Etkinlik Örnekleri
Hangi Maddeler Suda Çözünür?
- 60–72 ay
- çözünme
- su
- karışım
- sınıflandırma
- deney
Hangi maddeler suda çözünür, hangileri çözünmez?
Suda çözünme deneyinde şeker ve tuz karıştırılınca gözle görünmez hâle gelir; kum ve pirinç görünmeye devam edip bardağın dibinde kalır, un ise suyu bulanıklaştırır. 60–72 aylık çocuklar için hazırlanan yaklaşık 20 dakikalık etkinlikte şeker, tuz, temiz kum, pirinç ve un ile beş şeffaf bardak su, çay kaşığı ve karıştırma kaşığı kullanılır. Önce maddeler incelenir; hangisinin taneli, hangisinin toz gibi olduğu konuşulur ve çocuk hangisinin suda kaybolacağını, hangisinin görünmeye devam edeceğini tahmin eder. Bir bardağa bir kaşık şeker konup karıştırılır, aynısı tuzla yapılır ve şekerli su ile tuzlu su karşılaştırılır. Sonra kum ve pirinç ayrı bardaklarda denenir, en son un eklenir. Maddeler suda görünmez olanlar, görünmeye devam edenler ve suyu bulanıklaştıranlar diye gruplanır. Karşılaştırmanın adil olması için her bardak aynı süre karıştırılır. Kumlu ve unlu su içilmez; tadına bakma isteği yalnız şekerli suyla ve yetişkin izniyle sınırlanır.
Hangi Maddeler Suda Çözünür?: etkinlik
Yaş grubu: 60–72 ay · Süre: yaklaşık 20 dakika
Çocuğunuz şeker, tuz, kum, pirinç ve unu suya koyarak hangilerinin gözden kaybolduğunu, hangilerinin dipte kaldığını ve hangisinin suyu bulandırdığını gözlemler; sonuçlara göre maddeleri gruplar.
Malzemeler: Şeker, tuz, kum (temiz), pirinç, un; beş şeffaf bardak su, çay kaşığı, karıştırmak için kaşık, kâğıt ve kalem.
- Maddeleri inceleyin: "Hangisi taneli, hangisi toz gibi?" "Hangisi suda kaybolabilir, hangisi görünmeye devam eder?" diye tahmin alın.
- Bir bardağa bir kaşık şeker koyup karıştırın ve gözlemleyin. Aynısını tuzla yapın; şekerli ve tuzlu suyu karşılaştırın.
- Sonra kumu ve pirinci ayrı bardaklarda deneyin: dipte kaldılar mı?
- Son olarak unu ekleyin: su bulanıklaştı mı?
- Maddeleri "suda görünmez olanlar", "görünmeye devam edenler", "suyu bulanıklaştıranlar" diye gruplayın ve tahminlerle karşılaştırın.
Unutma: Her bardağı aynı süre karıştırın ki karşılaştırma adil olsun. Kumlu ve unlu su içilmez; tadına bakma isteğini yalnız şekerli suyla ve sizin izninizle sınırlayın.
Bu anlatım yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. · Son güncelleme:
Evde birlikte yapın
- Evde güvenli maddelerle (şeker, tuz, pirinç, un) çözünme gözlemi yapın: "Hangi madde görünmez oldu? Hangisi suda kaldı? Hangisi suyu bulanıklaştırdı?"
- Zorlanırsa yalnız şeker, kum ve un gibi sonucu kolay görülen üç maddeyle çalışın.
- "Görünmez oldu mu? Dipte kaldı mı?" gibi kısa sorular sorun; maddeyi doğru gruba koyması yeterlidir.
Bir adım ileri
Mutfaktan başka güvenli maddeler de ekleyin (kahve, mercimek, bulyon gibi). Çocuğunuz her biri için önce tahmin etsin, sonra sonucu bir çizelgede "çözünenler", "çözünmeyenler", "bulandıranlar" diye işaretlesin.