5. Sınıf Matematik · Sayılar ve Nicelikler (2): Kesirler

Kesirleri Karşılaştırma

kesir
karşılaştırma
pay
payda
bileşik kesir
ondalık gösterim
sayı doğrusu
yüzde

Kesirler ve ondalık gösterimler nasıl karşılaştırılır?

Kesirler, paydaları eşitse paylarına, payları eşitse paydalarına bakılarak karşılaştırılır; ondalık gösterimlerde ise önce tam kısım, sonra ondalık kısım karşılaştırılır. Karşılaştırılan kesirlerin aynı büyüklükteki bütünlere ait olması gerekir; Ayşe Öğretmen'in öğrencilerine dağıttığı aynı büyüklükteki pastalar buna örnektir. Paydaları eşit kesirlerden payı büyük olan daha büyüktür: 5/8 > 3/8. Payları eşit kesirlerden paydası küçük olan daha büyüktür, çünkü parçalar daha iridir: 3/8 > 3/10. Bileşik kesirler tam sayılı kesre çevrilerek ya da sayı doğrusunda gösterilerek karşılaştırılabilir. Ondalık kısmın sonuna eklenen sıfır değeri değiştirmez: 0,7 = 0,70 ve 23,4 = 23,40. Bu nedenle 2,4 ile 2,35 karşılaştırılırken 2,40 ile 2,35 karşılaştırılır ve 2,4 > 2,35 bulunur. Sıralamada < ve > sembolleri kullanılır: 5,1 > 4,9 > 4,5. Ondalık kısmı daha çok basamaklı olan sayı daha büyük değildir; 2,35 sayısı 2,4'ten küçüktür.

Kesirleri Karşılaştırma: konu anlatımı ve özeti

Kim daha çok pasta yedi, hangi ürün daha ucuz? Bu tür soruları yanıtlamak için kesirleri ve ondalık gösterimleri karşılaştırmayı bilmen gerekir.

Karşılaştırdığın kesirler aynı büyüklükteki bütünlere ait olmalıdır.
Paydaları eşit kesirlerden payı büyük olan daha büyüktür: 5/8 > 3/8.
Payları eşit kesirlerden paydası küçük olan daha büyüktür, çünkü parçalar daha iridir: 3/8 > 3/10.
Eş bütünler: 8 eş parçanın 3’ü, 10 eş parçanın 3’ünden daha uzundur; parçalar daha iri olduğu için 3/8 > 3/10
Bileşik kesirleri tam sayılı kesre çevirerek ya da sayı doğrusunda göstererek karşılaştırabilirsin.
Ondalık gösterimlerde önce tam kısma, tam kısımlar eşitse ondalık kısma bakılır: 2,4 > 2,35 çünkü 2,40 ile 2,35 karşılaştırılır.
Ondalık kısmın sonuna eklenen sıfır değeri değiştirmez: 0,7 = 0,70 ve 23,4 = 23,40.
Sıralama yaparken < ve > sembollerini kullan: 5,1 > 4,9 > 4,5.

Unutma: Ondalık kısmı daha çok basamaklı olan sayı daha büyük değildir; 2,35 sayısı 2,4'ten küçüktür.

Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme: 3 Kasım 2026

Önce temeli pekiştir

Kesirleri karşılaştırırken önce neyin aynı olduğuna bak.

Paydalar aynıysa parçalar aynı büyüklüktedir; payı büyük olan daha büyüktür: 3/5 > 2/5.
Paylar aynıysa parça sayıları aynıdır; parçası iri olan, yani paydası küçük olan daha büyüktür: 3/4 > 3/5.
Hiçbiri aynı değilse kesirleri genişleterek paydaları eşitleyebilir ya da sayı doğrusunda yerlerini gösterebilirsin.

Günlük hayattan: Aynı büyüklükteki iki pizzadan birini 4, ötekini 5 kişi paylaşıyorsa 4 kişilik pizzadaki dilimler daha büyüktür.

Sık yapılan hata: "3/5 kesri 3/4 kesrinden büyüktür, çünkü 5 sayısı 4'ten büyüktür." Doğrusu: Payda, bütünün kaç parçaya bölündüğünü gösterir. Bütün ne kadar çok parçaya bölünürse her parça o kadar küçük olur.

Derinleş

İki farklı markanın aynı boy meyve suyu kutusunda meyve oranı yazıyor: biri "%35 meyve", öteki "meyve oranı 2/5". Hangisinde daha çok meyve olduğunu iki farklı yöntemle göster. Ardından evdeki ya da marketteki ürünlerin etiketlerinden benzer iki örnek bul ve karşılaştır. Bir ürünü seçerken yalnızca bu oran mı, yoksa başka bilgiler de mi önemlidir? Tartış.

Öğrenme çıktıları

Bu konunun soruları MEB öğretim programındaki şu öğrenme çıktılarını ölçer.

MAT.5.1.4Farklı gösterimlerle ifade edilen kesirlerin karşılaştırılmasına yönelik çıkarım yapabilme
- a) Farklı gösterimlerle ifade edilen kesirlerin karşılaştırılmasına yönelik varsayımda bulunur.
- b) Varsayımındaki ilişkileri inceleyerek kesirlerin karşılaştırılmasına yönelik genellemeleri belirler.
- c) Elde ettiği genellemelerin varsayımını karşılayıp karşılamadığını sayı doğrusu, şekil gibi temsiller üzerinde gösterir.
- ç) Varsayımı ile ilgili ulaştığı sonuca yönelik matematiksel önermeleri sözel ya da sembolik temsil ile sunar.
- d) Sunduğu önermelerin tahmin etme becerisine katkısını gerekçelerle açıklar.

Sorular

Soru bankasından bu konunun soruları, kolaydan zora.

Kolaydan Zora: 3 adımda çalış Konu testini çöz

Kolay
1Bir manavda dört farklı paket üzüm, elektronik terazide 0,85 kg, 0,09 kg, 0,9 kg ve 0,8 kg olarak tartılmıştır. Aslı en ağır paketi almak istiyor. Aslı terazide hangi değeri gösteren paketi seçmelidir?
- A) 0,85 kg
- B) 0,09 kg
- C) 0,8 kg
- D) 0,9 kg
Cevabı göster
Doğru cevap: D) 0,9 kg
Ondalık gösterimler basamak basamak karşılaştırılır: 0,9 = 0,90 ve 0,85'in onda birler basamağında 9 > 8'dir. 0,85 seçeneği, virgülden sonra daha çok basamak olan sayıyı daha büyük sanmaktan doğar.
Kolay
2Fen dersinde iki grup aynı bitkinin boyunu ölçüp kâğıda farklı biçimlerde not etmiştir. Öğretmen, yazılan karşılaştırmalardan yalnızca birinin doğru olduğunu söylüyor. Aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?
- A) 2,35 > 2,4
- B) 0,7 = 0,70
- C) 5/8 < 3/8
- D) 3/8 < 3/10
Cevabı göster
Doğru cevap: B) 0,7 = 0,70
0,70'teki sondaki sıfır değeri değiştirmez; 7/10 = 70/100 olduğundan 0,7 = 0,70'tir. 2,35 > 2,4 seçeneği, basamak sayısı fazla olan ondalık gösterimi büyük sanmaktan doğar; 2,40 > 2,35'tir.
Kolay
3Bir sınıfta aynı büyüklükteki pizzalar farklı sayıda eşit dilime kesiliyor ve her öğrenciye 3 dilim veriliyor. Pizzaların biri 5, biri 7, biri 8, biri 10 eşit dilime ayrılmıştır. Hangi pizzadan 3 dilim alan öğrenci en çok pizza yemiş olur?
- A) 7 dilime ayrılan
- B) 5 dilime ayrılan
- C) 8 dilime ayrılan
- D) 10 dilime ayrılan
Cevabı göster
Doğru cevap: B) 5 dilime ayrılan
Payları eşit kesirlerde paydası küçük olan kesir daha büyüktür; bütün daha az parçaya bölündükçe her parça büyür. Bu yüzden 3/5 en büyüktür. 10 dilime ayrılan seçeneği, büyük paydanın büyük kesir verdiğini sanmaktan doğar.
Kolay
4Sınıf panosundaki etkinlik çizelgesine göre Mert bir haftada okul projesinin 5/9'unu tamamlamıştır. Grup arkadaşlarının tamamladığı kısımlar 1/9, 3/9, 4/9 ve 7/9'dur. Hangi arkadaşı projede Mert'ten daha fazla ilerlemiştir?
- A) 1/9'unu tamamlayan
- B) 3/9'unu tamamlayan
- C) 4/9'unu tamamlayan
- D) 7/9'unu tamamlayan
Cevabı göster
Doğru cevap: D) 7/9'unu tamamlayan
Paydaları eşit kesirlerde payı büyük olan kesir daha büyüktür; 7 > 5 olduğundan 7/9 > 5/9'dur. 4/9 seçeneği 5/9'a yakın olduğu için çekici görünür, ama 4 < 5 olduğundan Mert'ten daha az ilerlemeyi gösterir.
Kolay
5Üç arkadaş aynı büyüklükteki kekleri 7 eş dilime bölmüştür. Ali kekinin 2/7'sini, Ece 5/7'sini, Mert 4/7'sini yemiştir. Yenen miktarların küçükten büyüğe sıralanışı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) 5/7 < 4/7 < 2/7
- B) 2/7 < 5/7 < 4/7
- C) 4/7 < 2/7 < 5/7
- D) 2/7 < 4/7 < 5/7
Cevabı göster
Doğru cevap: D) 2/7 < 4/7 < 5/7
Paydaları eşit kesirlerde payı büyük olan daha büyüktür; 2 < 4 < 5 olduğundan 2/7 < 4/7 < 5/7. İkinci seçenek büyükten küçüğe sıralamadır.
Kolay
6Bir kargo şirketinde iki paket tartılmıştır. Birinci paket 12,3 kg, ikinci paket 9,85 kg gelmiştir. Görevli ağır paketi alt rafa koyacaktır. Alt rafa konacak paket hangisidir ve neden?
- A) İkinci paket; ondalık kısmı daha büyüktür.
- B) Birinci paket; tam kısmı daha büyüktür.
- C) İkinci paket; daha çok basamağı vardır.
- D) İki paket de eşit ağırlıktadır.
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Birinci paket; tam kısmı daha büyüktür.
Ondalık gösterimlerde önce tam kısımlar karşılaştırılır; 12 > 9 olduğundan 12,3 kg daha ağırdır. Ondalık kısma ancak tam kısımlar eşitse bakılır.
Kolay
7İki eş kovaya su konmuştur. Birinci kovaya 9/4 litre, ikinci kovaya 7/4 litre su konmuştur. Hangi kovada daha çok su vardır ve neden?
- A) İkinci kovada; 7/4 bir tam sayıya daha yakındır.
- B) İkisinde eşit su vardır; paydaları aynıdır.
- C) Birinci kovada; 9/4'ün paydası daha büyüktür.
- D) Birinci kovada; paydaları eşit olduğundan payı büyük olan büyüktür.
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Birinci kovada; paydaları eşit olduğundan payı büyük olan büyüktür.
Paydaları eşit kesirlerde payı büyük olan büyüktür; 9 > 7 olduğundan 9/4 > 7/4. Paydaların eşit olması kesirlerin eşit olduğu anlamına gelmez.
Kolay
8Dört öğrenci aynı hikâye kitabını okuyor. Ece kitabın 3/8'ini, Can 5/8'ini, Ali 4/8'ini, Su ise 7/8'ini okumuştur. Kitabın yarısından azını okuyan öğrenci kimdir?
- A) Ece
- B) Can
- C) Ali
- D) Su
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Ece
Kitabın yarısı 4/8'dir. 3/8 < 4/8 olduğundan yarısından azını Ece okumuştur. Ali tam yarısını okumuştur, yarısından az değildir.
Kolay
9Bir kırtasiyede dört farklı silginin fiyatları 2,3 TL, 2,03 TL, 2,33 TL ve 2,13 TL'dir. Yusuf en ucuz silgiyi almak istiyor. Yusuf hangi fiyattaki silgiyi seçmelidir?
- A) 2,3 TL
- B) 2,03 TL
- C) 2,13 TL
- D) 2,33 TL
Cevabı göster
Doğru cevap: B) 2,03 TL
Hepsinin tam kısmı 2'dir; ondalık kısımlar 30, 03, 33 ve 13 yüzde birlik olarak karşılaştırılır. En küçük 03 olduğundan 2,03 en ucuzdur. 2,3'ü seçen öğrenci basamak sayısına bakmıştır.
Kolay
10Bir tarifte "1/4 kg şeker" yazmaktadır. Elif'in tartısında ise 0,25 kg şeker görünmektedir. Elif tarifteki miktarla tartıdaki miktarı karşılaştırıyor. Aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) 1/4 > 0,25
- B) 1/4 = 0,25
- C) 1/4 < 0,25
- D) 1/4 = 0,4
Cevabı göster
Doğru cevap: B) 1/4 = 0,25
1/4 kesri 25 ile genişletilirse 25/100 = 0,25 olur; miktarlar eşittir. 0,4 diyen öğrenci paydadaki 4'ü ondalık kısma yazmıştır.
Kolay
11Sayı doğrusunda 0 ile 1 arasında 0,3 ve 0,8 sayıları işaretlenmiştir. Sayı doğrusunda sağa doğru gidildikçe sayılar büyümektedir. Bu iki sayıdan hangisi sayı doğrusunda daha sağdadır ve neden?
- A) 0,8; çünkü 0,3'ten büyüktür.
- B) 0,3; çünkü 0,8'den büyüktür.
- C) 0,3; çünkü 0'a daha yakındır.
- D) İkisi aynı yerdedir; çünkü tam kısımları eşittir.
Cevabı göster
Doğru cevap: A) 0,8; çünkü 0,3'ten büyüktür.
Tam kısımlar eşit olduğunda ondalık kısımlara bakılır; 8 > 3 olduğundan 0,8 daha büyüktür ve daha sağdadır.
Kolay
12Defne ve Can aynı uzunluktaki iki kurdeleden parça kesiyor. Defne kurdelesinin 2/3'ünü, Can ise kurdelesinin 2/5'ini kesiyor. Kesilen parçaların karşılaştırması aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
- A) 2/3 < 2/5
- B) 2/3 = 2/5
- C) 2/5 > 2/3
- D) 2/3 > 2/5
Cevabı göster
Doğru cevap: D) 2/3 > 2/5
Payları eşit kesirlerde paydası küçük olan daha büyüktür; çünkü bütün daha az parçaya bölündüğü için parçalar daha büyüktür. Paydası büyük olanı büyük sanmak sık yapılan bir yanlıştır.
Kolay
13Sağlık taramasında Zeynep'in boyu 1,5 m, Emre'nin boyu 1,45 m ölçülmüştür. Emre, "45 sayısı 5'ten büyük olduğu için ben daha uzunum." diyor. Hangisi doğrudur?
- A) Zeynep daha uzundur; 1,50 > 1,45'tir.
- B) Emre daha uzundur; 45 > 5'tir.
- C) Boyları eşittir.
- D) Emre daha uzundur; daha çok basamağı vardır.
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Zeynep daha uzundur; 1,50 > 1,45'tir.
1,5 = 1,50 yazılabilir; 1,50 ile 1,45 karşılaştırılınca 50 > 45 olduğundan Zeynep daha uzundur. Ondalık kısmı çok basamaklı olan sayı daha büyük değildir.
Kolay
14Bir pazarda iki kavun tartılmıştır. Birinci kavunun ağırlığı 0,7 kg olarak yazılmıştır. İkinci kavun da aynı ağırlıktadır, ancak farklı biçimde yazılmıştır. İkinci kavunun etiketinde yazan değer hangisi olabilir?
- A) 0,07 kg
- B) 7,0 kg
- C) 0,77 kg
- D) 0,70 kg
Cevabı göster
Doğru cevap: D) 0,70 kg
Ondalık kısmın sonuna eklenen sıfır değeri değiştirmez: 0,7 = 0,70. 0,07 ise 0,7'den 10 kat küçüktür.
Kolay
15Uzun atlama yarışmasında Ayşe 5,1 m, Selin 4,9 m atlamıştır. Hakem iki sonucu bir sembol kullanarak karşılaştıracaktır. Aşağıdakilerden hangisi doğru yazılmıştır?
- A) 5,1 < 4,9
- B) 4,9 > 5,1
- C) 5,1 = 4,9
- D) 5,1 > 4,9
Cevabı göster
Doğru cevap: D) 5,1 > 4,9
Önce tam kısımlara bakılır: 5 > 4 olduğundan 5,1 > 4,9'dur. Ondalık kısımdaki 9'un 1'den büyük olması sonucu değiştirmez.
Kolay
16Öğretmen tahtaya dört kesir yazıyor ve öğrencilerden 1 bütünden büyük olanı bulmalarını istiyor. Kesirler eş bütünlere aittir. Aşağıdaki kesirlerden hangisi 1'den büyüktür?
- A) 5/7
- B) 4/4
- C) 7/5
- D) 3/8
Cevabı göster
Doğru cevap: C) 7/5
Payı paydasından büyük olan kesir 1'den büyüktür: 7/5 = 1 tam 2/5. 4/4 bir bütüne eşittir, 1'den büyük değildir.
Kolay
17Selin, alacağı iki ürünün iki marketteki fiyatlarını not alıyor: Süt: A marketinde 22,10 TL, B marketinde 21,99 TL Yoğurt: A marketinde 45,5 TL, B marketinde 45,45 TL Selin her ürünü daha ucuz olduğu marketten alacaktır. Selin ürünleri hangi marketlerden alır?
- A) Sütü A marketinden, yoğurdu A marketinden
- B) Sütü A marketinden, yoğurdu B marketinden
- C) Sütü B marketinden, yoğurdu A marketinden
- D) Sütü B marketinden, yoğurdu B marketinden
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Sütü B marketinden, yoğurdu B marketinden
Süt: tam kısımlar karşılaştırılır; 21 < 22 olduğu için 21,99 TL daha ucuzdur, süt B'den alınır. Yoğurt: tam kısımlar eşit (45); 45,5 = 45,50 yazılır ve 45,45 < 45,50 olduğundan yoğurt da B'den alınır. 45,5'i daha küçük sanmak, ondalık kısımdaki 5 ile 45'i basamaklarına bakmadan karşılaştırmaktır.
Kolay
18Ece ve Can aynı büyüklükte birer kek alıyor. Ece kekini 8 eş dilime bölüp 8 dilimin hepsini, Can ise kekini 6 eş dilime bölüp 6 dilimin hepsini yiyor. Ece, 'Ben daha çok dilim yediğim için daha çok kek yedim.' diyor. Bu durumla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) Ece haklıdır; 8/8 kesrinin payı, 6/6 kesrinin payından büyüktür.
- B) Can daha çok yemiştir; çünkü Can'ın dilimleri daha büyüktür.
- C) İkisi eşit yemiştir; 8/8 ve 6/6 kesirlerinin ikisi de 1 bütündür.
- D) Ece daha çok yemiştir; çünkü paydası büyük olan kesir daha büyüktür.
Cevabı göster
Doğru cevap: C) İkisi eşit yemiştir; 8/8 ve 6/6 kesirlerinin ikisi de 1 bütündür.
Ece kekin 8/8'ini, Can 6/6'sını yemiştir. Payı paydasına eşit kesirler 1 bütüne eşittir; ikisi de birer bütün kek yemiştir. Dilim sayısının fazla olması, dilimler daha küçük olduğu için daha çok kek anlamına gelmez. Can'ın dilimleri büyüktür ama dilim sayısı azdır; toplam yine bir kektir.
Orta
19Bir sınıfta 17 öğrenciye 4'er kişilik masalar yetmeyince öğretmen, gereken masa sayısını kesirle ifade ediyor: 17/4 masa. Öğrenciler bu kesrin yerini şekildeki sayı doğrusunda gösterecek. 17/4 sayı doğrusunda hangi iki ardışık doğal sayı arasında yer alır?
- A) 3 ile 4
- B) 4 ile 5
- C) 5 ile 6
- D) 16 ile 17
Cevabı göster
Doğru cevap: B) 4 ile 5
17/4 = 4 tam 1/4 olduğundan 4'ü geçer ama 5'e ulaşmaz; 4 ile 5 arasındadır. 16 ile 17 seçeneği, payın sayı doğrusunda doğrudan yer aldığını sanmaktan doğar; kesrin değeri payın paydaya bölümüdür.
Orta
20Okul yarışmasında 100 metre koşusunun süreleri ondalık gösterimle tutulmuştur: Ali 9,8 s, Berk 9,75 s, Cem 10,1 s ve Deniz 9,09 s. Bitiş çizgisine en kısa sürede ulaşan yarışı kazanır. Yarışı kim kazanmıştır?
- A) Ali
- B) Berk
- C) Cem
- D) Deniz
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Deniz
Önce tam kısımlar: Cem'inki 10, diğerlerininki 9'dur. Onda birlerde Deniz'in 0 basamağı en küçük olduğundan 9,09 en küçük süredir. Berk seçeneği, 9,75'in daha çok basamağı olduğu için küçük sanılmasından ya da 75 ile 9'un karşılaştırılmasından doğar.

Katkıda bulun

Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.