يَعْمَلُ, هِيَ تَعْمَلُ, هُما يَعْمَلانِ/تَعْمَلانِ, أَنْتِ تَعْمَلينَ. Örnek: أَنْتُما طَبيبانِ، تَفْحَصانِ المَرْضى.
Okuma metni: والِدي مُحامٍ، يُدافِعُ عَنِ العَدالَةِ. والِدَتي رَبَّةُ البَيْتِ، تَهْتَمُّ بِعائِلَتِنا. عَمّي شُرْطِيٌّ، يُحافِظُ عَلى الوَطَنِ.
Değer: أُحِبُّ أُسْرَتي وَأَحْتَرِمُها، وَأَزورُ أَقارِبي كُلَّ أُسْبوعٍ (Ailemi sever, sayarım; akrabalarımı her hafta ziyaret ederim).

Unutma: هُما iki kişi için (يَعْمَلانِ), هُمْ üç ve daha fazla erkek için (يَعْمَلونَ) kullanılır.

Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. · Son güncelleme: 13 Kasım 2026

Önce temeli pekiştir

Bir akrabanı üç adımda tanıtırsın:

Kim olduğunu söyle: خالي, عَمَّتي.
Mesleğini söyle: خالي مُدَرِّسٌ.
Ne yaptığını ekle: وَهُوَ يُدَرِّسُ في المَدْرَسَةِ.

Günlük hayattan: Kitaptaki Hasan ile Furkan gibi uzun zamandır görmediğin bir arkadaşına "ما مِهْنَتُكَ الآنَ؟" diye sorabilirsin. O da "أَنا مُهَنْدِسٌ، أَعْمَلُ في المَكْتَبِ" der, sen "ما شاءَ اللهُ" diye karşılık verirsin.

Sık yapılan hata: İki mühendisten söz ederken هُمْ مُهَنْدِسونَ demek doğru değil, هُما مُهَنْدِسانِ denir; Arapçada iki kişi için ayrı bir ikil biçimi vardır.

İpucu: Bir aile ağacı çiz, her kutuya akrabanın Arapça adını ve mesleğini yaz. İki kişiyi birlikte anlatırken هُما ve ‑انِ ekini kullanmayı unutma. Ardından aynı cümleleri kendin için yeniden kur: أَنا طالِبٌ، أَدْرُسُ في الثّانَوِيَّةِ.

Derinleş

Kitaptaki "هَيّا نَتَعَرَّفُ عَلى أُسْرَتي" metnini oku ve her kişinin mesleğini, ne yaptığını tabloya yaz. Sonra ailenden iki akrabanı ikil biçimiyle anlatan dört cümle kur. Kitabın akrabaları her hafta ziyaret etmeyi bir değer olarak öne çıkarması sana ne düşündürüyor? Düşünceni bir örnekle yaz. Cevabını sınıfta paylaş.