Toplumsal Statü, Rol ve Saygınlık (Prestij)

Kolay

1Statüye uygun olarak yapılması gereken davranışlara ne ad verilir?

• AA) Statüsel saygınlık
• BB) Sosyal kategori
• CC) Anahtar statü
• DD) Toplumsal rol
• EE) Toplumsal statü

Kolay

2Bir hâkim, kendi oğlunun yargılandığı bir davaya bakmak zorunda kalıyor ve babalık ile hâkimlik arasında kalıyor. Hâkimin yaşadığı durum aşağıdakilerden hangisidir?

• AA) İdeal rol
• BB) Rol pekişmesi
• CC) Rol çatışması
• DD) Kazanılmış statü
• EE) Anahtar rol

Kolay

3Bireyin toplumdaki yerini ve konumunu belirtmek için kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

• AA) Toplumsal sapma
• BB) Toplumsal saygınlık
• CC) Toplumsal rol
• DD) Toplumsal statü
• EE) Toplumsal kontrol

Kolay

4Aşağıdakilerden hangisi verilmiş (doğuştan gelen) statüye örnektir?

• AA) Belediye başkanı olmak
• BB) Öğretmen olmak
• CC) Üniversite öğrencisi olmak
• DD) Hekim olmak
• EE) Kadın ya da erkek olmak

Kolay

5Aşağıdakilerden hangisi kazanılmış statüye örnektir?

• AA) Belli bir soydan gelmek
• BB) Yaşlı olmak
• CC) Kadın olmak
• DD) Avukat olmak
• EE) Bir ailenin en küçük çocuğu olmak

Kolay

6Hukuk eğitimi alıp yıllarca avukatlık yapan bir kişinin bu deneyimi, seçildiği belediye meclisindeki çalışmalarını kolaylaştırıyor. Bu durum aşağıdakilerden hangisine örnektir?

• AA) Rol pekişmesi
• BB) Rol çatışması
• CC) Statüsel saygınlık
• DD) İdeal rol
• EE) Verilmiş statü

Kolay

7Kişinin statülerine toplumun verdiği değere ne ad verilir?

• AA) Rol pekişmesi
• BB) Anahtar statü
• CC) Gerçek rol
• DD) Toplumsal rol
• EE) Saygınlık (prestij)

Kolay

8Kişinin sahip olduğu statüler içinde toplumsal hayatta öne çıkan, baskın olan statüsüne ne ad verilir?

• AA) Anahtar statü
• BB) Gerçek rol
• CC) İdeal rol
• DD) Statüsel saygınlık
• EE) Verilmiş statü

Orta

9Tuncay Bey hem babadır hem eştir hem de bir hastanede cerrahtır. Çevresindeki insanlar onu daha çok "cerrah" olarak tanıyor ve ona bu kimliğiyle davranıyor. Tuncay Bey'in cerrahlığı için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

• AA) Toplumun ona verdiği kişisel saygınlıktır.
• BB) Toplumun onu en çok bu yönüyle gördüğü anahtar statüsüdür.
• CC) Doğuştan sahip olduğu ve değiştiremeyeceği verilmiş statüsüdür.
• DD) Rol çatışması yaşadığı ideal rolüdür.
• EE) Çabası olmadan sahip olduğu bir statüdür.

Orta

10Bir öğretmen her gün derslerine giriyor ama konuları yeterince açıklamıyor; toplum ise öğretmenden konuları açık ve anlaşılır biçimde anlatmasını bekliyor. Bu örnekte "toplumun beklediği davranış" ile "öğretmenin yapabildiği davranış" sırasıyla hangi kavramlarla adlandırılır?

• AA) Statüsel saygınlık - kişisel saygınlık
• BB) Rol pekişmesi - rol çatışması
• CC) Anahtar statü - verilmiş statü
• DD) Gerçek rol - ideal rol
• EE) İdeal rol - gerçek rol

Orta

11Bir şirketin genel müdürü olan Kemal Bey emekli olduktan sonra şirketteki makamından gelen saygıyı yitiriyor; ancak dürüstlüğü ve yardımseverliği nedeniyle çevresindeki insanlar ona saygı göstermeyi sürdürüyor. Kemal Bey'in emeklilikten sonra yitirdiği ve sürdürdüğü saygınlık türleri sırasıyla hangileridir?

• AA) Kişisel saygınlık - statüsel saygınlık
• BB) Statüsel saygınlık - kişisel saygınlık
• CC) Verilmiş statü - kazanılmış statü
• DD) Anahtar statü - anahtar rol
• EE) İdeal rol - gerçek rol

Orta

12"Toplumsal statü statik iken toplumsal rol dinamiktir." Bu yargıyı en iyi açıklayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?

• AA) Statü yalnızca meslekleri, rol ise yalnızca aile ilişkilerini anlatır.
• BB) Rol doğuştan gelir, statü ise sonradan kazanılır.
• CC) Statü bir konumu, rol ise o konumun gerektirdiği hareketli davranışları anlatır.
• DD) Statü ve rol birbirinden bağımsızdır, biri olmadan öteki de rahatlıkla var olabilir.
• EE) Statü sürekli değişen davranışları, rol ise değişmeyen konumu anlatır.

Orta

13Aynı hastanede aynı görevde çalışan iki diş hekiminden biri hastalarına özenle davranıp işini titizlikle yaparken öteki hastalarını beklettiği ve özensiz davrandığı için hasta şikâyetleri alıyor. Bu durum aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?

• AA) Statüsel saygınlık kişisel saygınlığın güvencesidir.
• BB) Saygınlık doğuştan gelen bir özelliktir.
• CC) Kişisel saygınlık yalnızca statüyle kazanılır.
• DD) Aynı statüdeki kişilerin kişisel saygınlıkları farklı olabilir.
• EE) Aynı statüdeki kişilerin statüsel saygınlıkları farklıdır.

Orta

14Tarım toplumlarında kadınların daha çok tarlada ve evde üstlendiği roller, sanayi toplumunda fabrika ve büro işlerini de kapsayacak biçimde değişmiştir. Bu örnek rolle ilgili hangi yargıyı destekler?

• AA) Statülere bağlı roller zaman içinde değişebilir.
• BB) Roller yalnızca bireyin kendi isteğiyle belirlenir.
• CC) Sanayi toplumlarında roller ortadan kalkmıştır.
• DD) Roller her toplumda ve her dönemde aynıdır.
• EE) Roller statülerden bağımsız olarak ortaya çıkar.

Orta

15Bir vatandaş devletten eğitim ve sağlık hizmeti alır; buna karşılık vergi vermek ve yasalara uymakla yükümlüdür. Bu durum statünün hangi özelliğini gösterir?

• AA) Statülerin yalnızca doğuştan kazanılması
• BB) Statülerin yalnızca haklardan oluşması
• CC) Statülerin hiçbir kurala bağlı olmaması
• DD) Statülerin toplumdan topluma ve zaman içinde hiç değişmemesi
• EE) Statülerin bireye haklar sağlayıp sorumluluklar yüklemesi

Orta

16Kitaba göre gelişmiş ve demokratik toplumlarda statülerle ilgili hangi eğilim gözlenir?

• AA) Doğuştan gelen statünün önemini yitirmesi, kazanılan statünün öne çıkması
• BB) Statülerin yalnızca soy ve aileye göre belirlenmesi
• CC) Eğitim ve yeteneğin statüyü hiç etkilememesi
• DD) Bireylerin statülerinin hiçbir biçimde değişmemesi
• EE) Eğitimle kazanılmış statülerin öneminin zamanla tamamen ortadan kalkması

Zor

17Aşağıda bazı durumlar verilmiştir: I. Anaokulu öğretmeni olan bir annenin bu bilgisini kendi çocuklarını eğitirken kullanması II. Takım antrenörü olan bir babanın, oğlunun oynadığı maçta oğlunu yedek bırakmak zorunda kalması III. Edebiyat öğretmeni olan birinin başarılı bir yazar olması Bu durumlar rol çatışması ve rol pekişmesi bakımından nasıl sınıflandırılır?

• AA) II ve III rol pekişmesi, I rol çatışmasıdır.
• BB) I ve II rol pekişmesi, III rol çatışmasıdır.
• CC) I ve III rol pekişmesi, II rol çatışmasıdır.
• DD) I rol çatışması, II ve III rol pekişmesidir.
• EE) I, II ve III rol çatışmasıdır.

Zor

18Bir belediye başkanı görev süresi bitince belediye başkanlığından gelen saygınlığını yitiriyor; ancak görevdeyken dürüst ve hizmet odaklı çalıştığı için halk ona saygı göstermeyi sürdürüyor. Görevdeyken yolsuzluk yaptığı ortaya çıkan başka bir başkan ise görev süresince de kişisel saygınlık kazanamamıştı. Bu iki örnek birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?

• AA) Statüsel saygınlık kişi statüsünü kaybetse de sürer.
• BB) Aynı statüdeki kişilerin statüsel saygınlıkları farklıdır.
• CC) Statüsel saygınlık kişisel saygınlığın güvencesi değildir.
• DD) Kişisel saygınlık yalnızca statüyle birlikte kazanılır.
• EE) Kişisel saygınlık statü kaybedildiği anda yitirilir.

Zor

19Kitapta "Çocuğu olan bir kadının anahtar statüsü anneliktir fakat bu kadın aynı zamanda başarılı bir iş kadını ise bu kez anahtar statüsü mesleği olacaktır." denir. Bu örnekten anahtar statüyle ilgili hangi sonuç çıkarılabilir?

• AA) Anahtar statü her zaman bireyin aile içindeki konumudur.
• BB) Anahtar statü, toplumun değerlerine ve öne çıkan statüye göre belirlenir.
• CC) Bir kişinin aynı anda birbirine eşit önemde birden fazla anahtar statüsü bulunur.
• DD) Anahtar statü yalnızca verilmiş statülerden seçilir.
• EE) Anahtar statü her bireyde doğuştan belirlenir ve değişmez.

Zor

20Bir öğrenci statülerle ilgili şu yargıları yazıyor: I. Bireylerin sahip olduğu statülerin sayısı zamanla artar. II. Statüler toplumdan topluma değişmez. III. Doğuştan getirilen statülerde eğitim ve yeteneklerin önemli bir payı vardır. IV. Her statü kendine özgü bazı kurallara bağlıdır. Bu yargılardan hangileri kitaptaki bilgilerle uyumludur?

• AA) I, II ve IV
• BB) I ve IV
• CC) II ve III
• DD) I ve II
• EE) III ve IV