İçeriğe geç
dershanede

Influencer ortaklığı

Takipçilerine indirim, sana kazanç

Yükleniyor…

10. Sınıf Biyoloji · Enerji

Işık Enerjisi Kullanılarak Besin Sentezi (Fotosentez)

  • fotosentez
  • ışık enerjisi
  • fotoliz
  • elektron taşıma sistemi
  • pigment
  • Calvin döngüsü
  • kloroplast
  • ATP sentezi

Fotosentez nedir ve nasıl gerçekleşir?

Fotosentez, ışık enerjisiyle karbondioksit ve sudan glikoz üretilmesi ve oksijen açığa çıkmasıdır. Kısa denklemi 6CO2 + 6H2O → C6H12O6 + 6O2 şeklindedir. Ökaryotlarda fotosentez kloroplastta gerçekleşir; klorofil a, klorofil b ve karotenoit gibi pigmentler ışığı soğurur, klorofil en çok mor-mavi ve kırmızı ışığı kullanıp yeşili yansıtır. Işığa bağımlı tepkimeler tilakoit zarlarında olur: Suyun ışıkla parçalanması (fotoliz) sonucu oksijen açığa çıkar, elektron taşıma sistemiyle ATP ve NADPH üretilir. Calvin döngüsü stromada gerçekleşir ve ATP ile NADPH kullanılarak CO2 glikoza dönüştürülür. Fotosentez hızını ışık şiddeti, ışığın dalga boyu, CO2 miktarı, sıcaklık, su, mineraller ve pH etkiler. Bir faktör artırıldığında hız bir noktaya kadar artar, sonra diğer faktörler sınırlayıcı olduğu için sabitlenir; sıcaklık ise enzimleri etkilediğinden belirli bir değerden sonra hızı düşürür. Açığa çıkan oksijenin kaynağı karbondioksit değil, sudur.

Işık Enerjisi Kullanılarak Besin Sentezi (Fotosentez): konu anlatımı ve özeti

Fotosentez, ışık enerjisiyle karbondioksit ve sudan glikoz üretilmesi ve oksijen açığa çıkmasıdır. Dünyadaki besin zincirlerinin ve atmosferdeki oksijenin büyük kısmı bu olaya dayanır.

  • Genel denklem: 6CO2 + 12H2O → (ışık, klorofil) C6H12O6 + 6O2 + 6H2O. Kısaca 6CO2 + 6H2O → C6H12O6 + 6O2 olarak da yazılır.
  • Ökaryotlarda fotosentez kloroplastta gerçekleşir. Klorofil a, klorofil b ve karotenoit gibi pigmentler ışığı soğurur; klorofil en çok mor-mavi ve kırmızı ışığı kullanır, yeşili yansıtır.
  • Işığa bağımlı tepkimeler tilakoit zarlarında olur: suyun ışık etkisiyle parçalanması (fotoliz) sonucu O2 açığa çıkar; elektron taşıma sistemiyle ATP ve NADPH üretilir.
  • Işık kullanılmayan tepkimeler (Calvin döngüsü) stromada gerçekleşir: ATP ve NADPH kullanılarak CO2 organik bileşiklere, sonunda glikoza dönüştürülür.
    Fotosentezin iki evresi: tilakoitlerde ışıkla su parçalanır, O₂ çıkar, ATP ve NADPH oluşur; stromada bunlarla CO₂ glikoza dönüştürülür
    Fotosentezin iki evresi: tilakoitlerde ışıkla su parçalanır, O₂ çıkar, ATP ve NADPH oluşur; stromada bunlarla CO₂ glikoza dönüştürülür
  • Fotosentez hızını ışık şiddeti, ışığın dalga boyu, CO2 miktarı, sıcaklık, su, mineraller ve pH etkiler. Sıcaklık enzimleri etkilediği için belirli bir değerden sonra hız düşer.
  • Bir faktör artırıldığında hız bir noktaya kadar artar, sonra diğer faktörler sınırlayıcı olduğu için sabitlenir.

Unutma: Açığa çıkan oksijenin kaynağı CO2 değil, sudur; bu bilgi sınavlarda sık sorulur.

Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme:

Önce temeli pekiştir

Fotosentezi iki bölümlü bir fabrika gibi düşün:

  1. Enerji bölümü (tilakoit): Pigmentler ışığı yakalar. Su parçalanır, oksijen dışarı atılır. Yakalanan enerji ATP ve NADPH'a yüklenir.
  2. Üretim bölümü (stroma): Calvin döngüsü, enerji bölümünden gelen ATP ve NADPH'ı kullanarak havadaki CO₂'yi glikoza çevirir.
  3. İki bölüm birbirine bağlıdır: Enerji bölümü durursa üretim bölümü de bir süre sonra durur.

Günlük hayattan: Pencere kenarındaki saksı bitkileri zamanla ışığa doğru eğilir; bitki daha çok ışık alan yöne büyür.

Sık yapılan hata: "Calvin döngüsü karanlık tepkimedir, yalnızca gece gerçekleşir." Doğrusu: Calvin döngüsü ışığı doğrudan kullanmaz ama ışıkta üretilen ATP ve NADPH'a ihtiyaç duyar; bu yüzden asıl olarak gündüz işler.

Derinleş

Bazı seralarda bitkiler yalnızca kırmızı ve mavi ışık veren LED lambalarla aydınlatılıyor ve ışık mor görünüyor. Fizik dersindeki ışığın dalga boyu bilgisini kullanarak bu tercihin nedenini açıkla. Aynı türden fideleri farklı renkte ışık altında büyüten bir deney tasarla: neyi değiştirirsin, neyi ölçersin, neyi sabit tutarsın? Seracı için elektrik maliyeti ile verim arasındaki dengeyi de tartış.

Öğrenme çıktıları

Bu konunun soruları MEB öğretim programındaki şu öğrenme çıktılarını ölçer.

  • BİY.10.1.2Fotosentez reaksiyonlarıyla ilgili bilimsel model oluşturabilme

    • a) Fotosentez reaksiyonlarının işleyişini açıklamak için model önerir.
    • b) Fotosentez reaksiyonlarının işleyişi ile ilgili önerdiği modeli bilimsel modellerle karşılaştır ve elde ettiği kanıtlarla modelini yeniler.

Bu konuda neler var?

  • Pigmentler
  • Işığın Kullanıldığı Tepkimeler
  • Işığın Kullanılmadığı Tepkimeler (Calvin Döngüsü)
  • Fotosentez Hızına Etki Eden Çevresel Faktörler
  • Işık Şiddeti
  • Işığın Dalga Boyu
  • Karbondioksit Miktarı (CO₂ Yoğunluğu)
  • Sıcaklık
  • Su Miktarı
  • Mineraller
  • Ortamın pH Değeri

Sorular

Soru bankasından bu konunun soruları, kolaydan zora.

  1. Kolay

    1Bir çiftçi, güneşli geçen bir yazın sonunda tarlasındaki mısır bitkilerinin tanelerinde bol miktarda nişasta biriktiğini görüyor. Bu nişasta, yaz boyunca yapraklarda fotosentezle üretilen glikozdan oluşmuştur. Fotosentezde yakalanan ışık enerjisi bu glikozda hangi enerji türü olarak depolanmıştır?

    • A) Isı enerjisi
    • B) Elektrik enerjisi
    • C) Mekanik enerji
    • D) Kimyasal enerji
    • E) Ses enerjisi
    Cevabı göster

    Doğru cevap: D) Kimyasal enerji

    Fotosentezde ışık enerjisi glikozun atomları arasındaki bağlarda kimyasal enerji olarak depolanır. Isı enerjisi çekici bir çeldiricidir; ancak ısı, dönüşümler sırasında kaybolan enerjidir, glikozda depolanan enerji türü değildir.

  2. Kolay

    2Bir araştırmacı, fotosentez yapan yeşil alg kültürüne radyoaktif karbon içeren CO₂ veriyor. Birkaç saniye sonra radyoaktif karbonun kloroplastın stromasındaki üç karbonlu şeker moleküllerinde biriktiğini belirliyor. Bu deneyde izlenen olay, aşağıdakilerden hangisinin Calvin döngüsünde gerçekleştiğini gösterir?

    • A) Oksijen gazının açığa çıkması
    • B) Klorofilin ışığı soğurması
    • C) Suyun ışık etkisiyle parçalanması
    • D) NADPH'nin tilakoit zarda üretilmesi
    • E) CO₂'nin organik bileşiklere bağlanması
    Cevabı göster

    Doğru cevap: E) CO₂'nin organik bileşiklere bağlanması

    Calvin döngüsünde stromadaki enzimler CO₂'yi organik moleküllere bağlar; radyoaktif karbonun şekerlerde görülmesi bunun kanıtıdır. Oksijenin açığa çıkması da fotosentezin bir ürünüdür, fakat o tilakoit zardaki ışığa bağlı tepkimelerde suyun parçalanmasıyla olur.

  3. Kolay

    3Ayşe, ışık mikroskobunda su yosunu (Elodea) yaprağını incelerken hücrelerin içinde sitoplazma akıntısıyla hareket eden çok sayıda yeşil, oval yapı görüyor. Öğretmeni bu yapıların ışık enerjisini yakalayarak bitkinin besinini ürettiğini söylüyor. Ayşe'nin gördüğü yapılar hangi organeldir?

    • A) Kromoplast
    • B) Kloroplast
    • C) Mitokondri
    • D) Ribozom
    • E) Lizozom
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Kloroplast

    Klorofil taşıyan ve fotosentezin gerçekleştiği yeşil organel kloroplasttır. Kromoplast da bir plastittir ve renklidir; ancak sarı, turuncu, kırmızı pigmentler taşır ve fotosentez yapmaz.

  4. Kolay

    4Bir öğrenci, ıspanak yapraklarından elde ettiği özütü kâğıt kromatografisiyle ayırıyor ve kâğıt üzerinde koyu yeşil, açık yeşil ve sarı-turuncu renkli bantlar görüyor. Bu bantlar sırasıyla klorofil a, klorofil b ve karotenoitlere aittir. Bu üç pigment grubunun fotosentezdeki ortak görevi hangisidir?

    • A) Suyu kökten yaprağa taşımak
    • B) Işık enerjisini soğurmak
    • C) CO₂'yi organik maddeye bağlamak
    • D) Glikozu nişastaya çevirmek
    • E) Oksijeni yapraktan dışarı atmak
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Işık enerjisini soğurmak

    Klorofiller ve karotenoitler farklı dalga boylarındaki ışığı soğurarak fotosentezin ışığa bağlı tepkimelerine enerji sağlar. CO₂'nin organik maddeye bağlanması da fotosentezde olur, ama bu işi pigmentler değil Calvin döngüsünün enzimleri yapar.

  5. Kolay

    5Bahçede yürüyen Can, ağaçların yapraklarının neden hep yeşil göründüğünü merak ediyor. Yaprakların yeşil görünmesinin nedeni hangisidir?

    • A) Klorofilin yeşil ışığı en çok soğurması
    • B) Yaprakların tüm ışığı yansıtması
    • C) Yaprakların gelen ışığın tamamını soğurması
    • D) Klorofilin yeşil ışığı yansıtması ya da geçirmesi
    • E) Yeşil ışığın en fazla enerjiyi taşıması
    Cevabı göster

    Doğru cevap: D) Klorofilin yeşil ışığı yansıtması ya da geçirmesi

    Bir cismin rengi yansıttığı ışığa bağlıdır; klorofil yeşil ışığı yansıttığı ya da geçirdiği için yapraklar yeşil görünür. Klorofil yeşil ışığı en az kullanır, en çok soğurduğu ışıklar mor-mavi ve kırmızıdır.

  6. Kolay

    6Fizik ve biyoloji derslerinde ışığın hem dalga hem de tanecik özelliği taşıdığı anlatılıyor. Işığı oluşturan, yüksek hızda hareket eden ve enerji taşıyan temel taneciklere ne ad verilir?

    • A) Elektron
    • B) Proton
    • C) Foton
    • D) Pigment
    • E) Nötron
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Foton

    Işık, foton adı verilen ve enerji taşıyan taneciklerden oluşur. Pigment ise ışığı soğuran maddelerin adıdır, ışığın taneciği değildir.

  7. Kolay

    7Siyanobakteriler kloroplast taşımayan prokaryot canlılardır; buna rağmen ışık enerjisini kullanarak fotosentez yaparlar. Siyanobakterilerde ışığın kullanıldığı tepkimeler nerede gerçekleşir?

    • A) Kloroplastın tilakoit zarlarındaki granumlarda
    • B) Mitokondrinin kıvrımlı iç zarı üzerinde
    • C) Çekirdeği çevreleyen çekirdek zarının üzerinde
    • D) Sitoplazmadaki içe katlanmış hücre zarı bölümlerinde
    • E) Hücre duvarının dış yüzeyindeki katmanlarda
    Cevabı göster

    Doğru cevap: D) Sitoplazmadaki içe katlanmış hücre zarı bölümlerinde

    Prokaryotlarda ışığın kullanıldığı tepkimeler, sitoplazmaya doğru katlanmış hücre zarı bölümlerinde gerçekleşir. Granumlar kloroplasta ait olduğundan kloroplast taşımayan siyanobakterilerde bulunmaz.

  8. Kolay

    8Bir göl ekosisteminde balıklar, kurbağalar, su böcekleri, algler, siyanobakteriler ve ayrıştırıcı bakteriler yaşıyor. Bu gölde besin zincirinin ilk halkasını hangileri oluşturur?

    • A) Balıklar ve kurbağalar
    • B) Algler ve siyanobakteriler
    • C) Su böcekleri ve balıklar
    • D) Ayrıştırıcı bakteriler
    • E) Kurbağalar ve su böcekleri
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Algler ve siyanobakteriler

    Sucul ortamlarda fotosentez yapan algler ve siyanobakteriler besin ve enerji zincirinin ilk halkasını oluşturur. Ayrıştırıcılar besin üretmez, ölü organik maddeleri ayrıştırır.

  9. Kolay

    9Bir çınar ağacı yapraklarında gün boyunca fotosentez yapıyor. Bu ağacın fotosentezde kullandığı karbondioksit nereden sağlanır?

    • A) Atmosferden ve kendi oksijenli solunumundan
    • B) Topraktan kökler aracılığıyla
    • C) Suyun ışıkla parçalanmasından
    • D) Calvin döngüsünde oluşan glikozdan
    • E) Klorofil molekülünün yapısından
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Atmosferden ve kendi oksijenli solunumundan

    Bitkiler CO2'yi atmosferden ya da kendi oksijenli solunumlarında ürettikleri CO2'den sağlar. Kökler topraktan su ve mineral alır; suyun parçalanmasından ise oksijen açığa çıkar.

  10. Kolay

    10Bir öğrenci fotosentez yapan canlılarla ilgili bir poster hazırlıyor ve posterine yalnızca fotosentez yapabilen canlıların resimlerini koyacak. Aşağıdakilerden hangisinin resmi bu postere konulmamalıdır?

    • A) Siyanobakteri
    • B) Öglena
    • C) Maya mantarı
    • D) Su yosunu (alg)
    • E) Mor kükürt bakterisi
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Maya mantarı

    Maya mantarı klorofil taşımaz ve hazır besin kullanan heterotrof bir canlıdır. Siyanobakteriler, mor kükürt bakterileri, öglena ve algler ise ışık enerjisiyle fotosentez yapar.

  11. Kolay

    11Kış aylarında günlerin kısa ve bulutlu geçtiği bir bölgede, sera sahibi Zeynep Hanım domates fidelerinin yavaş büyüdüğünü fark ediyor. Seradaki sıcaklık, su ve karbondioksit yeterli düzeydedir. Zeynep Hanım'ın fotosentez hızını artırmak için yapması gereken en uygun değişiklik hangisidir?

    • A) Seranın sıcaklığını donma noktasına indirmek
    • B) Fidelere verilen suyu azaltmak
    • C) Serada ışık şiddetini artırmak
    • D) Sera havasındaki oksijeni artırmak
    • E) Fideleri tamamen karanlıkta tutmak
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Serada ışık şiddetini artırmak

    Diğer faktörler yeterliyken düşük ışık şiddeti fotosentezi sınırlar; ışığı artırmak hızı yükseltir. Oksijen fotosentezin hammaddesi değil ürünüdür, artırılması hızı yükseltmez.

  12. Kolay

    12Domates bitkisinin yapraklarında klorofilin yanında karoten ve ksantofil gibi yardımcı pigmentler de bulunur. Bu yardımcı pigmentlerin fotosentezdeki görevi hangisidir?

    • A) Karbondioksiti enzim kullanmadan doğrudan glikoza dönüştürmek
    • B) Klorofilin soğuramadığı dalga boylarını soğurup klorofile aktarmak
    • C) Suyu parçalayarak ortama karbondioksit gazı vermek
    • D) Topraktaki mineralleri köklerden yapraklara taşımak
    • E) Üretilen glikozu nişastaya çevirerek yaprakta depolamak
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Klorofilin soğuramadığı dalga boylarını soğurup klorofile aktarmak

    Yardımcı pigmentler klorofilin soğurduğundan farklı dalga boylarındaki ışığı soğurup klorofile aktarır; bazıları fazla ışığa karşı klorofili korur. CO2'nin glikoza dönüşmesi Calvin döngüsünde enzimlerle gerçekleşir.

  13. Kolay

    13Bir öğrenci kloroplastın granumlarında gerçekleşen, ışığın kullanıldığı tepkimelerin ürünlerini listeliyor. Aşağıdakilerden hangisi bu tepkimelerde üretilmez?

    • A) Glikoz
    • B) Oksijen
    • C) ATP
    • D) NADPH
    • E) Hidrojen iyonu (H+)
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Glikoz

    Işığın kullanıldığı tepkimelerde suyun parçalanmasıyla oksijen ve H+ açığa çıkar, ATP ve NADPH üretilir. Glikoz ise stromadaki ışığın kullanılmadığı tepkimelerde (Calvin döngüsü) oluşur.

  14. Kolay

    14Görünür ışık, elektromanyetik spektrumun yaklaşık 380 nm ile 750 nm arasındaki kısmıdır ve fotosentezde kullanılan ana enerji kaynağını oluşturur. Dalga boyları verilen ışınlardan hangisi görünür ışık aralığındadır?

    • A) 50 nm
    • B) 1200 nm
    • C) 550 nm
    • D) 0,5 nm
    • E) 2000 nm
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) 550 nm

    380–750 nm aralığında yalnızca 550 nm bulunur. 50 nm ve 0,5 nm daha kısa dalga boylu, 1200 nm ve 2000 nm ise daha uzun dalga boylu ışınlardır.

  15. Kolay

    15Bitkiler, algler ve bazı bakteriler organik madde sentezi için gereken enerjiyi ışıktan sağlar. Bu şekilde beslenen canlılara ne ad verilir?

    • A) Kemoototrof
    • B) Fotoototrof
    • C) Heterotrof
    • D) Ayrıştırıcı
    • E) Parazit
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) Fotoototrof

    Organik madde sentezinde enerjisini ışıktan sağlayan canlılar fotoototroftur. Kemoototroflar da besin üretir ama enerjiyi ışıktan değil, inorganik maddelerin oksitlenmesinden alır.

  16. Kolay

    16Fotosentezde ışık enerjisiyle sudan serbest kalan elektronlar NADP+ molekülünü NADPH'a dönüştürür. Oluşan NADPH fotosentezde hangi amaçla kullanılır?

    • A) Karbondioksidin glikoza dönüştürülmesi için enerji ve elektron sağlamak
    • B) Suyun parçalanmasını sağlayarak ortama oksijen vermek
    • C) Klorofilin ışığı daha fazla soğurabilmesini sağlamak
    • D) Köklerin topraktan su ve mineral almasını sağlamak
    • E) Glikozu parçalayarak kloroplastta ATP üretmek
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Karbondioksidin glikoza dönüştürülmesi için enerji ve elektron sağlamak

    NADPH, ışığın kullanılmadığı tepkimelerde CO2'yi glikoza dönüştürmek için gereken enerjiyi ve elektronları sağlar. Suyun parçalanması ise NADPH oluşmadan önce, ışık tepkimelerinde gerçekleşir.

  17. Kolay

    17Güneşli bir günde bir elma ağacının yapraklarında fotosentezle sürekli oksijen üretiliyor. Ölçümler, yapraklardan atmosfere verilen oksijenin, fotosentezde üretilen toplam oksijenden daha az olduğunu gösteriyor. Bu farkın nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Oksijenin bir kısmını bitki kendi oksijenli solunumunda kullanır.
    • B) Üretilen oksijenin bir kısmı kloroplastta yeniden suya dönüştürülür.
    • C) Oksijenin bir kısmı Calvin döngüsünde karbondioksitle birleştirilir.
    • D) Oksijenin bir kısmı köklere taşınarak toprağa mineral olarak verilir.
    • E) Üretilen oksijenin bir kısmı yapraklarda nişasta hâlinde depolanır.
    Cevabı göster

    Doğru cevap: A) Oksijenin bir kısmını bitki kendi oksijenli solunumunda kullanır.

    Bitkiler de oksijenli solunum yapar. Fotosentezde oluşan oksijenin bir kısmı bitkinin kendi hücresel solunumunda tüketilir, fazlası atmosfere verilir. Calvin döngüsünde kullanılan gaz oksijen değil karbondioksittir; oksijen gazı bitkide depolanmaz.

  18. Kolay

    18Bir öğrenci, karanlık bir odadaki su bitkisini önce yalnızca yeşil ışık veren bir lambayla, sonra aynı şiddette beyaz ışık veren bir lambayla aydınlatıyor. Beyaz ışıkta bitkiden birim zamanda çıkan oksijen kabarcığı sayısının belirgin biçimde arttığını görüyor. Bu artışın nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Beyaz ışık yapraklar tarafından tümüyle yansıtıldığı için bitkiyi korur.
    • B) Beyaz ışığın dalga boyu görünür ışık aralığının dışında kalır.
    • C) Beyaz ışık, klorofilin çok soğurduğu mavi ve kırmızı ışığı da içerir.
    • D) Yeşil ışık klorofil tarafından soğurulduğu için bitkiye ulaşamaz.
    • E) Yeşil ışık enerji taşımadığı için fotosentezde hiç kullanılamaz.
    Cevabı göster

    Doğru cevap: C) Beyaz ışık, klorofilin çok soğurduğu mavi ve kırmızı ışığı da içerir.

    Beyaz ışık görünür ışığın tamamını içerir; prizmadan geçirildiğinde mor, mavi, yeşil, sarı, turuncu ve kırmızıya ayrılır. Klorofil en çok mor-mavi ve kırmızı ışığı soğurur, yeşil ışığı ise büyük ölçüde yansıtır ya da geçirir. Bu nedenle yalnız yeşil ışıkta fotosentez yavaş, beyaz ışıkta hızlıdır. Yeşil ışık da enerji taşır; sorun, klorofil tarafından az soğurulmasıdır.

  19. Orta

    19Bir sanayi bölgesinin yakınındaki ormanda yapılan ölçümlerde yağmur suyunun pH değerinin 4,2'ye kadar düştüğü ve bu bölgedeki ağaçların fotosentez hızının temiz bölgedeki ağaçlara göre azaldığı belirleniyor. Işık, sıcaklık ve CO₂ değerleri iki bölgede birbirine yakındır. Fotosentez hızının azalmasının en olası nedeni hangisidir?

    • A) Asidin yapraklardaki CO₂ miktarını sürekli artırması
    • B) pH değişiminin fotosentez enzimlerinin çalışmasını bozması
    • C) Asidin klorofilin ışık soğurmasını artırması
    • D) Yağmur suyunun bitkiye fazladan oksijen taşıması
    • E) Asidik suyun köklerde glikoz üretimini başlatması
    Cevabı göster

    Doğru cevap: B) pH değişiminin fotosentez enzimlerinin çalışmasını bozması

    Enzimler belirli bir pH aralığında çalışır; asit yağmuru hücrelerdeki pH dengesini bozarak fotosentez enzimlerinin etkinliğini düşürür. CO₂ artışı ise fotosentezi azaltmaz, belirli bir sınıra kadar artırır; ayrıca iki bölgede CO₂ değerleri benzerdir.

  20. Orta

    20Bir öğrenci, aynı türden su bitkilerini ışık ve CO₂ miktarı aynı tutulan beş akvaryuma koyuyor ve her birinde farklı sıcaklıkta birim zamanda çıkan oksijen kabarcıklarını sayıyor: Sıcaklık (°C) | Kabarcık sayısı 10 | 6 20 | 14 30 | 22 40 | 9 50 | 0 Sıcaklık 30 °C'nin üzerine çıktığında fotosentez hızının düşmesinin temel nedeni hangisidir?

    • A) Yapraktaki klorofil miktarının artması
    • B) Ortamdaki ışık şiddetinin azalması
    • C) Ortamdaki CO₂ miktarının artması
    • D) Yüksek sıcaklıkta suyun ışığı geçirmemesi
    • E) Fotosentez enzimlerinin yapısının bozulması
    Cevabı göster

    Doğru cevap: E) Fotosentez enzimlerinin yapısının bozulması

    Fotosentez tepkimelerini enzimler yürütür; enzimler belirli bir sıcaklığın üzerinde yapısı bozulduğu için çalışamaz ve hız düşer. Işık şiddetinin azalması da hızı düşürür; ama deneyde ışık sabit tutulmuştur, değişen tek etken sıcaklıktır.

Katkıda bulun

Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.