9. Sınıf Tarih · Orta Çağ Medeniyetleri
Orta Çağ’da Ticaret Yolları
- ipek yolu
- baharat yolu
- kürk yolu
- kral yolu
- kervansaray
- kervan
- transit ticaret
Orta Çağ'da önemli ticaret yolları hangileriydi?
Orta Çağ'ın önemli ticaret yolları İpek Yolu, Baharat Yolu, Kürk Yolu ve Eski Çağ'dan kalan Kral Yolu'dur; bu yollarda mallarla birlikte bilgi, inanç ve teknoloji de taşınmıştır. İpek Yolu Çin'den başlar, Kâşgar'da birleşen kollarıyla Semerkant, Buhara ve Merv'den geçerek Anadolu ve Akdeniz'e ulaşırdı; ipeğin yanında porselen, kâğıt ve barut taşındı. Baharat Yolu daha çok deniz yoluyla işler, Hindistan'dan gelen ürünler Basra Körfezi ya da Kızıldeniz üzerinden Venedik ve Cenova aracılığıyla Avrupa'ya ulaşırdı. Kürk Yolu'nda Sibirya'dan samur ve tilki kürkleri taşınır, İdil Bulgarları bu yolda zenginleşirdi. Yollar üzerinde yaklaşık 30-40 km arayla kervansaraylar kurulurdu; Sultanhanı ünlü örneklerdendir. Yolları kontrol eden devletler zenginleşti ve güç kazandı. İpek Yolu ağırlıklı olarak kara yolu, Baharat Yolu ise ağırlıklı olarak deniz yoludur.
Orta Çağ’da Ticaret Yolları: konu anlatımı ve özeti
Ticaret yolları yalnızca malların değil; bilgilerin, inançların, fikirlerin ve teknolojinin de taşındığı köprülerdir. Orta Çağ'da bu yolları kontrol eden devletler hem zenginleşti hem de siyasi güç kazandı.
- Kral Yolu: Eski Çağ'da Lidya başkenti Sardes'ten Pers merkezlerine uzanan yoldur. Pers kralı I. Darius döneminde konaklama yerleri ve haberleşme kuleleriyle düzenlendi; ileride İpek Yolu'nun batı bağlantısı oldu.
- İpek Yolu: Çin'den başlar, Kâşgar'da birleşen kuzey ve güney kollarıyla Semerkant, Buhara, Merv gibi şehirlerden geçerek Anadolu, Karadeniz ve Akdeniz'e ulaşırdı. İpeğin yanında porselen, kâğıt, barut, halı ve değerli taşlar taşındı.
- Baharat Yolu: Daha çok deniz yoluyla işlerdi. Maluku (Baharat) Adaları ve Hindistan'dan gelen ürünler Basra Körfezi üzerinden Bağdat ve Halep'e ya da Kızıldeniz üzerinden İskenderiye'ye, oradan Venedik ve Cenova aracılığıyla Avrupa'ya ulaşırdı.
Baharat Yolu şeması (harita değil): ürünler Basra Körfezi ya da Kızıldeniz üzerinden Venedik ve Cenova aracılığıyla Avrupa’ya ulaşır - Kürk Yolu: Sibirya ormanlarından samur, tilki, sincap gibi hayvan kürklerinin İtil (Volga) havzası ve Karadeniz'in kuzeyi üzerinden taşındığı yoldur. İdil Bulgarları bu yolun merkezinde zenginleşti.
- Kervansaraylar: Yaklaşık 30-40 km arayla, bir günlük yol mesafesine kurulan bu yapılarda konaklama, ahır, hamam, mescit ve hekim bulunurdu. Sultanhanı bunun ünlü örneklerindendir.
- Etkileri: Yollara hâkim olmak için devletler savaştı (Göktürk-Sâsânî-Bizans ilişkileri gibi); şehirler büyüdü, gümrük vergileri hazineyi doldurdu; dinler ve kültürler yayıldı.
Unutma: İpek Yolu ağırlıklı olarak kara yolu, Baharat Yolu ise ağırlıklı olarak deniz yoludur; bu ayrım sık karıştırılır.
Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme:
Önce temeli pekiştir
Ticaret yollarını ayırt etmek için her yol için üç soru sor: Nereden başlıyor? Ne taşınıyor? Kara mı deniz mi?
- İpek Yolu: Çin'den başlar; ipek, porselen, kâğıt taşınır; çoğunlukla kara yoludur.
- Baharat Yolu: Hindistan ve Baharat Adaları'ndan gelir; karabiber, tarçın gibi baharatlar taşınır; çoğunlukla deniz yoludur.
- Kürk Yolu: Sibirya ormanlarından gelir; samur, tilki gibi hayvan kürkleri taşınır; İtil (Volga) havzası ve Karadeniz'in kuzeyinden geçer.
Günlük hayattan: Bugün bir ülke petrol boru hattı ya da önemli bir liman üzerinden gelir elde ediyorsa, Orta Çağ'da ticaret yolunu kontrol eden devletler de gümrük vergisiyle zenginleşirdi.
Sık yapılan hata: Ticaret yollarında yalnızca mal taşındığını sanmak. Doğrusu: Kâğıt yapımı gibi teknolojiler, dinler ve bilgiler de bu yollarla yayıldı.
Derinleş
Bugünkü "Orta Koridor" ve benzeri ulaşım projelerini araştırarak İpek Yolu ile karşılaştır. Hangi ülkelerden geçiyorlar, hangi mallar taşınıyor, kara mı deniz mi demir yolu mu kullanılıyor? Bir ticaret yolunun üzerindeki şehirlere sağladığı kazançları ve doğurabileceği sorunları (trafik, çevre kirliliği gibi) tartış.
Öğrenme çıktıları
Bu konunun soruları MEB öğretim programındaki şu öğrenme çıktılarını ölçer.
TAR.9.3.3Orta Çağ’daki ticaret yollarının kendi çevresinde meydana getirdiği etkiyi sorgulayabilme
- a) Orta Çağ’daki ticaret yolları üzerinde yer alan devlet ve toplumların etkileşimleriyle ilgili sorular sorar.
- b) Orta Çağ’daki ticaret yolları üzerinde yer alan devlet ve toplumların ilişkilerini siyasi, ekonomik ve kültürel boyutlarıyla çözümler.
- c) Orta Çağ’daki ticaret yollarının devlet ve toplumların siyasi, ekonomik ve kültürel ilişkilerine etkisiyle ilgili çıkarımlarda bulunur.
Sorular
Soru bankasından bu konunun soruları, kolaydan zora.
Kolay
1Bir müzede sergilenen Orta Çağ'a ait ipek kumaşlar ve porselen kâseler, binlerce kilometre öteden kervanlarla Akdeniz'e getirilmiştir. Bu ürünlerin üretim sırları yüzyıllarca tek bir ülkede saklı tutulmuş, ipek böceği yetiştiriciliği Bizans'a ancak VI. yüzyılda ulaşmıştır. Bu ürünlerin taşındığı İpek Yolu'nun başlangıç noktası olan bölge hangisidir?
- A) Hindistan
- B) Mısır
- C) Anadolu
- D) İran
- E) Çin
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Çin
İpek ve porselenin anavatanı olan ve İpek Yolu'nun başladığı bölge Çin'dir. İran da İpek Yolu üzerinde önemli bir bölgedir; ancak yolun başlangıcı değil, Orta Asya ile Akdeniz arasındaki aracı bölgelerdendir.
Kolay
2Aksaray ile Konya arasındaki yol üzerinde, 1229'da Selçuklu Sultanı I. Alaaddin Keykubad döneminde yaptırılan büyük bir yapı bulunur. Taç kapısı, avlusu, köşk mescidi ve kışlık bölümüyle kervanların güvenle konakladığı bu yapı, Anadolu'nun en büyük kervansaraylarından biridir. Sözü edilen yapı hangisidir?
- A) Elhamra Sarayı
- B) Emeviye Camii
- C) Yazılıkaya
- D) Karatay Hanı
- E) Sultanhanı
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Sultanhanı
1229'da Alaaddin Keykubad döneminde Aksaray-Konya yolu üzerinde yaptırılan kervansaray Sultanhanı'dır. Karatay Hanı da bir Selçuklu kervansarayıdır; ancak Kayseri yakınlarındadır ve daha sonraki bir tarihte yapılmıştır.
Kolay
3Antik Yunan tarihçisi Herodot, Sardes'ten Pers merkezlerinden Sus'a uzanan ve 2.500 kilometreyi aşan bir yolu anlatır. Yol üzerinde konaklama istasyonları bulunduğunu ve ulakların at değiştirerek haberleri çok hızlı ilettiğini yazar. Sözü edilen ticaret ve ulaşım yolu hangisidir?
- A) İpek Yolu
- B) Kürk Yolu
- C) Baharat Yolu
- D) Kehribar Yolu
- E) Kral Yolu
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Kral Yolu
Lidya başkenti Sardes'i Pers merkezi Sus'a bağlayan yol Kral Yolu'dur. İpek Yolu da Anadolu'dan geçen önemli bir yoldur; ancak Çin'den başlar ve çok daha uzun bir güzergâhı izler.
Kolay
4Hindistan'ın Malabar kıyılarından yüklenen karabiber ve zencefil, muson rüzgârlarından yararlanan gemilerle Hint Okyanusu'nu geçip Basra Körfezi ya da Kızıldeniz limanlarına taşınıyordu. Ürünler buradan kervanlarla Akdeniz kıyısına ulaştırılıyordu. Ağırlıklı olarak deniz yoluyla işleyen bu ticaret yolu hangisidir?
- A) Baharat Yolu
- B) İpek Yolu
- C) Kral Yolu
- D) Kürk Yolu
- E) Kehribar Yolu
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Baharat Yolu
Hindistan'dan baharatı Hint Okyanusu üzerinden taşıyan ve büyük ölçüde deniz yoluyla işleyen yol Baharat Yolu'dur. İpek Yolu da doğu ürünlerini batıya taşımıştır; ancak ağırlıklı olarak kara yoluyla, Orta Asya üzerinden işlemiştir.
Kolay
5Bir öğrenci Orta Çağ'da Anadolu'da yapılan bir kervansarayın planını inceliyor. Planda kervanların ihtiyaçlarını karşılayan çeşitli bölümler işaretlenmiş. Aşağıdakilerden hangisinin bu planda bulunması beklenmez?
- A) Konaklama odaları
- B) Hayvanlar için ahır
- C) Hamam
- D) Gemilerin yanaştığı iskele
- E) Mescit
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Gemilerin yanaştığı iskele
Kervansaraylarda konaklama yeri, ahır, hamam, mescit ve hekim bulunurdu. Kervansaraylar kara yolu üzerinde kurulduğu için gemi iskelesi bu yapılara ait bir bölüm değildir.
Kolay
6Orta Çağ'da Sibirya ormanlarından getirilen samur, tilki ve sincap kürkleri İtil (Volga) havzasındaki pazarlarda el değiştiriyordu. Bu ticaret, yolun merkezinde yaşayan bir Türk topluluğunu zenginleştirdi. Bu ticaretten zenginleşen topluluk aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Venedikliler
- B) Cenevizliler
- C) İdil Bulgarları
- D) Sâsânîler
- E) Doğu Romalılar
Cevabı göster
Doğru cevap: C) İdil Bulgarları
Kürk Yolu'nun merkezinde bulunan İdil Bulgarları bu ticaretle zenginleşmiştir. Venedik ve Cenova ise Akdeniz ticaretinde öne çıkmıştır.
Kolay
7Bir tarihçi İpek Yolu'ndaki kervanlarda kullanılan bir hayvanı şöyle anlatıyor: “Aşırı sıcaklara ve çölün sert koşullarına dayanıklıydı. Ölümcül kum fırtınalarını önceden sezip böğürmeye başladığı, böylece tüccarları uyardığı söylenirdi.” Tarihçinin anlattığı hayvan aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Katır
- B) Arap atı
- C) Baktriyan devesi
- D) Öküz
- E) Fil
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Baktriyan devesi
Zorlu çöl koşullarına dayanıklılığıyla bilinen ve kum fırtınalarını sezdiği söylenen hayvan Baktriyan devesidir. Katır ise kaynaklarda daha çok Kürk Yolu'ndaki taşımacılıkla anılır.
Kolay
8Bir öğrenci Orta Çağ ticaret yollarını karşılaştıran bir tablo hazırlıyor: Yol | Ağırlıklı taşıma biçimi İpek Yolu | I Baharat Yolu | II Tablodaki boşluklara yazılması gerekenler aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
- A) I: Deniz yolu – II: Kara yolu
- B) I: Kara yolu – II: Deniz yolu
- C) I: Kara yolu – II: Kara yolu
- D) I: Deniz yolu – II: Deniz yolu
- E) I: Nehir yolu – II: Kara yolu
Cevabı göster
Doğru cevap: B) I: Kara yolu – II: Deniz yolu
İpek Yolu ağırlıklı olarak kara yolu, Baharat Yolu ise ağırlıklı olarak deniz yoluydu. Bu iki yolun taşıma biçimleri sık karıştırılır.
Kolay
9Orta Çağ'da Çin'den Semerkant'a ipek götüren bir tüccar, dönüş yolculuğunda kervanında yalnız mal değil, yeni bir inancı anlatan kitaplar taşıyan bir din adamını da getirdi. Bu örnek, ticaret yollarıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?
- A) Ticaret yollarında yalnızca değerli mallar taşınmıştır.
- B) Din adamları ticaret yollarını kullanmaktan kaçınmıştır.
- C) Ticaret yolları yalnızca devletlerin askerî amaçlarına hizmet etmiştir.
- D) Ticaret yollarında mallarla birlikte inançlar da taşınmıştır.
- E) Kitaplar yalnızca deniz yoluyla taşınabilmiştir.
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Ticaret yollarında mallarla birlikte inançlar da taşınmıştır.
Kervanla mal yanında bir din adamının ve kitaplarının taşınması, ticaret yollarının inanç ve fikirlerin de yayılmasına aracılık ettiğini gösterir. Örnek, yalnız değerli malların taşındığı görüşünü çürütür.
Kolay
10İpek Yolu, Orta Çağ'da başka ticaret yollarıyla da bağlantılıydı. Kuzeyinden Kürk Yolu'yla, güneyinden Baharat Yolu'yla bağlanıyordu. İpek Yolu'nun batısından bağlandığı ve Eski Çağ'da Sardes'ten Pers merkezlerine uzanan yol aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Kürk Yolu
- B) Kral Yolu
- C) Baharat Yolu
- D) Amber Yolu
- E) Tuz Yolu
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Kral Yolu
İpek Yolu batısından Kral Yolu'yla bağlantılıydı. Kral Yolu, Lidya başkenti Sardes'i Pers merkezlerine bağlayan Eski Çağ yoludur.
Kolay
11Baharat Yolu Diu Limanı'nda ikiye ayrılırdı. Kollardan biri Hürmüz Boğazı'ndan geçerek Basra Körfezi'ne varır, ürünler buradan kara yoluyla Bağdat, Şam ve Halep üzerinden Anadolu'daki bir şehre kadar taşınırdı. Bu kolun Anadolu'da ulaştığı şehir aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Bursa
- B) Trabzon
- C) Sardes
- D) Efes
- E) Antakya
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Bursa
Baharat Yolu'nun Hürmüz-Basra kolu, Bağdat, Şam ve Halep üzerinden Bursa'ya kadar uzanırdı. Sardes ise Kral Yolu'nun batıdaki başlangıç noktasıdır.
Kolay
12Orta Çağ'da batıya doğru yola çıkan bir kervanın yük listesinde şunlar yazıyor: ipek kumaş, porselen kâseler, kâğıt tomarları ve halılar. Kervan Kâşgar'dan geçerek Semerkant'a ulaşacak. Bu kervanın izlediği ticaret yolu aşağıdakilerden hangisidir?
- A) İpek Yolu
- B) Kürk Yolu
- C) Baharat Yolu
- D) Kral Yolu
- E) Amber Yolu
Cevabı göster
Doğru cevap: A) İpek Yolu
İpek, porselen, kâğıt ve halı İpek Yolu'nda taşınan başlıca ürünlerdendir; Kâşgar ve Semerkant da bu yolun üzerindedir. Baharat Yolu ise ağırlıklı olarak deniz yoluyla işlerdi.
Kolay
13Bir ders kitabında şu bilgi yer alıyor: “Orta Çağ'da kervanlar ticari ürünleri İpek Yolu'nun Çin'deki çıkış noktalarından alıp Dunhuang yakınlarına kadar getirirdi.” İpek Yolu'nun Çin'deki çıkış noktaları aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
- A) Kâşgar ve Semerkant
- B) Buhara ve Merv
- C) İskenderiye ve Venedik
- D) Kaliküt ve Goa
- E) Loyang ve Kangan
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Loyang ve Kangan
İpek Yolu'nun çıkış noktaları Çin'deki Loyang ve Kangan şehirleriydi. Kâşgar ve Semerkant ise yolun daha batısında kalan duraklardır.
Kolay
14Bir tüccarın yolculuk notunda şunlar yazıyor: “Baharat Adaları olarak bilinen Maluku Takımadaları'ndan gemiyle yola çıktık. Seylan Adası ve Kaliküt limanlarına uğradıktan sonra Diu Limanı'na vardık.” Tüccarın izlediği ticaret yolu aşağıdakilerden hangisidir?
- A) İpek Yolu
- B) Kürk Yolu
- C) Kral Yolu
- D) Amber Yolu
- E) Baharat Yolu
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Baharat Yolu
Maluku Takımadaları'ndan başlayıp Seylan, Kaliküt ve Diu'ya uzanan deniz güzergâhı Baharat Yolu'dur. İpek Yolu ise Çin'den başlayan ve ağırlıklı olarak kara yolundan oluşan bir rotaydı.
Kolay
15Orta Çağ'da kervansaraylar, ticaret yolları boyunca yaklaşık 30-40 km arayla kuruluyordu. Develerle yolculuk eden bir kervan sabah yola çıkıp akşam bir sonraki kervansaraya ulaşabiliyordu. Kervansarayların bu aralıklarla kurulmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Her şehirde yalnızca bir kervansaray bulunması
- B) Bu mesafenin yaklaşık bir günlük yol olması
- C) Yolların her 30 km'de bir sınırla kesilmesi
- D) Kervanların günde birkaç kez durmak istemesi
- E) Kervansarayların liman şehirlerine yapılması
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Bu mesafenin yaklaşık bir günlük yol olması
Kervansaraylar yaklaşık bir günlük yol mesafesine kurulurdu; böylece kervan her akşam güvenli bir yerde konaklayabilirdi. Kervanların günde birkaç kez durması bu düzenin amacı değildir.
Kolay
16Bir kaynakta şu bilgi yer alıyor: “Merkezî bir idarenin daha çok askerî amaçla yaptırdığı Kral Yolu, aynı zamanda Batı-Doğu ticaretini de kendine çekebilmişti.” Bu bilgiye göre Kral Yolu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- A) Yalnızca tüccarların isteğiyle yapılmıştır.
- B) Ticarete hiçbir katkı sağlamamıştır.
- C) Orta Çağ'da Venedikliler tarafından yapılmıştır.
- D) Deniz ticaretini geliştirmek için yapılmıştır.
- E) Askerî amaçla yapılmış olsa da ticareti canlandırmıştır.
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Askerî amaçla yapılmış olsa da ticareti canlandırmıştır.
Kaynak, Kral Yolu'nun asıl olarak askerî amaçla yapıldığını ama Batı-Doğu ticaretini de çektiğini söyler. Yolun tüccarların isteğiyle yapıldığına dair bir bilgi yoktur.
Kolay
17Kral Yolu'nu araştıran Elif, bir kaynaktan şu bilgileri öğreniyor: Bu yol Pers kralı I. Darius döneminde menzil, han ve haberleşme kuleleri gibi yapılarla donatılmış, bu nedenle ona atfen “Kralın Yolu” diye adlandırılmıştır; ancak yolun ondan önce de işlediği bilinmektedir. Buna göre “Kral Yolu'nu I. Darius açtırmıştır.” diyen bir arkadaşına Elif'in yapacağı en doğru düzeltme aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Yol, I. Darius'tan sonraki bir Pers kralı döneminde açılmıştır.
- B) Yolun üzerindeki yapılar I. Darius'tan önce tamamlanmıştır.
- C) Yol, adını başlangıç noktası olan Sardes şehrinden almıştır.
- D) I. Darius, kendisinden önce de kullanılan yolu geliştirmiştir.
- E) I. Darius, yolu yalnız kendi ordusunun kullanımına ayırmıştır.
Cevabı göster
Doğru cevap: D) I. Darius, kendisinden önce de kullanılan yolu geliştirmiştir.
Kaynağa göre yol I. Darius'tan önce de işliyordu; Darius yolu menzil, han ve haberleşme kuleleriyle donatarak geliştirmiş, yol da bu nedenle ona atfen adlandırılmıştır. Yapılar Darius'tan önce değil onun zamanında oluşturulmuştur; yolun adı da Sardes'ten değil Darius'tan gelir. Yolun yalnız orduya ayrıldığına ilişkin bir bilgi yoktur; yol Batı-Doğu ticaretini de çekmiştir.
Kolay
18Yüzyıllar boyunca İpek Yolu'nda yükler develerle taşınmıştır. Teknolojinin gelişmesiyle kara yolu taşımacılığı şekil değiştirmiş, aynı güzergâh zamanla modern araçların da kullanıldığı bir yola dönüşmüştür. Bu durum ticaret yollarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisine örnektir?
- A) Güzergâh kullanılmayı sürdürürken taşıma araçlarının değiştiğine
- B) Kara yolu taşımacılığının yerini bütünüyle deniz yoluna bıraktığına
- C) Teknolojik gelişmelerin eski güzergâhları kullanılmaz kıldığına
- D) Develerin modern araçlardan daha fazla yük taşıyabildiğine
- E) Zorlu doğa koşullarının bu yoldaki ticareti sona erdirdiğine
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Güzergâh kullanılmayı sürdürürken taşıma araçlarının değiştiğine
Güzergâh varlığını korumuş, değişen ise yükün neyle taşındığı olmuştur: develerin yanında ve yerinde modern araçlar kullanılmaya başlanmıştır. Bu, ticaret yollarında sürekliliğin ve değişimin bir arada görülebildiğini gösterir. Yol kullanılmaya devam ettiği için güzergâhın terk edildiği ya da ticaretin sona erdiği söylenemez.
Orta
19Hint Okyanusu'ndan gelen baharat yüklü gemiler Kızıldeniz'deki limanlarda boşaltılıyor, ürünler kervanlarla ya da Nil üzerinden Akdeniz kıyısındaki büyük bir liman şehrine taşınıyordu. Ürünler bu şehirden Venedikli tüccarların gemileriyle Avrupa'ya aktarılıyordu. Sözü edilen liman şehri hangisidir?
- A) Kâşgar
- B) Semerkant
- C) Sardes
- D) İskenderiye
- E) Trabzon
Cevabı göster
Doğru cevap: D) İskenderiye
Kızıldeniz üzerinden gelen baharatın Akdeniz'e ulaştığı büyük Mısır limanı İskenderiye'dir. Trabzon da Orta Çağ'da önemli bir ticaret limanıdır; ancak Karadeniz kıyısındadır ve İpek Yolu'nun bir koluyla bağlantılıdır.
Orta
20Orta Çağ'da Semerkant ve Buhara gibi şehirlerden geçen kervanlar, geçtikleri ülkelerin sınırlarında ve pazarlarında taşıdıkları malın değerine göre devlete ödeme yapıyordu. Bu şehirleri yöneten devletlerin hazineleri, ticaretin canlı olduğu yıllarda belirgin biçimde zenginleşiyordu. Bu zenginleşme en çok hangisiyle ilgilidir?
- A) Ganimetler
- B) Toprak vergileri
- C) Savaş tazminatları
- D) Haraç gelirleri
- E) Gümrük vergileri
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Gümrük vergileri
Ticaret yolları üzerindeki devletler, geçen mallardan aldıkları gümrük vergileriyle zenginleşmiştir. Toprak vergileri de devletin önemli gelirlerindendir; ancak tarım ürünlerinden alınır, kervanların taşıdığı mallarla ilgili değildir.
Ders videoları
MEB'in 9. sınıf Tarih örnek ders anlatımları. Tüm videolar (4)
Katkıda bulun
Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.
