Newton’ın Hareket Yasaları

eylemsizlik
net kuvvet
ivme
etki-tepki kuvvetleri
serbest cisim diyagramı
ağırlık
newton

Newton'ın üç hareket yasası nedir?

Newton'ın hareket yasaları, cisimlerin hareketi ile onlara etki eden kuvvetler arasındaki ilişkiyi açıklayan üç temel yasadır. Birinci yasa olan eylemsizlik ilkesine göre net kuvvet sıfırsa duran cisim durmaya, hareket eden cisim sabit hızla doğrusal hareketine devam eder; ani fren yapan serviste öne savrulmak bunun sonucudur. İkinci yasaya göre net kuvvet kütle ile ivmenin çarpımına eşittir: F = m · a. İvme net kuvvetle doğru, kütleyle ters orantılıdır ve kuvvetin birimi newtondur. Örneğin 2 kg'lık bir kutuya sağa 14 N, sola 4 N kuvvet uygulanırsa net kuvvet 10 N, ivme 5 m/s² olur. Ağırlık G = m · g ile bulunur; 5 kg'lık cismin ağırlığı yaklaşık 50 N'dir. Üçüncü yasaya göre iki cisim birbirine eşit büyüklükte ve zıt yönlü kuvvetler uygular. Etki ve tepki kuvvetleri farklı cisimlere etki ettiği için birbirini dengelemez.

Newton’ın Hareket Yasaları: konu anlatımı ve özeti

Mekanik, cisimlerin hareketiyle onlara etki eden kuvvetler arasındaki ilişkiyi inceler. Newton'ın üç yasası, İbni Sina'dan Galileo'ya uzanan çalışmaların üzerine kurulmuş ve bu ilişkinin temelini oluşturur.

Birinci yasa (eylemsizlik): Net kuvvet sıfırsa duran cisim durmaya, hareket eden cisim sabit hızla doğrusal hareketine devam eder. Ani fren yapan serviste öne savrulmak eylemsizliğin sonucudur.
İkinci yasa: Net kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımına eşittir: F = m · a. İvme net kuvvetle doğru, kütleyle ters orantılıdır ve net kuvvetle aynı yöndedir. Kuvvetin birimi newton'dır (1 N = 1 kg · m/s²).
Ağırlık, kütle çekimi kuvvetidir: G = m · g. 5 kg'lık cismin ağırlığı yaklaşık 50 N'dir.
Üçüncü yasa (etki-tepki): İki cisim birbirine eşit büyüklükte, zıt yönlü kuvvetler uygular. Bu kuvvetler farklı cisimlere etki ettiği için birbirini dengelemez.
Serbest cisim diyagramı, cisme etki eden tüm kuvvetleri oklarla gösterir ve net kuvveti bulmayı kolaylaştırır.
Örnek: 2 kg'lık bir kutuya sağa 14 N, sola 4 N kuvvet uygulanırsa net kuvvet 10 N olur; ivme a = 10 / 2 = 5 m/s², yönü sağadır.
Serbest cisim diyagramı: 2 kg’lık kutuya sağa 14 N, sola 4 N; net kuvvet 10 N, ivme 5 m/s² sağa

Unutma: Etki ve tepki kuvvetleri aynı cisme değil farklı cisimlere etki eder; bu yüzden "birbirini dengeler" ifadesi yanlıştır.

Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme: 3 Kasım 2026

Önce temeli pekiştir

Newton'ın yasalarını kullanırken her soruda aynı üç adımı izle.

Cismi seç ve çiz: Yalnızca incelediğin cismi bir kutu gibi çiz.
Kuvvetleri ok olarak ekle: Ağırlık, yerin tepkisi, çekme, sürtünme... Her okun yönü önemlidir.
Net kuvveti bul ve F = m · a uygula.

Adım adım örnek: 40 kg'lık bir kızak 100 N'luk ipte çekiliyor, karla arasındaki sürtünme 20 N. Net kuvvet 100 − 20 = 80 N, ivme a = 80 / 40 = 2 m/s² olur, yönü çekme yönündedir.

Günlük hayattan: Düz yolda sabit hızla giden bir bisikletlinin pedal çevirmesi, sürtünme ve hava direncini dengelemek içindir; net kuvvet sıfırdır.

Sık yapılan hata: "Hareket eden cisme, hareket yönünde mutlaka net bir kuvvet etki ediyordur." Doğrusu: Sabit hızla giden cisimde net kuvvet sıfırdır. Net kuvvet hızı değil, hızın değişimini belirler.

Derinleş

Bir balonu şişirip ağzını bağlamadan bir pipete, pipeti de iki ağaç arasına gerilmiş bir ipe geçirerek "balon roketi" tasarla. Balonun ne kadar şişirildiğini ve rokete eklenen yükü değiştirerek gidilen uzaklığı ölç. Sonuçlarını Newton'ın ikinci ve üçüncü yasalarıyla açıkla; gerçek roketlerin uzayda, itebilecekleri bir hava olmadan nasıl hızlandığını tartış.

Öğrenme çıktıları

Bu konunun soruları MEB öğretim programındaki şu öğrenme çıktılarını ölçer.

FİZ.11.1.4Newton'ın Hareket Yasaları ile ilgili tümevarımsal akıl yürütebilme
- a) Bileşke kuvvet ile cisimlerin hareketi arasındaki ilişkileri keşfeder.
- b) Newton'ın Hareket Yasalarına yönelik genellemeler yapar.
FİZ.11.1.5Newton'ın Hareket Yasalarını serbest cisim diyagramını kullanarak yorumlayabilme
- a) Bir cisme etki eden kuvvetleri belirler.
- b) Bir cisme etki eden kuvvetleri serbest cisim diyagramı üzerinde gösterir.

Bu konuda neler var?

Bileşke Kuvvet ve Hareket Arasındaki İlişki
Serbest Cisim Diyagramı

Sorular

Soru bankasından bu konunun soruları, kolaydan zora.

Kolaydan Zora: 3 adımda çalış Konu testini çöz

Kolay
1Buz pistinde karşı karşıya duran Ece ile Can, avuçlarıyla birbirlerini itiyor ve zıt yönlere kayarak uzaklaşıyor. Ece'nin kütlesi Can'ınkinden küçüktür ve Ece daha hızlı uzaklaşıyor. İtme sırasında Ece'nin Can'a ve Can'ın Ece'ye uyguladığı kuvvetler için hangisi doğrudur?
- A) Eşit büyüklükte, zıt yönlüdür ve aynı cisme etki eder.
- B) Can'ın uyguladığı kuvvet, Ece'ninkinden büyüktür.
- C) Eşit büyüklükte, zıt yönlüdür ve farklı cisimlere etki eder.
- D) Eşit büyüklükte ve aynı yönlü iki kuvvettir.
- E) Ece'nin uyguladığı kuvvet, Can'ınkinden büyüktür.
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Eşit büyüklükte, zıt yönlüdür ve farklı cisimlere etki eder.
Newton'ın üçüncü yasasına göre iki cisim birbirine eşit büyüklükte ve zıt yönlü kuvvetler uygular; bu kuvvetler farklı cisimlere etki ettiği için birbirini dengelemez. Ece'nin daha hızlı uzaklaşması kuvvetin büyük olmasından değil, kütlesinin küçük olmasından kaynaklanır.
Kolay
2Manavın terazisi bir karpuzun kütlesini 6 kg olarak gösteriyor. Ömer, aynı karpuzu bir file içinde el dinamometresine asarak ağırlığını ölçmek istiyor. (g = 10 m/s², filenin kütlesi ihmal ediliyor) Dinamometre kaç N gösterir?
- A) 6
- B) 0,6
- C) 60
- D) 600
- E) 16
Cevabı göster
Doğru cevap: C) 60
Ağırlık, Dünya'nın cisme uyguladığı çekim kuvvetidir: G = m · g = 6 · 10 = 60 N. 6 değeri kütle ile ağırlığı karıştırmaktan çıkar; terazi kilogram, dinamometre newton cinsinden ölçer.
Kolay
3Fizik öğretmeni, Newton'ın birinci yasasını anlatmak için öğrencilerden bir cismin hareket durumunu koruma eğilimini gösteren günlük hayat örnekleri getirmelerini istiyor. Öğrencilerin getirdiği örnekler aşağıda sıralanmıştır. Bu örneklerden hangisi eylemsizlik ilkesiyle açıklanır?
- A) Roketin gazı geriye püskürterek ileri gitmesi
- B) Kürekle suyu iten kayığın ileri doğru gitmesi
- C) Topa daha güçlü vurulunca topun daha çok hızlanması
- D) Yüzücünün havuz duvarını iterek ileri süzülmesi
- E) Halı sopayla dövülünce tozların halıdan ayrılması
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Halı sopayla dövülünce tozların halıdan ayrılması
Halı dövülünce aniden harekete geçer; tozlar eylemsizlikleri nedeniyle bulundukları yerde kalma eğilimi gösterir ve halıdan ayrılır. Roket, kayık ve yüzücü örnekleri etki-tepki ilkesine, top örneği ise F = m · a bağıntısına dayanır.
Kolay
4Bir öğrenci, sürtünmesi ihmal edilen bir rayda duran 1 kg kütleli bir arabayı dinamometreyle yatay olarak çekiyor. Dinamometre sürekli 1 N gösterirken arabanın hızının her saniye 1 m/s arttığını ölçüyor. Bu ölçüme göre 1 newton hangisine eşittir?
- A) 1 kg · m/s²
- B) 1 kg · m/s
- C) 1 kg · m²/s
- D) 1 g · cm/s²
- E) 1 kg · s/m²
Cevabı göster
Doğru cevap: A) 1 kg · m/s²
Ölçüm 1 N'luk kuvvetin 1 kg kütleye 1 m/s² ivme kazandırdığını gösterir; F = m · a'dan 1 N = 1 kg · m/s² bulunur. 1 kg · m/s, ivmenin değil hızın birimiyle kurulmuş bir çarpımdır (momentum birimi).
Kolay
5Fizik öğretmeni kuvvetin birimi olan newton'ı tanımlıyor. 1 newton hangisine eşittir?
- A) 1 kg kütleli cismin 1 m yol almasını sağlayan kuvvete
- B) 1 kg kütleli cisme 1 m/s² ivme kazandıran kuvvete
- C) 1 kg kütleli cisme 1 m/s hız kazandıran kuvvete
- D) 1 g kütleli cisme 1 m/s² ivme kazandıran kuvvete
- E) 1 kg kütleli cismin Dünya'daki ağırlığına
Cevabı göster
Doğru cevap: B) 1 kg kütleli cisme 1 m/s² ivme kazandıran kuvvete
F = m · a bağıntısına göre 1 N = 1 kg · m/s²'dir, yani 1 kg'lık cisme 1 m/s² ivme kazandıran kuvvettir. 1 kg'lık cismin ağırlığı yaklaşık 10 N'dur, 1 N değildir.
Kolay
6Mehmet ve bisikletinin toplam kütlesi 80 kg'dır. Mehmet düz bir yolda 0,5 m/s² ivmeyle hızlanıyor. Bisiklet ile Mehmet'e etki eden net kuvvet kaç N'dur?
- A) 40
- B) 160
- C) 80,5
- D) 800
- E) 400
Cevabı göster
Doğru cevap: A) 40
F = m · a = 80 · 0,5 = 40 N'dur. 160 N, kütleyi ivmeye bölen birinin cevabıdır.
Kolay
7Bir kavşakta yük kamyonu ile küçük bir otomobil düşük hızla çarpışıyor. Çarpışma sırasında araçların birbirine uyguladığı kuvvetler için hangisi doğrudur?
- A) Kamyonun uyguladığı kuvvet daha büyüktür.
- B) Eşit büyüklükte ve zıt yönlüdür.
- C) Otomobilin uyguladığı kuvvet daha büyüktür.
- D) Aynı yönlüdür ve birbirini dengeler.
- E) Hızı büyük olanın uyguladığı kuvvet daha büyüktür.
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Eşit büyüklükte ve zıt yönlüdür.
Newton'ın üçüncü yasasına göre iki cisim birbirine eşit büyüklükte ve zıt yönlü kuvvet uygular. Kamyonun kuvvetinin büyük olduğunu sanmak yaygın bir yanılgıdır; otomobilin daha çok hasar görmesi kütlesinin küçük olmasıyla, yani ivmesinin büyük olmasıyla ilgilidir.
Kolay
8Yatay bir masanın üzerinde duran bir vazonun serbest cisim diyagramı çiziliyor. Diyagramda vazoya etki eden kuvvetler olarak hangileri yer almalıdır?
- A) Ağırlık ve vazonun masaya uyguladığı kuvvet
- B) Yalnız ağırlık
- C) Ağırlık, dik tepki kuvveti ve yatay sürtünme kuvveti
- D) Ağırlık ve masanın uyguladığı dik tepki kuvveti
- E) Yalnız masanın uyguladığı dik tepki kuvveti
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Ağırlık ve masanın uyguladığı dik tepki kuvveti
Serbest cisim diyagramında yalnız vazoya etki eden kuvvetler gösterilir: aşağı yönde ağırlık, yukarı yönde masanın dik tepki kuvveti. Vazonun masaya uyguladığı kuvvet masaya etki eder, vazonun diyagramına girmez.
Kolay
9Kütlesi 60 kg olan bir astronot Dünya'dan Ay'a gidiyor. Ay'da yer çekimi ivmesi Dünya'dakinden küçüktür. Astronotun Ay'daki kütlesi için hangisi doğrudur?
- A) 10 kg'dır; Ay'da kütle altıda birine iner.
- B) 600 kg'dır; Ay'da kütle artar.
- C) Sıfırdır; Ay'da kütle ölçülemez.
- D) 96 kg'dır; Ay'da kütle artar.
- E) 60 kg'dır; kütle bulunulan yere göre değişmez.
Cevabı göster
Doğru cevap: E) 60 kg'dır; kütle bulunulan yere göre değişmez.
Kütle madde miktarıdır ve yere göre değişmez; değişen ağırlıktır (G = m · g). Kütlenin altıda birine indiğini düşünmek, kütle ile ağırlığı karıştırmaktır.
Kolay
10Sürtünmesi ihmal edilen yatay bir rayda duran 3 kg kütleli bir alışveriş sepetine 12 N büyüklüğünde yatay net kuvvet uygulanıyor. Sepetin ivmesi kaç m/s²'dir?
- A) 36
- B) 9
- C) 4
- D) 15
- E) 0,25
Cevabı göster
Doğru cevap: C) 4
F = m · a bağıntısından a = 12 / 3 = 4 m/s² bulunur. 36 değeri kuvvet ile kütleyi çarpan birinin hatasıdır.
Kolay
11Sürtünmesiz bir yüzeydeki 2 kg kütleli bir kutuyu Ali 6 N, Ayşe 4 N büyüklüğünde ve aynı yönde yatay kuvvetlerle itiyor. Kutunun ivmesi kaç m/s²'dir?
- A) 1
- B) 10
- C) 5
- D) 20
- E) 2
Cevabı göster
Doğru cevap: C) 5
Aynı yönlü kuvvetler toplanır: net kuvvet 10 N'dur, a = 10 / 2 = 5 m/s². 1 m/s², kuvvetleri birbirinden çıkaran birinin cevabıdır.
Kolay
12Durakta bekleyen bir otobüs aniden hareket etmeye başlayınca ayakta duran yolcular geriye doğru savruluyor. Bu durum Newton'ın hangi yasasıyla açıklanır?
- A) Etki-tepki yasası (üçüncü yasa)
- B) Temel dinamik yasası (ikinci yasa)
- C) Kütle çekim yasası
- D) Eylemsizlik yasası (birinci yasa)
- E) Coulomb Yasası
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Eylemsizlik yasası (birinci yasa)
Yolcunun bedeni duruş hâlini korumaya eğilimlidir; otobüs öne giderken beden yerinde kalmak ister ve yolcu geriye savruluyormuş gibi görünür. Bu eylemsizliktir; etki-tepki ise iki cismin birbirine uyguladığı kuvvetlerle ilgilidir.
Kolay
13Derin uzayda ilerleyen bir uzay sondası, motorları kapatıldığı anda 15 km/s hızla gitmektedir. Sondaya etki eden kuvvetler ihmal edilecek kadar küçük olduğuna göre sonda nasıl hareket eder?
- A) Sabit hızla doğrusal hareketine devam eder.
- B) Yavaşlayarak bir süre sonra durur.
- C) Hızlanarak ilerlemeye devam eder.
- D) Hemen durur.
- E) Çembersel bir yörüngeye girer.
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Sabit hızla doğrusal hareketine devam eder.
Net kuvvet sıfırsa hareket eden cisim sabit hızla doğrusal hareketine devam eder; bu eylemsizlik yasasıdır. Yavaşlayıp duracağını düşünmek, hareketi sürdürmek için kuvvet gerektiğini sanmaktır.
Kolay
14Bir roket, motorunda yanan yakıttan oluşan gazları büyük bir hızla aşağı doğru püskürtüyor ve yükseliyor. Roketi yukarı iten kuvvet hangisidir?
- A) Havanın roketin altına uyguladığı kaldırma kuvveti
- B) Roketin kendi ağırlığı
- C) Yerin rokete uyguladığı tepki kuvveti
- D) Gazların rokete uyguladığı yukarı yönlü tepki kuvveti
- E) Roketin gazlara uyguladığı aşağı yönlü kuvvet
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Gazların rokete uyguladığı yukarı yönlü tepki kuvveti
Roket gazları aşağı iterken gazlar da rokete eşit büyüklükte ve yukarı yönde kuvvet uygular; roketi yükselten bu tepki kuvvetidir. Roketin gazlara uyguladığı kuvvet gazlara etki eder, roketi hareket ettirmez.
Kolay
15Bir cisme etki eden net kuvvet ile cismin kazandığı ivme karşılaştırılıyor. İvmenin yönü için hangisi her zaman doğrudur?
- A) Hızın yönüyle aynıdır.
- B) Net kuvvetin yönüyle aynıdır.
- C) Net kuvvetin yönüne zıttır.
- D) Hareket yönüne diktir.
- E) Ağırlığın yönüyle aynıdır.
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Net kuvvetin yönüyle aynıdır.
Newton'ın ikinci yasasına göre ivme net kuvvetle aynı yöndedir. İvmenin hız yönünde olduğu fikri yanlıştır; yavaşlayan bir cisimde ivme hıza zıttır.
Kolay
16Bir öğrenci, hareketi incelenecek bir kızağın üzerine etki eden bütün kuvvetleri oklarla gösteren bir çizim hazırlıyor. Bu çizime ne ad verilir?
- A) Hız-zaman grafiği
- B) Konum-zaman grafiği
- C) Yörünge çizimi
- D) Alan çizgileri diyagramı
- E) Serbest cisim diyagramı
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Serbest cisim diyagramı
Bir cisme etki eden tüm kuvvetlerin oklarla gösterildiği çizime serbest cisim diyagramı denir ve net kuvveti bulmayı kolaylaştırır. Hız-zaman grafiği kuvvetleri değil, hızın zamanla değişimini gösterir.
Kolay
17İbni Sina, fırlatılan bir cismin hareketini sürdürmesini "kasrî meyil" kavramıyla açıklamıştır. Ona göre bu meyil kendi kendine tükenmez; ancak havanın ya da ortamın gösterdiği direnç gibi dış engeller yüzünden zamanla azalır. İbni Sina, hiçbir direncin bulunmadığı bir boşlukta hareket eden cismin sonsuza dek ilerlemeye devam edeceğini öne sürmüştür. İbni Sina'nın bu çıkarımı, aşağıdaki ilkelerden hangisinin erken bir habercisidir?
- A) Üzerine net kuvvet etki etmeyen cisim hareket durumunu korur.
- B) Bir cismin ivmesi, etki eden net kuvvetle doğru orantılıdır.
- C) Bir cismin ivmesi, cismin kütlesiyle ters orantılıdır.
- D) Etkileşen iki cisim birbirine eşit ve zıt yönlü kuvvet uygular.
- E) Kütlesi olan iki cisim birbirine çekim kuvveti uygular.
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Üzerine net kuvvet etki etmeyen cisim hareket durumunu korur.
Dirençsiz ortamda hareket eden cismin sonsuza dek ilerleyeceği düşüncesi, net kuvvet sıfırken hareketli cismin sabit hızla doğrusal hareketini sürdüreceğini söyleyen eylemsizlik ilkesinin (Newton'ın birinci yasası) erken bir habercisidir. Öteki seçenekler ikinci yasayı (ivme-kuvvet-kütle ilişkisi), üçüncü yasayı (etki-tepki) ve kütle çekimini anlatır; İbni Sina'nın bu çıkarımı bunlarla ilgili değildir.
Kolay
18Bir simülasyonda sürtünmesi ihmal edilen raylardaki vagon sola doğru 2 m/s hızla ilerlerken halat çekme oyunu başlıyor. Mavi takım vagonu sola doğru 300 N'luk kuvvetle, kırmızı takımdaki iki oyuncu ise sağa doğru 200 N ve 100 N'luk kuvvetlerle çekiyor. Kuvvetler bu değerlerde kaldığı sürece vagonun hareketi için hangisi doğrudur?
- A) Sola doğru giderek hızlanır.
- B) Yavaşlayarak durur ve yerinde kalır.
- C) Hemen durur; çünkü net kuvvet sıfırdır.
- D) Yavaşlayıp durduktan sonra sağa doğru hızlanır.
- E) Sola doğru 2 m/s sabit hızla ilerlemeyi sürdürür.
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Sola doğru 2 m/s sabit hızla ilerlemeyi sürdürür.
Sağa doğru kuvvetlerin toplamı 200 + 100 = 300 N, sola doğru kuvvet 300 N'dur; bileşke kuvvet sıfırdır. Newton'ın birinci yasasına göre net kuvvet sıfırken hareketli cisim hızını değiştirmez: vagon sola doğru 2 m/s sabit hızla ilerlemeyi sürdürür. Net kuvvetin sıfır olması cismin durması anlamına gelmez; durması ya da yavaşlaması için harekete zıt yönde bir net kuvvet gerekir.
Orta
19Sürtünmesi ihmal edilen bir buz pistinde duran 5 kg kütleli bir kızak, yatay ve sabit bir kuvvetle çekiliyor. Kızağın kenarına yerleştirilen hareket sensörü, kızağın 4 s'de 32 m yol aldığını kaydediyor. Kızağı çeken kuvvet kaç N'dur?
- A) 40
- B) 20
- C) 8
- D) 10
- E) 80
Cevabı göster
Doğru cevap: B) 20
Durgun başlayan sabit ivmeli harekette x = ½ · a · t² ⇒ 32 = ½ · a · 16 ⇒ a = 4 m/s²; F = m · a = 5 · 4 = 20 N. 10 N sonucu ½ katsayısının yanlış kullanılıp ivmenin 2 m/s² bulunmasından çıkar.
Orta
20Defne, fizik ödevinde yatay masada duran kitabına etki eden kuvvetleri ve bunların tepki kuvvetlerini bir tabloya yazıyor. Tabloda kitabın ağırlığını "Dünya'nın kitaba uyguladığı çekim kuvveti" olarak tanımlamıştır. Kitabın ağırlığının tepki kuvveti hangisidir?
- A) Masanın kitaba uyguladığı dik tepki kuvveti
- B) Kitabın masaya uyguladığı bastırma kuvveti
- C) Kitabın Dünya'ya uyguladığı çekim kuvveti
- D) Masanın Dünya'ya uyguladığı çekim kuvveti
- E) Havanın kitaba uyguladığı kaldırma kuvveti
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Kitabın Dünya'ya uyguladığı çekim kuvveti
Etki-tepki çiftleri aynı iki cisim arasındadır: Dünya kitabı çekiyorsa kitap da Dünya'yı eşit büyüklükte ve zıt yönde çeker. Masanın dik tepki kuvveti ağırlığı dengeler ama ağırlığın tepkisi değildir; çünkü o kuvvet kitapla masa arasındaki ayrı bir etkileşimdir ve aynı cisme (kitaba) etki eder.

Katkıda bulun

Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.