Etkinlik Örnekleri
Işığın Yolculuğu
- 60–72 ay
- ışık
- saydam
- opak
- gölge
Işığın Yolculuğu etkinliği nasıl yapılır?
“Işığın Yolculuğu” etkinliği, el feneriyle farklı malzemelerden ışığın geçip geçmediğinin önce tahmin edildiği, sonra denenip sonuçların kaydedildiği bir fen etkinliğidir. 60–72 aylık çocuklar için hazırlanan etkinlik yaklaşık 20 dakika sürer. Malzeme olarak el feneri, şeffaf poşet, şeffaf plastik kap, tül, buzlu dosya poşeti, yağlı kâğıt, ince kumaş, karton, kitap, tahta blok, metal kapak ile “geçer”, “az geçer” ve “geçmez” sütunları olan bir kâğıt gerekir. Önce malzemeler incelenir; çocuk her biri için ışığın geçip geçmeyeceğini tahmin eder ve nedenini kısaca söyler. Oda loşlaştırılır, fener malzemenin arkasından tutulur; ışığın geçip geçmediğine ve gölge oluşup oluşmadığına bakılır. Sonuçlar çizelgeye işlenir, malzemeler saydam, yarı saydam ve opak diye üç gruba ayrılır. Etkinlik çocuğa tahmin etmeyi, deney sonucunu kaydetmeyi ve ışık geçmeyince gölge oluştuğunu fark etmeyi kazandırır. Fener kimsenin gözüne tutulmaz; cam yerine şeffaf plastik kullanılır.
Işığın Yolculuğu: etkinlik
Yaş grubu: 60–72 ay · Süre: yaklaşık 20 dakika
Çocuğunuz el feneriyle farklı malzemelerden ışığın geçip geçmediğini önce tahmin eder, sonra dener ve sonuçları kaydeder. Malzemeleri saydam, yarı saydam ve opak diye gruplar; ışık geçmeyince gölge oluştuğunu fark eder.
Malzemeler: el feneri, şeffaf poşet, şeffaf plastik kap, tül, buzlu dosya poşeti, yağlı kâğıt, ince kumaş, karton, kitap, tahta blok, metal kapak; üç sütunlu kâğıt (geçer / az geçer / geçmez) ve kalem.
- Malzemeleri inceleyin: "Arkasını görebiliyor musun? İnce mi, kalın mı? Parlak mı?"
- Her biri için "Işık geçer, az geçer ya da geçmez" diye tahmin alın, nedenini kısaca söylesin.
- Odayı loşlaştırıp feneri malzemenin arkasından tutun; ışığın geçip geçmediğine ve gölge oluşup oluşmadığına bakın.
- Sonuçları çizelgeye işleyin; malzemeleri "saydam", "yarı saydam", "opak" diye üç gruba ayırın.
- "Tahminin tuttu mu? Hangisi şaşırttı? Işık geçmeyince ne oluştu?" diye konuşun.
Unutma: Feneri kimsenin gözüne tutmayın, gereksiz yere açık bırakmayın; cam yerine şeffaf plastik kullanın.
Bu anlatım yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. · Son güncelleme:
Evde birlikte yapın
- Evde poşet, kâğıt, tül, karton ve kumaşla aynı denemeyi yapın; "Işık geçti mi, az mı geçti, bu malzeme ışığı engelledi mi?" diye sorun.
- Zorlanırsa yalnız şeffaf poşet, yağlı kâğıt ve karton gibi sonucu belirgin üç malzemeyle başlayın.
- Çocuğunuzun malzemeyi doğru gruba kendisinin yerleştirmesine fırsat verin.
- Gün içinde perdeden, tül perdeden ve kapalı kapıdan gelen ışığı karşılaştırarak gözlemi sürdürebilirsiniz.
Bir adım ileri
Renkli şeffaf poşet ya da renkli şeker kâğıdı ekleyin; ışığın rengi nasıl değişti, birlikte inceleyin ve tahminlerle sonuçları karşılaştırın.