İçeriğe geç
dershanede

Influencer ortaklığı

Takipçilerine indirim, sana kazanç

Yükleniyor…

9. Sınıf Osmanlı Türkçesi · Osmanlı Türkçesini Tanıyalım

Osmanlı Türkçesi ve Türkçe

  • Osmanlı Türkçesi
  • Osmanlıca
  • Kur'an alfabesi
  • Arapça ve Farsça unsurlar
  • Göktürk alfabesi
  • Uygur alfabesi
  • Latin alfabesi

Osmanlı Türkçesi nedir, Türkçeden ayrı bir dil midir?

Osmanlı Türkçesi, Osmanlı Devleti döneminde konuşulan ve Kur'an (Arap) harfleriyle yazılan Türkçedir; ayrı bir yabancı dil değildir. Türkler İslamiyeti kabul ettikten sonra bu harflerle din, tarih, tıp, hukuk ve edebiyat gibi pek çok alanda eser vermiştir. Halk arasında yaygın olan Osmanlıca adı, Almanca ya da Arapça gibi Türkçeden ayrı bir dili anlatmaz. Ortak İslam medeniyeti nedeniyle Türkçeye çok sayıda Arapça ve Farsça kelime ve tamlama girmiş, bunların çoğu zamanla Türkçeleşmiş ya da yeni anlam kazanmıştır. Kelime alışverişi bir dili başka dil yapmaz; Şemseddin Sami, İspanyolcadaki çok sayıda Arapça kelimeye rağmen İspanyolcanın ayrı bir dil sayıldığını örnek verir. Osmanlı Türkçesi Baki'nin ve Nedim'in dili olduğu kadar Karacaoğlan'ın ve Emrah'ın sade halk dilidir. Türkler tarih boyunca Göktürk, Uygur, Kur'an (Arap), Kiril ve Latin alfabelerini kullanmıştır. Dili belirleyen yazı değil, cümlenin yapısıdır.

Osmanlı Türkçesi ve Türkçe: konu anlatımı ve özeti

Osmanlı Türkçesi ayrı bir yabancı dil değildir; Osmanlı Devleti döneminde konuşulan ve Kur'an harfleriyle yazılan Türkçedir. Bu konuda "Osmanlıca" kavramının ne anlama geldiğini ve Türklerin kullandığı alfabeleri öğreneceksin.

  • Osmanlı Türkçesi: Kur'an (Arap) alfabesini temel alan bir yazı dilidir. Türkler İslamiyeti kabul ettikten sonra bu harflerle din, tarih, tıp, hukuk ve edebiyat gibi pek çok alanda eser verdi.
  • "Osmanlıca" adı: Halk arasında yaygın kullanılır ama Almanca ya da Arapça gibi Türkçeden ayrı bir dili anlatmaz. Dedelerimizin mektuplaşma dilidir.
  • Arapça ve Farsça unsurlar: Ortak İslam medeniyeti yüzünden Türkçeye çok sayıda Arapça ve Farsça kelime ve tamlama girdi. Bunların çoğu zamanla Türkçeleşti ya da yeni anlam kazandı.
  • Yanlış algı: Kelime alışverişi bir dili başka dil yapmaz. Şemseddin Sami, İspanyolcadaki çok sayıda Arapça kelimeye rağmen İspanyolcanın ayrı bir dil sayıldığını örnek verir.
  • Tek tip dil değil: Osmanlı Türkçesi Baki'nin, Nedim'in dili olduğu kadar Karacaoğlan'ın ve Emrah'ın sade halk dilidir.
  • Türklerin alfabeleri: Göktürk, Uygur, Kur'an (Arap), Kiril ve Latin alfabeleri.
  • Yeni harfler: Türkler Arap alfabesine Türkçedeki sesler için harfler ekledi. Bu alfabe Karahanlılardan Osmanlılara uzanan çizgide kullanıldı.

Unutma: Osmanlı Türkçesi, Arap harfleriyle yazılmış Türkçedir; dili belirleyen yazı değil, cümlenin yapısıdır.

Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme:

Önce temeli pekiştir

  1. Türklerin kullandığı beş alfabeyi kronolojik sıraya koy: Göktürk, Uygur, Kur'an (Arap), Kiril, Latin.
  2. "Osmanlı Türkçesi = Türkçe + Arap harfleri" formülünü defterine yaz ve altına Arapça/Farsçadan gelmiş üç günlük kelime ekle (kitap, kalem, pencere gibi).
  3. Şemseddin Sami'nin İspanyolca örneğini kendi cümlenle bir kez anlat.

Günlük hayattan: Bugün "bilgisayar", "telefon", "otobüs" gibi yabancı kökenli kelimeler kullanıyoruz ama konuştuğumuz dil yine Türkçedir. Osmanlı döneminde Arapça ve Farsça kelimeler de böyle Türkçenin içine girmişti.

Sık yapılan hata: "Osmanlıca, Türkçe ile Arapça ve Farsçanın karışımı olan ayrı bir dildir" demek yanlıştır. Cümle yapısı, ekler ve temel kelimeler Türkçedir; yalnız kelime hazinesi zengindir.

İpucu: Bir dilin hangi dil olduğunu anlamak için kelimelere değil, eklere ve cümlenin dizilişine bak.

Derinleş

Kitaptaki Attila İlhan'ın Fransızca örneğini ve Şemseddin Sami'nin İspanyolca örneğini yeniden oku. İki örneği karşılaştırıp Osmanlı Türkçesinin neden ayrı bir dil sayılmadığını üç cümleyle açıkla. Düşün: Bugün Türkçeden tüm yabancı kökenli kelimeleri çıkarsaydık konuşmamız nasıl değişirdi?

Bu konuda neler var?

  • Okuyalım
  • Not Edelim
  • Yorumlayalım

Katkıda bulun

Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.