11. Sınıf Tarih · Değişen Dünyada Osmanlı (1683-1789)
Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 Yılları Arasındaki Siyasi ve Askerî Mücadeleleri
- II. Viyana Kuşatması
- Kutsal İttifak
- Karlofça Antlaşması
- Prut Antlaşması
- Pasarofça Antlaşması
- Belgrad Antlaşması
- Küçük Kaynarca Antlaşması
- hendesehane
Osmanlı 1683-1789 arasında hangi savaş ve antlaşmaları yaptı?
Osmanlı Devleti'nin 1683-1789 arasındaki siyasi ve askerî mücadeleleri, II. Viyana Kuşatması'yla başlayan ve devletin taarruzdan savunmaya geçtiği savaş ve antlaşmalar dizisidir. 1683'te Merzifonlu Kara Mustafa Paşa komutasındaki ordu Kahlenberg Muharebesi'nde yenildi; ardından Avusturya, Venedik ve Lehistan Kutsal İttifak'ı kurdu. 1699 Karlofça Antlaşması ile Macaristan ve Erdel Avusturya'ya, Mora Venedik'e, Podolya Lehistan'a geçti; bu, Hristiyan devletlere karşı ilk büyük ve kalıcı toprak kaybıydı. 1711 Prut Antlaşması ile Azak geri alındı. 1718 Pasarofça Antlaşması ile Belgrad kaybedildi, 1739 Belgrad Antlaşması ile geri alındı. 1774 Küçük Kaynarca Antlaşması ile Kırım bağımsız oldu ve Osmanlı ilk kez savaş tazminatı ödedi; Kırım 1783'te Rusya'ya katıldı. Karlofça ilk büyük toprak kaybı, Küçük Kaynarca ise ilk savaş tazminatı olarak öne çıkar.
Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 Yılları Arasındaki Siyasi ve Askerî Mücadeleleri: konu anlatımı ve özeti
Bu konu, II. Viyana Kuşatması'ndan Fransız İhtilali'ne uzanan dönemde Osmanlı Devleti'nin Avrupa devletleri ve Rusya ile yaptığı savaşları ve imzaladığı antlaşmaları anlatıyor. Bu süreç, Osmanlı'nın taarruzdan savunmaya geçişini anlamanın anahtarıdır.
- 1683 II. Viyana Kuşatması: Merzifonlu Kara Mustafa Paşa komutasındaki ordu Kahlenberg Muharebesi'nde Leh ve Alman kuvvetlerine yenildi. Ardından Avusturya, Venedik ve Lehistan, Papa'nın öncülüğünde Kutsal İttifak'ı kurdu (1684); Rusya da sonradan katıldı.
- 1699 Karlofça Antlaşması: Osmanlı, Hristiyan devletlere karşı ilk kez büyük ve kalıcı toprak kaybına uğradı; Macaristan ve Erdel Avusturya'ya, Mora Venedik'e, Podolya Lehistan'a geçti. 1700 İstanbul Antlaşması ile Azak Rusya'ya bırakıldı.
- 1711 Prut Savaşı: Baltacı Mehmed Paşa Rus ordusunu kuşattı; Prut Antlaşması ile Azak geri alındı ama Rus ordusu serbest bırakıldığı için askerî zafer tam bir kazanca dönüşmedi.
- 1718 Pasarofça Antlaşması: Belgrad ve Temeşvar Avusturya'ya bırakıldı; Osmanlı savunmaya ve barış siyasetine yöneldi, Lale Devri başladı.
- 1739 Belgrad Antlaşması: Avusturya ve Rusya'ya karşı başarılarla Belgrad geri alındı; Fransa'nın arabuluculuğuyla imzalandı ve Rusya'nın Karadeniz'de donanma bulundurması yasaklandı.
- 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı: Rus donanması Çeşme'de Osmanlı donanmasını yaktı (1770). Küçük Kaynarca Antlaşması (1774) ile Kırım bağımsız oldu ve Osmanlı ilk kez savaş tazminatı ödedi; Kırım 1783'te Rusya'ya katıldı.
Zaman çizelgesi 1683–1783: II. Viyana Kuşatması'ndan Kırım'ın Rusya'ya katılmasına kadar savaşlar ve antlaşmalar; turuncu toprak kaybı, turkuaz geri alma
Unutma: Karlofça ilk büyük toprak kaybıdır, Küçük Kaynarca ise ilk savaş tazminatı ve Kırım'ın elden çıkış sürecinin başlangıcıdır; sınavda bu iki antlaşmayı karıştırma.
Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme:
Önce temeli pekiştir
Bu dönemi ezberlemek yerine antlaşmaları bir "kazanç-kayıp" çizelgesine yerleştir.
- 1683 II. Viyana Kuşatması: Başarısızlık, Kutsal İttifak'ın kurulmasına yol açtı.
- 1699 Karlofça: Büyük toprak kaybı (Macaristan, Erdel, Mora, Podolya).
- 1711 Prut: Rus ordusu kuşatıldı, Azak geri alındı; kısmi kazanç.
- 1718 Pasarofça: Belgrad ve Temeşvar kaybedildi.
- 1739 Belgrad: Belgrad geri alındı; kazanç.
- 1774 Küçük Kaynarca: Kırım bağımsız oldu, savaş tazminatı ödendi; ağır kayıp.
Çizelgeye bakınca kayıpların ağır bastığını ve Osmanlı'nın taarruzdan savunmaya geçtiğini görürsün.
Günlük hayattan: Bir takımın sezon boyunca aldığı galibiyet ve yenilgileri tek tabloya yazmak, genel gidişatı tek tek maçlardan daha iyi gösterir.
Sık yapılan hata: "Belgrad Antlaşması ile Belgrad kaybedildi." Doğrusu: Belgrad 1718'de Pasarofça ile kaybedilmiş, 1739 Belgrad Antlaşması ile geri alınmıştır.
Derinleş
Bu dönemin antlaşmalarıyla değişen sınırları bir dizi harita üzerinde göster. Sınırların el değiştirmesi, bu topraklarda yaşayan çiftçilerin, tüccarların ve ailelerin günlük hayatını nasıl etkilemiş olabilir? Coğrafya dersindeki bilgilerinle, Karadeniz'e ve Tuna'ya hâkim olmanın bir devlet için neden bu kadar önemli olduğunu tartış.
Öğrenme çıktıları
Bu konunun soruları MEB öğretim programındaki şu öğrenme çıktılarını ölçer.
TAR.11.1.1Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme
- a) Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerinin sonuçlarını karşılaştırır.
- b) Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerinin sonuçlarına ilişkin yargıda bulunur.
Sorular
Soru bankasından bu konunun soruları, kolaydan zora.
Kolay
1Temsilî bir kronik kaydı (1770): "Baltık Denizi'nden yola çıkan düşman donanması Cebelitarık'ı geçip Ege'ye girdi. İzmir yakınlarındaki dar bir koya sığınan gemilerimiz bir gece ateş gemileriyle yakıldı; denizde büyük bir kayıp yaşandı." Kronikte anlatılan baskını gerçekleştiren devlet aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Venedik Cumhuriyeti
- B) Fransa Krallığı
- C) Rus Çarlığı
- D) İngiltere Krallığı
- E) Avusturya Arşidüklüğü
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Rus Çarlığı
1770 Çeşme Baskını'nı, Baltık'tan Avrupa'yı dolaşarak Akdeniz'e gelen Rus donanması yapmıştır; bu olay 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı'nın parçasıdır. Rus donanmasında İngiliz subaylar görev yapsa da İngiltere savaşın tarafı değildi.
Kolay
2Bir tarih atlasında 1718 sonrasındaki Osmanlı–Avusturya sınırını gösteren haritada, Tuna ile Sava ırmaklarının birleştiği yerdeki kale şehri ve Banat bölgesinin merkezi taranmış, yanlarına "Avusturya'ya geçti" notu düşülmüştür. Aynı haritada Mora Yarımadası ise Osmanlı rengine boyanmıştır. Haritada Avusturya'ya geçtiği gösterilen yerler aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Macaristan ve Erdel
- B) Mora ve Dalmaçya
- C) Azak ve Kırım
- D) Podolya ve Kamaniçe
- E) Belgrad ve Temeşvar
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Belgrad ve Temeşvar
Tuna ile Sava'nın birleştiği yerdeki kale Belgrad, Banat'ın merkezi Temeşvar'dır; ikisi de Pasarofça Antlaşması (1718) ile Avusturya'ya bırakılmıştır. Macaristan ve Erdel de Avusturya'ya geçmiştir; fakat bu kayıp 1699 Karlofça Antlaşması'na aittir.
Kolay
3Bir öğrencinin hazırladığı zaman şeridinde şu notlar var: "1683 – Osmanlı ordusu iki aylık kuşatmadan sonra Viyana önlerinde, Lehistan Kralı Jan Sobieski'nin yardıma gelen kuvvetlerinin saldırısıyla bozguna uğradı. Aynı yılın sonunda ordunun başkomutanı Belgrad'da idam edildi. 1684 – Kutsal İttifak kuruldu." Zaman şeridinde sözü edilen başkomutan aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Nevşehirli Damat İbrahim Paşa
- B) Köprülü Fazıl Ahmed Paşa
- C) Merzifonlu Kara Mustafa Paşa
- D) Baltacı Mehmed Paşa
- E) Amcazade Hüseyin Paşa
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Merzifonlu Kara Mustafa Paşa
II. Viyana Kuşatması'nda orduyu sadrazam Merzifonlu Kara Mustafa Paşa yönetmiş, bozgundan sonra Belgrad'da idam edilmiştir. Köprülü Fazıl Ahmed Paşa da aynı aileden bir sadrazamdır; ancak 1676'da ölmüştü, kuşatmayı o yönetmedi.
Kolay
4Temsilî bir asker mektubu (1711): "Prut Irmağı kıyısında düşman ordusunu dört bir yandan kuşattık. Barış istediler; yapılan antlaşmayla Azak Kalesi bize geri verilecek, yanımızda misafir olan İsveç Kralı XII. Karl'ın da ülkesine güvenle dönmesine izin verilecek." Mektupta sözü edilen savaşta Osmanlı Devleti hangi devlete karşı savaşmıştır?
- A) İsveç Krallığı
- B) Lehistan Krallığı
- C) Venedik Cumhuriyeti
- D) Rus Çarlığı
- E) Avusturya Arşidüklüğü
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Rus Çarlığı
Prut Savaşı'nda Osmanlı ordusu Deli Petro'nun Rus ordusunu kuşatmış, antlaşmayla Azak geri alınmıştır. İsveç Kralı XII. Karl, Rusya'ya yenildikten sonra Osmanlı'ya sığınmıştı; yani savaşın düşman tarafı değil, Osmanlı'nın konuğuydu.
Kolay
51678'de Çehrin Kalesi fethedildikten sonra Rusların isteğiyle 1681'de imzalanan antlaşmayla Özi Nehri iki devlet arasında sınır kabul edildi. Bu antlaşmanın Osmanlı Devleti açısından en önemli sonucu hangisidir?
- A) Kırım Hanlığı'nın bağımsız hâle gelmesi
- B) Karadeniz'de Rus donanmasının yasaklanması
- C) Rusların güneye inmesinin bir süre engellenmesi
- D) Azak Kalesi'nin Rusya'ya bırakılması
- E) Osmanlı'nın ilk kez savaş tazminatı ödemesi
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Rusların güneye inmesinin bir süre engellenmesi
Bahçesaray Antlaşması ile Özi Nehri sınır olmuş ve Rusların güneye inişi engellenmiştir. Karadeniz'de Rus donanmasının yasaklanması 1739 Belgrad Antlaşması'nın hükmüdür.
Kolay
6Bir belgeselde şu anlatım geçiyor: "12 Eylül 1683 sabahı Lehistan Kralı'nın komutasındaki Leh ve Alman kuvvetleri, şehri kuşatmış olan Osmanlı ordusuna tepeden saldırdı. Ordu geri çekilmek zorunda kaldı." Anlatılan muharebe hangisidir?
- A) Kahlenberg Muharebesi
- B) Çehrin Seferi
- C) Kamaniçe Kuşatması
- D) Prut Muharebesi
- E) Çeşme Baskını
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Kahlenberg Muharebesi
Viyana'yı kuşatan Osmanlı ordusu 12 Eylül 1683'te Kahlenberg Tepesi'nde III. Jan Sobieski komutasındaki kuvvetlere yenilmiştir. Çeşme 1770'te Rus donanmasıyla yaşanan bir deniz olayıdır.
Kolay
7Bir tarih kitabındaki kutuda şu bilgi yer alıyor: "Uyvar Kalesi'nin fethedildiği savaşlar sonunda 1664'te imzalanan bu antlaşmayla Osmanlı Devleti, Macaristan'daki en geniş sınırlarına ulaştı." Kutuda sözü edilen antlaşma hangisidir?
- A) Pasarofça Antlaşması
- B) Vasvar Antlaşması
- C) Bahçesaray Antlaşması
- D) Zoravna Antlaşması
- E) Karlofça Antlaşması
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Vasvar Antlaşması
1663-1664 Osmanlı-Avusturya savaşları Vasvar Antlaşması ile sona ermiş ve Macaristan'da en geniş sınırlara ulaşılmıştır. Zoravna ise Lehistan ile yapılmış, Podolya ve Ukrayna'yı ilgilendirir.
Kolay
8Bir öğrenci 1672 Lehistan Seferi'ni araştırırken Kamaniçe Kalesi'nin fethinden sonra imzalanan Bucaş (1672) ve Zoravna (1676) antlaşmalarını not ediyor. Bu antlaşmalarla Osmanlı hâkimiyetine giren bölgeler hangileridir?
- A) Macaristan ve Erdel
- B) Mora ve Dalmaçya
- C) Belgrad ve Temeşvar
- D) Podolya ve Ukrayna
- E) Kırım ve Azak
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Podolya ve Ukrayna
Bucaş ve Zoravna antlaşmalarıyla Podolya ve Ukrayna alınmış, Osmanlı batıda en geniş sınırlarına ulaşmıştır. Macaristan ve Erdel ise Karlofça ile kaybedilen yerlerdir.
Kolay
9Bir zaman şeridinde şu boşluk bırakılmış: "1711 – Baltacı Mehmed Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu, ______ Irmağı kıyısında Rus ordusunu kuşattı." Boşluğa hangisi yazılmalıdır?
- A) Tuna
- B) Turla
- C) Prut
- D) Don
- E) Özi
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Prut
1711'de Rus ordusu Prut Irmağı kıyısında kuşatılmış, ardından Prut Antlaşması imzalanmıştır. Özi Nehri ise 1681 Bahçesaray Antlaşması'nda sınır kabul edilen nehirdir.
Kolay
10Köprülü Mehmed Paşa ve Köprülü Fazıl Ahmed Paşa dönemlerinde askerî ve mali alanlarda ıslahatlar yapıldı. Bu dönemde Varad, Uyvar ve Kamaniçe kaleleri fethedildi, Girit Adası da Venedik'ten alındı. Bu bilgiler Osmanlı Devleti'nin XVII. yüzyılın ikinci yarısındaki durumu hakkında en çok hangisini gösterir?
- A) Fetih siyasetini bırakıp barış siyasetine yöneldiğini
- B) Avrupa'daki topraklarını savaşmadan Avusturya'ya bıraktığını
- C) Rusya ile ilk kez savaş tazminatlı bir antlaşma imzaladığını
- D) Doğu Akdeniz'deki üstünlüğünü Venedik'e kaptırdığını
- E) Islahatlarla fetih gücünün yeniden harekete geçirildiğini
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Islahatlarla fetih gücünün yeniden harekete geçirildiğini
Kalelerin ve Girit'in fethi, Köprülüler dönemi ıslahatlarıyla fetih gücünün canlandığını gösterir. Barış siyasetine yönelme ise 1718 Pasarofça'dan sonraki döneme aittir.
Kolay
111683 başında IV. Mehmed başkanlığında toplanan Divan-ı Hümayunda Avusturya seferi kararı alındı. Padişah, ordusuyla Belgrad'a kadar ilerledi ve burada sefer komutanlığını sadrazamına bıraktı. Viyana Seferi'nde serdar-ı ekrem olarak atanan devlet adamı kimdir?
- A) Baltacı Mehmed Paşa
- B) Köprülü Mehmed Paşa
- C) Merzifonlu Kara Mustafa Paşa
- D) Köprülü Fazıl Ahmed Paşa
- E) Nevşehirli Damat İbrahim Paşa
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Merzifonlu Kara Mustafa Paşa
IV. Mehmed, Belgrad'da Merzifonlu Kara Mustafa Paşa'yı serdar-ı ekrem atamıştır. Baltacı Mehmed Paşa ise 1711 Prut Savaşı'nın komutanıdır.
Kolay
12Bir harita etkinliğinde şu bilgi veriliyor: "Bu antlaşma ile Avusturya ve Rusya'ya karşı kazanılan başarıların sonucunda kaybedilen önemli bir kale şehri geri alındı. Antlaşma Fransa'nın arabuluculuğuyla imzalandı." Geri alınan şehir hangisidir?
- A) Kamaniçe
- B) Belgrad
- C) Budin
- D) Azak
- E) Temeşvar
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Belgrad
1739 Belgrad Antlaşması ile 1718'de kaybedilen Belgrad geri alınmıştır. Temeşvar da 1718'de Avusturya'ya bırakılmış ama bu antlaşmanın öne çıkan kazanımı Belgrad'dır.
Kolay
131770 yılında Ege'deki bir koyda yaşanan olayla Osmanlı donanması Rus donanması tarafından yakıldı. Bu olay, 1768-1774 savaşının Osmanlı aleyhine sonuçlanmasında etkili oldu. Sözü edilen olay hangisidir?
- A) Kahlenberg Bozgunu
- B) Çeşme Baskını
- C) Çehrin Seferi
- D) Girit'in Fethi
- E) Prut Kuşatması
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Çeşme Baskını
1770'te Rus donanması Çeşme'de Osmanlı donanmasını yakmıştır. Girit'in fethi 1669'da Venedik'e karşı kazanılan bir başarıdır.
Kolay
14Bir öğrenci 1699 Karlofça Antlaşması'yla el değiştiren yerleri eşleştiriyor: I. Mora → Venedik II. Podolya → Lehistan III. Erdel → Avusturya IV. Azak → Rusya Bu eşleştirmelerden hangisi Karlofça Antlaşması'na ait değildir?
- A) I ve III
- B) III
- C) IV
- D) II
- E) I
Cevabı göster
Doğru cevap: C) IV
Azak, Karlofça ile değil 1700 İstanbul Antlaşması ile Rusya'ya bırakılmıştır. Mora Venedik'e, Podolya Lehistan'a, Erdel Avusturya'ya Karlofça ile geçmiştir.
Kolay
15Aşağıdaki gelişmelerden hangisi Osmanlı Devleti'nin 1718 Pasarofça Antlaşması'ndan sonra savunmaya ve barış siyasetine yönelmesiyle başlayan dönemdir?
- A) Celali İsyanları
- B) Kahlenberg Dönemi
- C) Kutsal İttifak Dönemi
- D) Köprülüler Dönemi
- E) Lale Devri
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Lale Devri
Pasarofça'dan sonra Osmanlı savunmaya geçmiş ve barış siyasetinin hâkim olduğu Lale Devri başlamıştır. Köprülüler dönemi ise fetih gücünün canlandırıldığı daha önceki dönemdir.
Kolay
161768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı'nın sonunda imzalanan antlaşmanın iki sonucu şunlardır: - Osmanlı Devleti ilk kez savaş tazminatı ödedi. - Kırım bağımsız bir hanlık oldu. Bu antlaşma hangisidir?
- A) Küçük Kaynarca Antlaşması
- B) Belgrad Antlaşması
- C) Karlofça Antlaşması
- D) İstanbul Antlaşması
- E) Prut Antlaşması
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Küçük Kaynarca Antlaşması
İlk savaş tazminatı ve Kırım'ın bağımsızlığı 1774 Küçük Kaynarca Antlaşması'nın hükümleridir. Karlofça ise ilk büyük toprak kaybı olarak bilinir; ikisi sıkça karıştırılır.
Kolay
171682'de Osmanlı Devleti Avusturya üzerine sefer hazırlıklarına başladığında Avusturya İmparatoru Leopold batıda Fransa ile uğraşıyordu. İmparator bu sırada, Osmanlı Devleti'yle 1664'te imzalanmış olan Vasvar Antlaşması'nı yenilemeye çalıştı; ancak bu girişim sonuç vermedi. İmparator Leopold'un Vasvar Antlaşması'nı yenilemek istemesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Macaristan'daki toprak kayıplarını savaşmadan geri almayı umması
- B) Fransa'ya karşı Osmanlı Devleti'nden asker yardımı istemesi
- C) Aynı anda iki cephede savaşmak zorunda kalmak istememesi
- D) Lehistan ile Osmanlı Devleti arasında arabuluculuk yapmak istemesi
- E) Protestan Macarların Osmanlı'dan himaye isteğini desteklemesi
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Aynı anda iki cephede savaşmak zorunda kalmak istememesi
Leopold batıda Fransa ile uğraşırken doğuda Osmanlı ordusuyla da savaşmak, yani iki cepheli bir savaşa girmek istemiyordu; bu yüzden var olan barışı (Vasvar Antlaşması'nı) uzatmaya çalıştı. Antlaşmanın yenilenmesi Macaristan'da toprak kazandırmazdı; yalnız barışı sürdürürdü. Kaynakta asker yardımı ya da arabuluculuk isteğinden söz edilmez. Protestan Macarların lideri Tököli İmre'nin himaye isteği ise Habsburg yönetimine karşıydı; imparatorun bunu desteklemesi beklenemez.
Kolay
18Köprülü Fazıl Ahmed Paşa'nın sadrazamlığı sırasında Osmanlı Devleti, 1669'da Venedik'in elinde bulunan Girit Adası'nı fethetti. Bu fethin Osmanlı Devleti açısından sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Doğu Akdeniz'deki hâkimiyetinin güçlenmesi
- B) Macaristan'daki en geniş sınırlarına ulaşması
- C) Rusların güneye inmesinin engellenmesi
- D) Podolya ve Ukrayna'nın hâkimiyet altına alınması
- E) Orta Avrupa'da stratejik bir kalenin ele geçirilmesi
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Doğu Akdeniz'deki hâkimiyetinin güçlenmesi
Girit, Doğu Akdeniz'de Venedik'in elindeki bir adaydı; fethi Osmanlı Devleti'nin Doğu Akdeniz'deki hâkimiyetini güçlendirdi. Macaristan'daki en geniş sınırlara Vasvar Antlaşması (1664) ile ulaşıldı. Rusların güneye inmesi Bahçesaray Antlaşması (1681) ile engellendi. Podolya ve Ukrayna, Bucaş ve Zoravna antlaşmalarıyla alındı. Orta Avrupa'daki stratejik kaleler ise Varad, Uyvar ve Kamaniçe'dir; Girit bir Akdeniz adasıdır.
Orta
19Temsilî bir Venedik elçisi raporu (1684): "Viyana önlerindeki zaferden sonra Papa'nın çağrısıyla imparator, Lehistan kralı ve Cumhuriyetimiz Türklere karşı birlikte savaşma sözü verdi. Moskova'nın da bu birliğe katılması bekleniyor." Raporda anlatılan gelişmenin Osmanlı Devleti açısından sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Avrupa'daki ilerleyişini sürdürerek Viyana'yı ikinci kez kuşatması
- B) Rusya ile hemen barış yapıp Karadeniz'deki bütün kalelerini koruması
- C) Fransa ile ittifak kurarak Akdeniz'deki adalarından tamamen çekilmesi
- D) Birden çok cephede uzun süre savaşıp ağır toprak kayıplarına uğraması
- E) Doğuda İran'a karşı sefere çıkarak yeni topraklar kazanması
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Birden çok cephede uzun süre savaşıp ağır toprak kayıplarına uğraması
Kutsal İttifak'a karşı 1683-1699 arasında birçok cephede savaşan Osmanlı, sonunda Karlofça Antlaşması ile Macaristan, Mora ve Podolya'yı kaybetmiştir. Viyana'nın yeniden kuşatıldığı düşüncesi yanlıştır; 1683'ten sonra Osmanlı Orta Avrupa'da savunmaya geçmiştir.
Orta
20Bir öğrenci 1699'daki barış görüşmelerini anlatan bir belgeseli izlerken şu notu alıyor: "Görüşmeler Karlofça'da, İngiltere ve Hollanda'nın arabuluculuğuyla yapıldı. Osmanlı Devleti ilk kez geniş toprakları bir antlaşmayla bıraktı; toprak alan üç devletin her biri farklı bir bölgeyi kazandı." Bu antlaşmaya ilişkin aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?
- A) Avusturya – Podolya
- B) Lehistan – Erdel
- C) Venedik – Macaristan
- D) Lehistan – Dalmaçya
- E) Venedik – Mora
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Venedik – Mora
Karlofça'da Avusturya Macaristan ile Erdel'i, Venedik Mora ile Dalmaçya kıyılarını, Lehistan Podolya'yı almıştır. Avusturya – Podolya eşleştirmesi, Avusturya'nın en büyük kazanan olmasından dolayı çekici gelir; ancak Podolya Lehistan'a verilmiştir.
Katkıda bulun
Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.