İçeriğe geç
dershanede

Influencer ortaklığı

Takipçilerine indirim, sana kazanç

Yükleniyor…

6. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi · Peygamber ve İlahi Kitap İnancı

İnsanlara Rehber: Peygamber

  • peygamber
  • resul
  • nebi
  • vahiy
  • tebliğ
  • mucize
  • nübüvvet
  • risalet

Peygamber kimdir, peygamberlerin görevleri nelerdir?

Peygamber, Allah'ın (cc) emir, yasak ve öğütlerini insanlara bildirmek için seçtiği elçidir; Farsça kökenli kelime haber getiren anlamına gelir. Kur'an-ı Kerim'de peygamberler için elçi anlamındaki resul ve haberci anlamındaki nebi kelimeleri kullanılır; peygamberliğe risalet ve nübüvvet de denir. Allah'ın (cc) emir ve hükümlerini peygambere bildirmesine vahiy, peygamberin bunları insanlara aynen iletmesine tebliğ denir. Peygamberlik çalışarak kazanılmaz, Allah'ın (cc) verdiği bir görevdir ve peygamberlere inanmak imanın şartlarındandır. Kur'an'da 25 peygamberin adı geçer; ilki Hz. Âdem, sonuncusu Hz. Muhammed'dir (sav), ancak peygamberler bu isimlerle sınırlı değildir. Peygamberler insanları tevhide davet eder, vahyi açıklar, ibadetleri uygulayarak gösterir ve güzel ahlakla örnek olur. Güvenilir, doğru sözlü, günahtan uzak, zeki ve ikna gücü yüksek kişilerdir. Allah'ın (cc) izniyle gösterdikleri olağanüstü olaylara mucize denir; Hz. Muhammed'in (sav) en büyük mucizesi Kur'an-ı Kerim'dir.

İnsanlara Rehber: Peygamber: konu anlatımı ve özeti

Peygamberler, Allah'ın (cc) insanlara doğru yolu göstermek için seçtiği elçilerdir. Bu konu, peygamber kavramını, peygamberlerin görevlerini ve onları diğer insanlardan ayıran özellikleri anlatır.

  • Peygamber, Farsça kökenli bir kelimedir ve "haber getiren" demektir. Kur'an'da peygamberler için resul (elçi) ve nebi (haberci) kelimeleri kullanılır; peygamberliğe risalet ve nübüvvet de denir.
  • Allah'ın (cc) emirlerini peygambere bildirmesine vahiy, peygamberin bunu insanlara aynen iletmesine tebliğ denir.
  • Peygamberlik bir seçimle kazanılmaz; Allah'ın (cc) verdiği bir görevdir. Peygamberlere inanmak imanın şartlarındandır.
  • Kur'an'da 25 peygamberin adı geçer; ilki Hz. Âdem, sonuncusu Hz. Muhammed'dir (sav). Ancak peygamberler bu isimlerle sınırlı değildir.
  • Görevleri: insanları tevhide davet etmek, vahyi açıklamak, ibadetleri uygulayarak göstermek ve güzel ahlakla örnek olmak.
  • Özellikleri: güvenilir, doğru sözlü, günahtan uzak, zeki ve ikna gücü yüksek kişilerdir.
  • Allah'ın (cc) izniyle gösterdikleri olağanüstü olaylara mucize denir; Hz. Muhammed'in (sav) en büyük mucizesi Kur'an-ı Kerim'dir.

Unutma: Hz. Lokman, Hz. Üzeyir ve Hz. Zülkarneyn'in adları Kur'an'da geçse de peygamber olup olmadıkları kesin bilinmez.

Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme:

Önce temeli pekiştir

Peygamberlik konusunu bir haber zinciri gibi düşünebilirsin.

  1. Vahiy: Allah'ın (cc) emir ve yasaklarını peygambere bildirmesi.
  2. Tebliğ: Peygamberin bu mesajı hiçbir şey eklemeden ve çıkarmadan insanlara iletmesi.
  3. Örneklik: Peygamberin mesajı önce kendisinin yaşaması ve insanlara göstermesi.

Peygamberlerin güvenilir ve doğru sözlü olması bu zincirin sağlam olmasını sağlar; güvenmediğin birinin getirdiği habere inanmakta zorlanırsın.

Günlük hayattan: Okul müdürünün duyurusunu sınıfa okuyan öğretmen, duyuruyu değiştirmeden aktarır; aktarmasaydı herkes yanlış bilgilenirdi.

Sık yapılan hata: "Peygamberlik çok çalışarak kazanılır." Doğrusu: Peygamberlik bir seçimle ya da çabayla kazanılmaz; Allah'ın (cc) verdiği bir görevdir.

Derinleş

Peygamberlerin ortak özelliklerinden biri güvenilir olmalarıdır. Bir bilgiyi ya da haberi insanlara ileten kişilerin (gazeteci, öğretmen, doktor) güvenilir olması neden önemlidir? Bu kişilerden biri güvenilirliğini kaybederse toplumda neler olabileceğini düşün ve güvenilir bir haber kaynağının taşıması gereken üç özelliği gerekçeleriyle yaz.

Öğrenme çıktıları

Bu konunun soruları MEB öğretim programındaki şu öğrenme çıktılarını ölçer.

  • DKAB.6.1.1Peygamberlerin insanlara rehber olarak gönderilmesi hakkında bilgi toplayabilme

    • a) Peygamber inancı konusunu araştırır.
    • b) Peygamber inancıyla ilgili bilgileri bulur.
    • c) Peygamber inancıyla ilgili ulaştığı bilgileri öğretmen rehberliğinde doğrular.
    • ç) Peygamber inancıyla ilgili ulaştığı bilgileri kaydeder.

Bu konuda neler var?

  • Peygamberlerin Görevleri

Sorular

Soru bankasından bu konunun soruları, kolaydan zora.

  1. Kolay

    1Berk, Ahzâb suresinin 40. ayetinin mealini okurken Hz. Muhammed için hem “resul” hem de “nebi” kelimelerinin kullanıldığını görüyor. Bu iki kelimenin Türkçe anlamlarını sözlükten bulup defterine sırasıyla yazıyor. Berk'in defterine yazdığı doğru eşleştirme aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Haberci – elçi
    • B) Elçi – haberci
    • C) Öğretmen – haberci
    • D) Elçi – rehber
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Elçi – haberci

    Resul “elçi”, nebi ise “haberci” anlamına gelir; Ahzâb suresinin 40. ayetinde Hz. Muhammed hem Allah'ın elçisi hem de peygamberlerin sonuncusu olarak anılır. “Haberci – elçi” şıkkı doğru anlamları içerse de sırası terstir.

  2. Kolay

    2Ayşe, ödevi için Kur'an-ı Kerim'de adı geçen peygamberlerin listesini çıkarıyor. Hz. Âdem'den başlayıp Hz. Muhammed'e kadar adları tek tek yazıyor. Hz. Üzeyr, Hz. Lokman ve Hz. Zülkarneyn'in peygamber olup olmadığı konusunda farklı görüşler olduğu için bu üç adı listeye almıyor. Ayşe'nin listesinde kaç peygamber adı vardır?

    • A) Yirmi
    • B) Yirmi sekiz
    • C) Yirmi beş
    • D) Otuz
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Yirmi beş

    Kur'an-ı Kerim'de adı geçen ve peygamber olduğu kesin olan 25 peygamber vardır. Yirmi sekiz cevabı, peygamber olup olmadığı tartışmalı olan Üzeyr, Lokman ve Zülkarneyn'in de sayılmasıyla bulunur; Ayşe ise bu üç adı listeye almamıştır.

  3. Kolay

    3Sınıfta bir bulmaca çözülüyor. Bir satırın ipucu şöyle: “Allah'ın emir ve yasaklarını peygamberlerine özel bir yolla bildirmesi.” Kerem'in arkadaşı cevabın “peygamberlerin mesajı insanlara iletmesi” olduğunu düşünüyor. Kerem ise ipucunun Allah'tan peygambere gelen bildirimi anlattığını fark ediyor. Kerem'in bulmacaya yazacağı kavram aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Vahiy
    • B) Tebliğ
    • C) Mucize
    • D) Fetanet
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Vahiy

    Allah'ın emir ve yasaklarını peygamberlerine bildirmesine vahiy denir. Kerem'in arkadaşının düşündüğü tebliğdir; tebliğ, peygamberin aldığı vahyi insanlara iletmesidir, Allah'tan peygambere gelen bildirim değildir.

  4. Kolay

    4Elif, din kültürü dersi için kavram kartları hazırlıyor. “Peygamber” kartının arkasına bu kelimenin hangi dilden geldiğini ve sözlükteki anlamını yazacak. Öğretmeni kartı okuyunca bilginin doğru olduğunu söylüyor. Elif'in kartın arkasına yazdığı bilgi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Arapça kökenlidir, “elçi” demektir.
    • B) Farsça kökenlidir, “yol gösteren” demektir.
    • C) Farsça kökenlidir, “haber getiren” demektir.
    • D) Arapça kökenlidir, “haberci” demektir.
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Farsça kökenlidir, “haber getiren” demektir.

    “Peygamber” Farsça bir kelimedir ve “haber getiren” anlamına gelir. “Elçi” ve “haberci” anlamları da peygamberle ilgilidir; ancak bunlar Arapça “resul” ve “nebi” kelimelerinin karşılığıdır.

  5. Kolay

    5Öğretmen, peygamberleri diğer insanlardan ayıran en önemli özelliği sınıfa soruyor. Mert “Çok güçlü olmaları.”, Ela “Zengin olmaları.” diyor. Öğretmen ikisinin de yanlış olduğunu söylüyor. Öğretmenin beklediği doğru cevap hangisidir?

    • A) Allah'tan vahiy almaları
    • B) Uzun yıllar yaşamaları
    • C) Soylu bir aileden gelmeleri
    • D) Birçok dil bilmeleri
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Allah'tan vahiy almaları

    Ders kitabına göre peygamberlerin en önemli özelliği Allah'tan vahiy almalarıdır. Soylu aileden gelmek ya da zenginlik peygamberliğin ölçüsü değildir.

  6. Kolay

    6Kerem, imanın şartlarını gösteren bir pano hazırlıyor. Panodaki maddelerden biri peygamberlerle ilgili. Kerem bu maddenin altına Bakara suresinden şu bölümü ekliyor: “... O'nun peygamberlerinden hiçbirini diğerinden ayırt etmeyiz...” Bu bölüm, peygamber inancıyla ilgili hangi bilgiyi destekler?

    • A) Yalnızca kitap verilen peygamberlere inanılır.
    • B) Peygamberlerin hepsine ayrım yapılmadan inanılır.
    • C) Her toplum yalnız kendi peygamberine inanır.
    • D) Peygamberlerden yalnız sonuncusuna inanılır.
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Peygamberlerin hepsine ayrım yapılmadan inanılır.

    Ayette müminlerin peygamberler arasında ayrım yapmadığı belirtilir; bu yüzden Müslüman, gönderilen bütün peygamberlere inanır. Yalnızca kitap verilenlere inanmak ayetteki ayrım yapmama ilkesine aykırıdır.

  7. Kolay

    7Duru, din kültürü defterine kavram kartları hazırlıyor. “Peygamber” kartının ön yüzüne kelimenin sözlük anlamını yazdı; arka yüzüne ise terim anlamını yazacak. Duru'nun kartın arka yüzüne yazması gereken ifade hangisidir?

    • A) Kutsal kitapları yazıya geçirmekle görevlendirilen bilgin kişi
    • B) Toplumunu yöneten ve onlar adına savaş kararı veren lider
    • C) Allah'ın emir, yasak ve öğütlerini insanlara bildirmekle görevli kişi
    • D) Çok ibadet ederek Allah'a herkesten çok yaklaşan kişi
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Allah'ın emir, yasak ve öğütlerini insanlara bildirmekle görevli kişi

    Peygamber, terim olarak Allah'ın emir, yasak ve öğütlerini insanlara bildiren kişidir. Çok ibadet etmek peygamberliğe ulaştırmaz; peygamberlik Allah'ın verdiği bir görevdir.

  8. Kolay

    8Okul gezisinde rehber, Mekke yakınlarındaki Nur Dağı'nı gösteriyor ve dağdaki bir mağaranın İslam tarihi için çok önemli olduğunu anlatıyor. Rehberin sözünü ettiği mağarada hangi olay yaşanmıştır?

    • A) Hz. Âdem'in yeryüzüne indirilmesi
    • B) Hz. Musa'ya Tevrat'ın verilmesi
    • C) Hz. Muhammed'e ilk vahyin gelmesi
    • D) Hz. İbrahim'in Kâbe'yi inşa etmesi
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Hz. Muhammed'e ilk vahyin gelmesi

    Hz. Muhammed'e (sav) ilk vahiy Nur Dağı'ndaki Hira Mağarası'nda gelmiştir. Tevrat ise Hz. Musa'ya indirilmiştir; bu olay Hira Mağarası'yla ilgili değildir.

  9. Kolay

    9Ders kitabına göre peygamberler, görevlerini yaparken zorluklarla karşılaşsalar da insanlara belli bir tutumla yaklaşarak onları doğruya yönlendirmiştir. Peygamberlerin insanlara yaklaşırken gösterdiği tutum hangisidir?

    • A) Güzel söz ve yumuşak bir üslup
    • B) Sert söz ve korkutucu bir üslup
    • C) Sessiz kalıp hiç konuşmamak
    • D) Yalnız güçlülerle konuşmak
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Güzel söz ve yumuşak bir üslup

    Peygamberler insanlara güzel söz ve yumuşak bir üslupla yaklaşmıştır. Sert ve korkutucu bir dil, insanları doğruya yönlendirmek yerine onları uzaklaştırır.

  10. Kolay

    10Ali, Kur'an-ı Kerim'de adı geçen ve peygamber olduğu kesin olarak bilinen birini araştıracak. Öğretmeni, bazı isimlerin Kur'an'da geçmesine rağmen peygamber olup olmadıklarının kesin bilinmediğini hatırlatıyor. Ali'nin araştırma için seçmesi gereken isim hangisidir?

    • A) Hz. Lokman
    • B) Hz. Üzeyir
    • C) Hz. Hud
    • D) Hz. Zülkarneyn
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Hz. Hud

    Hz. Hud, Kur'an'da adı geçen yirmi beş peygamberden biridir. Hz. Lokman, Hz. Üzeyir ve Hz. Zülkarneyn'in adları Kur'an'da geçse de peygamber olup olmadıkları kesin bilinmez.

  11. Kolay

    11Selin, peygamberlikle ilgili kavramları inceliyor. Kur'an'da peygamberler için kullanılan iki kelimeden türeyen iki kavram daha olduğunu öğreniyor: Bunlardan biri “nübüvvet”, diğeri “risalet”tir. “Risalet” kavramı hangi kelimeden türemiştir?

    • A) Nebi
    • B) Resul
    • C) Vahiy
    • D) Tebliğ
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Resul

    Risalet “resul” kelimesinden, nübüvvet ise “nebi” kelimesinden türemiştir; ikisi de peygamberlik görevini ifade eder. Nebi kelimesi risalet değil nübüvvet kavramının köküdür.

  12. Kolay

    12Dinle ilgili bir belgeselde, Allah'ın izniyle peygamberler aracılığıyla gerçekleşen ve insanların benzerini yapamadığı olağanüstü olaylardan söz ediliyor. Belgeselde anlatılan bu olaylara ne ad verilir?

    • A) Mucize
    • B) Tebliğ
    • C) Kıssa
    • D) Risalet
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Mucize

    Allah'ın izniyle peygamberlerin gösterdiği olağanüstü olaylara mucize denir. Tebliğ ise vahyin insanlara iletilmesidir, olağanüstü bir olay değildir.

  13. Kolay

    13Emre, Kur'an'da anlatılan peygamberler hakkında ödev hazırlıyor. İnternette birbirini tutmayan bilgiler görünce hangi kaynağa güvenmesi gerektiğini öğretmenine soruyor. Öğretmenin, peygamberler hakkında doğru bilgi edinilebilecek temel kaynak olarak göstermesi gereken hangisidir?

    • A) Sosyal medya paylaşımları
    • B) Halk arasında anlatılan masallar
    • C) Kaynağı belirsiz internet yazıları
    • D) Kur'an-ı Kerim
    Cevabı göster

    Doğru cevap: D) Kur'an-ı Kerim

    Ders kitabına göre peygamberler hakkında doğru bilgi edinilebilecek temel kaynak Kur'an-ı Kerim'dir. Kaynağı belirsiz internet yazıları doğrulanmadan kullanılmamalıdır.

  14. Kolay

    14Ders kitabında Kur'an-ı Kerim'in bazı peygamberlerin hayatlarını ayrıntılı anlattığı belirtiliyor. Zehra, bu peygamberlerden birini araştırarak sınıfa sunacak. Zehra'nın seçebileceği, Kur'an'da hakkında ayrıntılı bilgi verilen peygamber hangisidir?

    • A) Hz. Elyesa
    • B) Hz. Zülkifl
    • C) Hz. İdris
    • D) Hz. Yusuf
    Cevabı göster

    Doğru cevap: D) Hz. Yusuf

    Kur'an'da Hz. Musa, Hz. Yusuf ve Hz. İbrahim hakkında ayrıntılı bilgi verilir. Hz. Elyesa, Hz. Zülkifl ve Hz. İdris'in ise adları geçer ama hayatları uzun uzun anlatılmaz.

  15. Kolay

    15Öğretmen, peygamberlerin ilk görevinin insanları tevhide davet etmek olduğunu söylüyor. Defne, “tevhit” kelimesinin ne anlama geldiğini merak ediyor. Peygamberlerin insanları tevhide davet etmesi ne demektir?

    • A) İnsanları aynı şehirde bir arada yaşamaya çağırmak
    • B) İnsanları yalnızca bayramlarda ibadet etmeye çağırmak
    • C) İnsanları tek bir dili konuşmaya ve öğrenmeye çağırmak
    • D) İnsanları Allah'ın bir ve tek olduğuna inanmaya çağırmak
    Cevabı göster

    Doğru cevap: D) İnsanları Allah'ın bir ve tek olduğuna inanmaya çağırmak

    Tevhit, Allah'ın bir ve tek olduğuna inanmaktır; peygamberler insanları bu inanca çağırmıştır. Aynı şehirde yaşamak gibi seçenekler kelimenin dinî anlamıyla ilgili değildir.

  16. Kolay

    16Bir hikâyede, insanların değerli eşyalarını gönül rahatlığıyla bıraktığı, verdiği sözü hep tutan ve kimseyi aldatmayan bir peygamber anlatılıyor. Hikâyede bu peygamberin öne çıkan özelliği hangisidir?

    • A) Güçlü bir ordusunun olması
    • B) Güvenilir olması
    • C) Zengin bir tüccar olması
    • D) Ünlü bir şair olması
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Güvenilir olması

    Eşyalarını ona bırakmaları ve sözünü tutması, peygamberlerin güvenilir olma özelliğini gösterir. Zenginlik ya da güç peygamberlerin ortak özelliklerinden değildir.

  17. Kolay

    17Ece, peygamberlerin özelliklerini gösteren bir kavram tablosu hazırlıyor. Her kavramın yanına o kavramın anlamını yazıyor. Öğretmeni tabloyu inceleyince eşleştirmelerden yalnız birinin doğru olduğunu söylüyor. Ece'nin doğru yaptığı eşleştirme aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Sıdk – Her türlü günahtan korunmuş olmaları
    • B) İsmet – Güvenilir ve emin kişiler olmaları
    • C) Fetanet – Akıllı ve zeki kişiler olmaları
    • D) Emanet – Doğru sözlü ve dürüst olmaları
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Fetanet – Akıllı ve zeki kişiler olmaları

    Ders kitabında peygamberlerin akıllı ve zeki olmalarına fetanet denir. Sıdk doğru sözlü ve dürüst olmaları, ismet Allah tarafından her türlü günahtan korunmuş olmaları, emanet ise güvenilir olmalarıdır. Öteki eşleştirmelerde bu kavramlar birbirine karıştırılmıştır.

  18. Kolay

    18Sınıf panosuna peygamberlerin mucizelerinden örnekler asılacak. Her kartın üzerine bir peygamberin adı ve ona verilen bir mucize yazılıyor. Öğretmen kartları kontrol ediyor ve yalnız birinin doğru hazırlandığını söylüyor. Doğru hazırlanan kart aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Hz. İsa – Ateşin onu yakmaması
    • B) Hz. Salih – Asasının yılana dönüşmesi
    • C) Hz. İbrahim – Ölüleri diriltmesi
    • D) Hz. Süleyman – Karıncanın dilinden anlaması
    Cevabı göster

    Doğru cevap: D) Hz. Süleyman – Karıncanın dilinden anlaması

    Ders kitabındaki mucize örneklerinde Hz. Süleyman'ın karıncanın dilinden anlaması yer alır. Ateşin yakmaması Hz. İbrahim'in, asanın yılana dönüşmesi Hz. Musa'nın, ölüleri diriltmek Hz. İsa'nın mucizesidir; Hz. Salih'in mucizesi ise kayadan bir deve çıkarmasıdır. Öteki kartlarda peygamberler ile mucizeler karıştırılmıştır.

  19. Orta

    19Sınıfta “Peygamberler ve mucizeleri” tablosu hazırlanıyor. Tabloda Hz. Musa'nın satırına asasının yılana dönüşmesi, Hz. Salih'in satırına kayadan deve çıkması yazılmış. Öğrenciler, Hz. Muhammed'in satırına kaynaklarda onun en büyük mucizesi olarak gösterilen mucizeyi yazacak. Hz. Muhammed'in satırına yazılması gereken mucize aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Ay'ın ikiye ayrılması
    • B) Gece yapılan Miraç yolculuğu
    • C) Parmaklarından su akması
    • D) Kur'an-ı Kerim
    Cevabı göster

    Doğru cevap: D) Kur'an-ı Kerim

    Hz. Muhammed'in en büyük mucizesi Kur'an-ı Kerim'dir; bu mucize onun vefatından sonra da okunup incelenebilir. Ay'ın ikiye ayrılması da Hz. Muhammed'e ait bir mucize olarak anlatılır; ancak en büyük mucizesi değildir.

  20. Orta

    20Öğretmen tahtaya, peygamberlerin görevlerini anlatan dört kart asıyor. Ardından kartlardan birinin yanlış hazırlandığını söylüyor; çünkü o kart peygamberlerin vahiy karşısındaki tutumuna uymuyor. Yanlış hazırlanan kart aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Vahyi kendi isteğine göre değiştirmek
    • B) İnsanları tevhit inancına davet etmek
    • C) İbadetleri uygulayarak göstermek
    • D) Allah'ın emirlerine uyanları müjdelemek
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Vahyi kendi isteğine göre değiştirmek

    Peygamberler vahyi hiç değiştirmeden iletmekle görevlidir; vahyi kendi isteğine göre değiştirmek onların görevlerine aykırıdır. Müjdelemek bir görev gibi görünmeyebilir; oysa peygamberler iyilik yapanları müjdeleyip kötülüğe karşı uyarmışlardır.

Katkıda bulun

Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.