12. Sınıf Tarih · Küreselleşen Dünya
1990 Sonrası Türkiye’de Yaşanan Siyasi, Ekonomik, Sosyokültürel ve Bilimsel Gelişmeler
- ekonomik kriz
- 28 Şubat
- postmodern darbe
- 15 Temmuz
- FETÖ
- Gezi Parkı olayları
- Aziz Sancar
1990 sonrası Türkiye'de hangi siyasi ve bilimsel gelişmeler yaşandı?
1990 sonrası Türkiye'de ağır ekonomik krizler, 28 Şubat süreci ve 15 Temmuz darbe girişimi gibi demokrasiye müdahaleler yaşandı; bilimde ise Aziz Sancar gibi isimler öne çıktı. Sıcak paraya ve iç borca dayalı büyüme 1994 ile 2000-2001 yıllarında krizlere yol açtı; ardından Merkez Bankası bağımsızlaştırıldı ve BDDK kuruldu. 28 Şubat 1997 MGK kararlarıyla başlayıp Refah-Yol hükûmetinin istifasıyla sonuçlanan süreç "postmodern darbe" olarak adlandırılır. FETÖ'nün devlet içindeki yapılanması 15 Temmuz 2016 darbe girişimiyle açığa çıktı ve girişim halkın direnişiyle engellendi. 2013'te Gezi Parkı protestoları ülke geneline yayıldı. Oktay Sinanoğlu kuantum kimyası, Gazi Yaşargil mikro beyin cerrahisi, Fuat Sezgin İslam bilim tarihi alanında öne çıktı; Aziz Sancar DNA onarımı çalışmalarıyla 2015 Nobel Kimya Ödülü'nü aldı. Savunma sanayii ve insansız hava araçlarında yerli üretim hızlandı.
1990 Sonrası Türkiye’de Yaşanan Siyasi, Ekonomik, Sosyokültürel ve Bilimsel Gelişmeler: konu anlatımı ve özeti
Bu konu, 1990 sonrası Türkiye'nin yaşadığı ekonomik krizleri, 28 Şubat süreci ve 15 Temmuz darbe girişimi gibi demokrasiye müdahaleleri, toplumsal olayları, öne çıkan Türk bilim insanlarını ve bilim-teknoloji alanındaki atılımları anlatır.
- Sıcak paraya ve iç borca dayalı büyüme kırılgan bir ekonomi yarattı; Türkiye 1994 ile 2000-2001 yıllarında ağır krizler yaşadı. Ardından Merkez Bankası bağımsızlaştırıldı, BDDK kuruldu ve bankacılık yeniden düzenlendi.
- 28 Şubat 1997 MGK kararlarıyla başlayan ve Refah-Yol hükûmetinin istifasıyla sonuçlanan süreç "postmodern darbe" olarak adlandırılır.
- FETÖ'nün devlet içindeki yapılanması 17-25 Aralık 2013 girişimi ve 15 Temmuz 2016 darbe girişimiyle açığa çıktı; darbe girişimi halkın direnişiyle engellendi.
- PKK terörü ve etnik, mezhep temelli kışkırtmalar toplumsal barışı hedef aldı. 2013'te Gezi Parkı'ndaki düzenleme projesine yönelik protestolar ülke geneline yayılarak hükûmet karşıtı gösterilere dönüştü.
- Bilime hizmet eden Türk bilim insanları: Oktay Sinanoğlu (kuantum kimyası, çok genç yaşta profesör), Gazi Yaşargil (mikro beyin cerrahisi), Fuat Sezgin (İslam bilim tarihi) ve Aziz Sancar (DNA onarımı, 2015 Nobel Kimya Ödülü).
- Savunma sanayii, insansız hava araçları ve uydu gibi alanlarda yerli üretimle teknolojik dışa bağımlılığı azaltma çabaları hızlandı.
Unutma: Aziz Sancar Nobel'i kimya alanında, DNA onarım mekanizmaları üzerine çalışmalarıyla almıştır; tıp ya da fizik ile karıştırma.
Bu özet yapay zekâ ile kitabın ilgili sayfalarından hazırlandı; hata içerebilir. Asıl kaynak MEB ders kitabıdır. İçerikler nasıl hazırlanıyor? · Son güncelleme:
Önce temeli pekiştir
Bu dönemi kriz → ders → düzenleme sırasıyla çalış.
- Kriz: Sıcak paraya ve borca dayalı büyüme kırılgandı; Türkiye 1994'te ve 2000-2001'de ağır ekonomik krizler yaşadı.
- Ders: Bankacılık sistemindeki denetim eksikliği ve yüksek kamu borcu krizlerin derinleşmesinde etkili oldu.
- Düzenleme: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu kuruldu, Merkez Bankası bağımsızlaştırıldı, bankacılık yeniden yapılandırıldı.
Demokrasi açısından da bir çizelge yap: 28 Şubat 1997 süreci ve 15 Temmuz 2016 darbe girişimi, halk iradesine yönelik müdahaleler olarak not edilir.
Günlük hayattan: Bir ailenin gelirinden fazla harcayıp sürekli borçlanması, kısa vadede rahatlık sağlasa da sonunda ödenemeyen borçlarla krize dönüşebilir. Ülke ekonomileri de benzer bir kırılganlık taşıyabilir.
Sık yapılan hata: "Ekonomik krizlerin nedeni yalnızca dış etkenlerdir." Doğrusu: Dış gelişmeler etkili olsa da iç borç, denetim eksikliği ve yapısal sorunlar krizlerin temel nedenleri arasındadır.
Derinleş
2015 Nobel Kimya Ödülü'nü alan Aziz Sancar'ın DNA onarımı üzerine çalışmasının ne işe yaradığını ve sağlık alanındaki önemini araştır. Özette adı geçen bilim insanlarından birini daha seçerek ikisinin eğitim yolculuğunu karşılaştır. Türkiye'de genç araştırmacıların yetişmesi ve bilimsel üretimin artması için okulundan başlayarak hangi adımlar atılabileceğine dair üç somut öneri yaz.
Bu konuda neler var?
- 1990 Sonrası Türkiye’de Yaşanan Ekonomik Gelişmeler
- 28 Şubat Postmodern Darbesi
- Etnik, İdeolojik ve Mezhep Temelli Çatışmaların Toplum Hayatına Etkileri
- Gezi Parkı Olayları
- Bilime Hizmet Eden Dört Türk Bilim İnsanı
- Türkiye’deki Bilimsel ve Teknolojik Gelişmeler
Sorular
Soru bankasından bu konunun soruları, kolaydan zora.
Kolay
11925'te Diyarbakır'ın Lice ilçesinde doğan bir hekim, İsviçre'de çalıştığı yıllarda ameliyat mikroskobunu beyin cerrahisinde kullanarak damar ve tümör ameliyatlarında yeni teknikler geliştirdi. 1999'da uluslararası bir beyin cerrahisi dergisi onu "yüzyılın beyin cerrahı" ilan etti. Anlatılan bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Oktay Sinanoğlu
- B) Aziz Sancar
- C) Gazi Yaşargil
- D) Fuat Sezgin
- E) Cahit Arf
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Gazi Yaşargil
Mikro beyin cerrahisinin öncüsü ve "yüzyılın beyin cerrahı" seçilen Türk bilim insanı Gazi Yaşargil'dir. Aziz Sancar da tıp alanıyla ilişkili çalışmalar yapmıştır; fakat DNA onarımı üzerine çalışmalarıyla 2015'te Nobel Kimya Ödülü almıştır.
Kolay
2ABD'de doktora yaptıktan sonra Yale Üniversitesi'nde 26 yaşında profesörlüğe yükselen bir Türk bilim insanı, kuantum kimyası ve atom-molekül teorisi alanındaki çalışmalarıyla tanındı. Bilim dilinin Türkçe olması gerektiğini savunan kitaplarıyla da Türkiye'de geniş okur kitlesine ulaştı. Anlatılan bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Fuat Sezgin
- B) Oktay Sinanoğlu
- C) Gazi Yaşargil
- D) Aziz Sancar
- E) Cahit Arf
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Oktay Sinanoğlu
Yale'de 26 yaşında profesör olan ve kuantum kimyasındaki çalışmalarıyla tanınan Türk bilim insanı Oktay Sinanoğlu'dur. Aziz Sancar da ABD'de çalışan bir kimyacıdır; ancak DNA onarımı alanındaki araştırmalarıyla Nobel almıştır.
Kolay
3Bir bilim tarihçisi, Arap-İslam dünyasında yazılmış bilim eserlerini tanıtan çok ciltli bir külliyat hazırladı. Frankfurt'ta bir enstitü ve müze kurarak Müslüman bilginlerin geliştirdiği astronomi, coğrafya ve tıp aletlerinin yüzlerce örneğini yeniden yaptırdı; 2008'de benzer bir müzenin İstanbul'da açılmasına da öncülük etti. Anlatılan bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Aziz Sancar
- B) Gazi Yaşargil
- C) Oktay Sinanoğlu
- D) Fuat Sezgin
- E) Cahit Arf
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Fuat Sezgin
Arap-İslam bilim tarihine ilişkin çok ciltli eseriyle tanınan ve Frankfurt'ta İslam Bilim Tarihi Müzesi'ni kuran bilim insanı Fuat Sezgin'dir. Cahit Arf de bilim tarihimizin önemli isimlerindendir; ancak bir matematikçidir.
Kolay
428 Şubat 1997'deki Millî Güvenlik Kurulu toplantısında alınan kararlar, Refah Partisi ve Doğru Yol Partisi'nin oluşturduğu koalisyon hükûmetine uygulanmak üzere sunuldu. Sonraki aylarda gerilim sürdü ve hükûmet Haziran 1997'de istifa etti. Bu süreç, ordunun doğrudan yönetime el koymadan siyasete müdahalesi olarak değerlendirildi. Anlatılan süreç, siyasi tarih yazınında genellikle nasıl adlandırılmaktadır?
- A) Yassıada süreci
- B) Beyaz İhtilal
- C) Bayrak Harekâtı
- D) Postmodern darbe
- E) Muhtıra dönemi
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Postmodern darbe
Ordunun doğrudan yönetimi devralmadan, MGK kararları ve kamuoyu baskısıyla hükûmeti istifaya götürdüğü 28 Şubat süreci "postmodern darbe" olarak adlandırılır. "Muhtıra dönemi" ifadesi ise daha çok 12 Mart 1971'deki yazılı muhtıra için kullanılır.
Kolay
51994 krizinde enflasyon %114'e ulaştı, Türk lirası %100 değer kaybetti. 5 Nisan 1994'te hazırlanan istikrar programı kapsamında Uluslararası Para Fonu (IMF) ile bir anlaşma imzalanarak 610 milyon SDR kredi alındı. IMF ile imzalanan bu anlaşma aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Gümrük Birliği Anlaşması
- B) Adana Mutabakatı
- C) Marshall Planı
- D) Ankara Antlaşması
- E) Stand-by Antlaşması
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Stand-by Antlaşması
1994'te IMF ile Stand-by Antlaşması imzalanarak kredi alınmıştır. Gümrük Birliği ise Avrupa Birliği ile ilgili bir düzenlemedir, IMF kredisiyle ilgisi yoktur.
Kolay
6Enflasyonun yol açtığı olumsuzlukları önlemek için 2000 yılında IMF ile reform sürecine girildi. Bu süreçte faiz ve para arzı gibi kararları siyasi etkilerden uzak bir kurumun alması amaçlandı. Bu reformlarla para politikasını belirleme yetkisi hangi kuruma verilmiştir?
- A) Merkez Bankası
- B) Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu
- C) Türkiye Büyük Millet Meclisi
- D) Millî Güvenlik Kurulu
- E) Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Merkez Bankası
2000 reformlarıyla para politikasını belirleme yetkisi Merkez Bankasına verilmiştir. BDDK da aynı süreçte kurulmuş ancak görevi para politikası değil, bankacılık ve mali piyasaları düzenlemektir.
Kolay
7Zeynep, ekonomi ödevinde şu tanımı yazdı: “Bir ülkenin bir yıl içinde yurt dışından satın aldığı mal ve hizmetlerin tutarı, yurt dışına sattığı mal ve hizmetlerin tutarından fazlaysa aradaki farka bu ad verilir.” Zeynep'in tanımladığı kavram aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Cari fazla
- B) Bütçe fazlası
- C) Enflasyon
- D) Sıcak para
- E) Cari açık
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Cari açık
Satın alınan mal ve hizmet tutarının satılandan fazla olmasıyla oluşan fark cari açıktır. Satılanın satın alınandan fazla olması ise cari fazla olurdu.
Kolay
8Türkiye, 1991'de yaşanan bir savaş nedeniyle 4,5 milyar dolar zarara uğradığını açıkladı. Bu zararda Kerkük-Yumurtalık Petrol Boru Hattı'nın kapanması ve sınır ticaretinin durması etkili oldu. Türkiye'nin zarara uğramasına yol açan savaş aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Yugoslavya'nın dağılmasıyla başlayan Bosna Savaşı
- B) ABD'nin Irak'a müdahalesiyle başlayan Körfez Savaşı
- C) Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki Karabağ Savaşı
- D) 2011'de başlayan Suriye iç savaşı
- E) NATO'nun Kosova'ya yönelik harekâtı
Cevabı göster
Doğru cevap: B) ABD'nin Irak'a müdahalesiyle başlayan Körfez Savaşı
1991 krizi, ABD'nin Irak'a müdahalesinin yarattığı olumsuzluklarla ilgilidir; boru hattının ve sınır ticaretinin Irak ile bağlantılı olması da bunu gösterir. Suriye iç savaşı ise 2011'de başlamıştır.
Kolay
9Emre sınıfta şöyle dedi: “Savunmada ihtiyaç duyduğumuz bir aracı başka bir ülkeden almak zorunda kalırsak, o ülke satışı durdurduğunda zor durumda kalırız.” Emre'nin bu görüşü, 1990 sonrası Türkiye'de hangi alanda atılan adımların gerekçesini açıklamaktadır?
- A) Bankacılık sisteminin yeniden düzenlenmesi
- B) Merkez Bankasının bağımsız hâle getirilmesi
- C) Savunma sanayiinde yerli üretimin artırılması
- D) IMF ile stand-by anlaşmaları imzalanması
- E) Sıcak para girişinin teşvik edilmesi
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Savunma sanayiinde yerli üretimin artırılması
Dışa bağımlılığın yarattığı riski vurgulayan görüş, savunma sanayiinde yerli üretimi artırma çabalarının gerekçesidir. Bankacılık düzenlemeleri ekonomik krizlerle ilgilidir, teknolojik bağımlılıkla değil.
Kolay
101994 krizinin ardından alınan bazı önlemler: – Savunma ve güvenlik dışındaki harcamalarda %30 tasarrufa gidildi. – Yeni vergiler konuldu, mevcut vergi oranları artırıldı. – Akaryakıt tüketim vergisi %50'den %70'e çıkarıldı. Bu önlemlerin ortak amacı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Kamu harcamalarını azaltıp devletin gelirlerini artırmak
- B) Halkın satın alma gücünü artırmak
- C) Yabancı sermayenin ülkeden çıkmasını sağlamak
- D) Savunma harcamalarını tamamen durdurmak
- E) İthalatı vergisiz hâle getirmek
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Kamu harcamalarını azaltıp devletin gelirlerini artırmak
Tasarruf kamu harcamalarını azaltmaya, yeni vergiler ve vergi artışları ise kamu gelirlerini artırmaya yöneliktir. Savunma ve güvenlik harcamaları tasarruf dışında tutulduğu için durdurulmamıştır.
Kolay
1119 Şubat 2001'de Millî Güvenlik Kurulu toplantısının ardından Başbakan Bülent Ecevit, Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer ile yaşadığı anlaşmazlık için “Bu, devletin en üst kademesinde kriz var demektir.” açıklamasını yaptı. Bu açıklama hangi ekonomik krizi derinleştirmiştir?
- A) 1991 krizi
- B) 1994 krizi
- C) Kasım 2000 krizi
- D) 1997 Asya krizi
- E) Şubat 2001 krizi
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Şubat 2001 krizi
Açıklama 19 Şubat 2001'de yapılmış ve Şubat 2001 krizini derinleştirmiştir. Kasım 2000 krizi daha önce yaşanmış, Şubat krizi onun tam atlatılamamış devamı olmuştur.
Kolay
1217-25 Aralık 2013'te devlet kurumları içindeki bir yapılanma hükûmeti hedef alan bir girişimde bulundu. Aynı yapı, 15 Temmuz 2016'da ise bir darbe girişimi gerçekleştirdi ve bu girişim halkın direnişiyle engellendi. Bu iki girişimi gerçekleştiren yapı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) PKK
- B) ASALA
- C) FETÖ
- D) DEAŞ
- E) Hizbullah
Cevabı göster
Doğru cevap: C) FETÖ
17-25 Aralık 2013 ve 15 Temmuz 2016 girişimleri, devlet içindeki yapılanması bu olaylarla açığa çıkan FETÖ tarafından gerçekleştirilmiştir. PKK ise etnik temelli kışkırtmalarla toplumsal barışı hedef alan bir terör örgütüdür.
Kolay
131990 sonrası Türkiye'de PKK terörü sürdü; bazı çevreler toplumu etnik ve mezhep farklılıkları üzerinden birbirine düşürmeye çalıştı. Ancak bu kışkırtmalar toplumda geniş bir karşılık bulmadı. Terör ve etnik, mezhep temelli kışkırtmaların ortak hedefi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Toplumsal barışı ve birlikteliği bozmak
- B) Ekonomik büyümeyi hızlandırmak
- C) Bilimsel çalışmaları desteklemek
- D) Demokratik kurumları güçlendirmek
- E) Komşu ülkelerle ilişkileri geliştirmek
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Toplumsal barışı ve birlikteliği bozmak
Terör ve etnik, mezhep temelli kışkırtmalar toplumsal barışı hedef almıştır. Diğer seçenekler bu eylemlerin sonuçlarıyla değil, tersine olumlu gelişmelerle ilgilidir.
Kolay
14Şubat 2001 krizinin ardından Nisan 2001'de yeni bir ekonomik program uygulamaya konuldu. Bu programın kararlı uygulanması sonucunda sonraki yıllarda bütçe açıkları ve enflasyonda önemli iyileşmeler sağlandı. Nisan 2001'de uygulamaya konulan program aşağıdakilerden hangisidir?
- A) 5 Nisan İstikrar Programı
- B) Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı
- C) 24 Ocak Kararları
- D) Marshall Yardım Programı
- E) Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı
Şubat 2001 krizinden sonra Nisan 2001'de Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı uygulamaya konmuştur. 5 Nisan programı ise 1994 krizinin ardından hazırlanmıştır.
Kolay
152013'te İstanbul'da bir parkta yapılması planlanan düzenleme projesine karşı başlayan protestolar kısa sürede ülke geneline yayıldı ve hükûmet karşıtı gösterilere dönüştü. Metinde anlatılan olaylar aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Gezi Parkı Olayları
- B) 28 Şubat Süreci
- C) 17-25 Aralık Girişimi
- D) 15 Temmuz Darbe Girişimi
- E) Şubat 2001 Krizi
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Gezi Parkı Olayları
2013'te bir park düzenleme projesine karşı başlayıp hükûmet karşıtı gösterilere dönüşen olaylar Gezi Parkı Olaylarıdır. 17-25 Aralık girişimi de 2013'te yaşanmıştır ancak bir protesto hareketi değil, FETÖ'nün girişimidir.
Kolay
16Bir okulun bilim haftasında, bilime hizmet eden Türk bilim insanlarının adları ve çalışma alanları panoya asılacaktır. Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?
- A) Aziz Sancar – kuantum kimyası
- B) Gazi Yaşargil – mikro beyin cerrahisi
- C) Fuat Sezgin – DNA onarımı
- D) Oktay Sinanoğlu – İslam bilim tarihi
- E) Aziz Sancar – mikro beyin cerrahisi
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Gazi Yaşargil – mikro beyin cerrahisi
Gazi Yaşargil mikro beyin cerrahisinin öncülerindendir. Kuantum kimyası Oktay Sinanoğlu'nun, DNA onarımı Aziz Sancar'ın, İslam bilim tarihi Fuat Sezgin'in çalışma alanıdır.
Kolay
171990'larda Türkiye'de devlet, harcamalarını iç borçlanmayla karşılıyordu. Güneydoğu Anadolu'da terörle mücadele de devletin ihtiyaç duyduğu kaynağı artırıyordu. Bu iki durumun birlikte devlet maliyesine etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Bütçe açıklarının kapanmasıyla iç borcun bitmesi
- B) Daha fazla borçlanma gereğiyle faiz ödemelerinin artması
- C) Kaynak ihtiyacı azaldığı için faizlerin düşmesi
- D) Devletin iç piyasadan borçlanmayı bırakması
- E) Sanayinin dünya pazarındaki payının büyümesi
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Daha fazla borçlanma gereğiyle faiz ödemelerinin artması
Harcamalar iç borçla karşılanırken terörle mücadele kaynak ihtiyacını büyütünce devlet daha çok borçlanmış, dolayısıyla daha fazla faiz ödemek zorunda kalmıştır. Bütçe açıkları kapanmamış, borçlanma her yıl artmıştır; sanayi ise durgunluğa girerek dünya pazarındaki yerini kaybetmiştir.
Kolay
181990'larda Türkiye'ye gelen iki yabancı yatırımcıya ait temsilî örnekler: – Birinci yatırımcı, bir sanayi bölgesinde fabrika kurarak uzun yıllar üretim yapmayı planlıyor. – İkinci yatırımcı, parasını yüksek faizle değerlendiriyor; faizler düştüğünde parasını hemen ülkeden çıkarmayı düşünüyor. Bu iki örnekteki sermaye türleri sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
- A) Sıcak para – Doğrudan yabancı sermaye
- B) Sıcak para – Stand-by kredisi
- C) Doğrudan yabancı sermaye – Cari açık
- D) Doğrudan yabancı sermaye – Sıcak para
- E) Stand-by kredisi – Sıcak para
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Doğrudan yabancı sermaye – Sıcak para
Fabrika kurup üretim yapmak doğrudan yabancı sermayeye, yüksek faiz için gelip kısa sürede çıkabilen para ise sıcak paraya örnektir. Stand-by, IMF ile yapılan kredi anlaşmasıdır; cari açık ise bir sermaye türü değil, satın alınan mal ve hizmet tutarının satılandan fazla olmasıdır.
Orta
19Ağustos 1997'de TBMM'de kabul edilen bir yasayla ilkokul ve ortaokul tek bir kademede birleştirildi; öğrencilerin ara vermeden okuması zorunlu hâle getirildi. Bu değişiklik, 28 Şubat sürecinde eğitim alanında alınan kararlar arasında yer aldı ve dönemin tartışmalı konularından biri oldu. Anlatılan uygulama aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Sekiz yıllık kesintisiz temel eğitime geçilmesi
- B) Üniversitelere ilk kez özerklik verilmesi
- C) Köy Enstitülerinin ilk kez açılması
- D) Latin harflerinin kabul edilmesi
- E) On iki yıllık kesintili eğitime geçilmesi
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Sekiz yıllık kesintisiz temel eğitime geçilmesi
1997'de ilkokul ile ortaokul birleştirilerek sekiz yıllık kesintisiz zorunlu temel eğitime geçilmiştir. On iki yıllık kesintili (4+4+4) eğitim ise 2012'de getirilen farklı bir düzenlemedir.
Orta
2015 Temmuz 2016 gecesi ordu içindeki bir grup, köprüleri kapatıp devlet kanalını ele geçirerek yönetime el koymaya çalıştı; TBMM binası savaş uçaklarıyla bombalandı. Çağrıların ardından on binlerce vatandaş sokaklara ve meydanlara çıktı; girişim sabaha karşı güvenlik güçleri ve halk tarafından bastırıldı. 15 Temmuz darbe girişimini Türkiye'deki önceki askerî müdahalelerden ayıran en belirgin özellik aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Halkın sokaklara çıkarak gösterdiği direnişle başarısız kılınması
- B) Darbecilerin uzun süre ülke yönetiminde kalması
- C) Hükûmetin istifa edip yönetimi askerlere bırakması
- D) Darbecilerin meclisi kapatıp yeni anayasa hazırlatması
- E) Darbecilerin bir muhtırayla hükûmeti istifaya zorlaması
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Halkın sokaklara çıkarak gösterdiği direnişle başarısız kılınması
Önceki müdahalelerden farklı olarak 15 Temmuz girişimi, halkın sokaklarda gösterdiği direniş ve güvenlik güçlerinin karşı koymasıyla bir gecede başarısız kalmıştır. Meclisi kapatıp yeni anayasa hazırlatmak ise 1960 ve 1980 darbelerinde görülen, başarılı olmuş müdahalelerin özelliğidir.
Katkıda bulun
Özette bir hata mı gördün, eklenmesi gereken bir bilgi ya da güzel bir soru mu var? Öner; yönetici onaylarsa sitede yayımlanır ve sana bildirim gelir.
