5. Sınıf Müzik · Müzik Kültürü
Birlikte Söyleyelim: Halay, Bir Dalda İki Kiraz, Bu Gala Daşlı Gala
- halay
- allegretto
- türkü
- İstanbul türküsü
- Azerbaycan türküsü
- Saip Egüz
Halay, Bir Dalda İki Kiraz ve Bu Gala Daşlı Gala nasıl eserlerdir?
Halay, Bir Dalda İki Kiraz ve Bu Gala Daşlı Gala, Türk müziği kültüründen farklı yörelerin ve Türk dünyasının ezgilerini tanıtan, birlikte söylenen üç eserdir. Söz ve müziği Saip Egüz’e ait olan Halay şarkısı, “Gel yanıma, gir koluma” sözleriyle halaya katılmaya çağırır. Halay notasının başındaki allegretto terimi, allegrodan biraz daha az hızlı, canlı bir hızı gösterir. Bir Dalda İki Kiraz İstanbul yöresine ait bir türküdür. Bu Gala Daşlı Gala ise Azerbaycan Türklerine ait bir türküdür ve sınırlar dışındaki Türk topluluklarının da ortak bir müzik kültürü taşıdığını gösterir. Eserler önce dinlenir, sözleri tekrar edilir, sonra doğru duruşla ritmine ve ezgisine uygun biçimde söylenir; kesme işaretinin bulunduğu yerlerde nefes alınır. Halk oyunlarıyla bağlantılı eserler canlı bir ritim taşıdığı için söylerken ritmin bozulmamasına dikkat edilir.
Birlikte Söyleyelim: Halay, Bir Dalda İki Kiraz, Bu Gala Daşlı Gala: konu anlatımı ve özeti
Bu bölümde Türk müziği kültüründen üç eseri sınıfça söylüyorsun. Eserler farklı yörelerin ve Türk dünyasının ezgilerini tanıtır.
- Halay: Söz ve müziği Saip Egüz’e ait bir şarkıdır. Halaya katılmaya çağırır: “Gel yanıma, gir koluma” diye başlar, “ver elini al mendili” diye sürer.
- Hız terimi: Halay notasının başında allegretto yazılıdır. Bu, allegrodan biraz daha az hızlı, canlı bir hızdır.
- Bir Dalda İki Kiraz: İstanbul yöresine ait bir türküdür.
- Bu Gala Daşlı Gala: Azerbaycan Türklerine ait bir türküdür. Kitapta Kafkas yöresi halk oyunlarıyla birlikte tanıtılır.
- Nefes yerleri: Kesme işaretinin (’) olduğu yerlerde nefes alırsın.
- Söyleme düzeni: Önce dinler, sözleri tekrar eder, sonra doğru duruşla ritme ve ezgiye uygun biçimde söylersin.
- Türk dünyası: Bu Gala Daşlı Gala, sınırlarımız dışındaki Türk topluluklarının da ortak bir müzik kültürü taşıdığını gösterir. Dili ve ezgisi sana tanıdık gelecektir.
Unutma: Halk oyunlarıyla bağlantılı eserler canlı bir ritim taşır; söylerken ritmi bozmamaya dikkat edersin.
Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme:
Önce temeli pekiştir
- Üç eserin kaynağını yaz: Halay Saip Egüz’ün bestesi, Bir Dalda İki Kiraz İstanbul türküsü, Bu Gala Daşlı Gala Azerbaycan türküsü.
- Halay’ın sözlerinde halay oyununu anlatan kelimeleri bul: kol, sağa, sola, mendil.
- Halay’ı söylerken her vuruşta hafifçe ayağını yere vur.
Günlük hayattan: Düğünlerde halay başı mendil sallar, diğerleri kol kola ritme uyar. Şarkıdaki “ver elini al mendili” sözü bu sahneyi anlatır.
Sık yapılan hata: Allegretto’yu allegro ile aynı sanmak. Allegretto canlıdır ama allegrodan biraz daha yavaştır.
İpucu: Türkü ile yöreyi eşleştirmek için haritada İstanbul’u ve Azerbaycan’ı bul.
Derinleş
Kitaptaki Halay notasını incele ve sözlerdeki sağa, sola, dön gibi yönergeleri sırala. Bu yönergelerle sınıf için dört adımlık basit bir halay figürü tasarla. Düşün: Bir şarkının sözleri dansın adımlarını nasıl yönlendirebilir?
Bu konuda neler var?
- Halay
- Bir Dalda İki Kiraz
- Bu Gala Daşlı Gala
Katkıda bulun
Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.