10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı testi

KolayDinleme/İzleme – Fabl: Aslan ve Av Hayvanları

1Aslan ve Av Hayvanları fablında güçlü ama zalim aslan, küçük ve zayıf görünen tavşanın kurduğu tuzağa düşer. Bu fablda tavşanın temsil ettiği insan özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

OrtaGazel

2Ders kitabında XI. yüzyıldan Kutadgu Bilig’e ait “kitâb atı urdum kutadğu bilig” dizesi ile XIII. yüzyıldan Yunus Emre’ye ait “Gönül hayrân olupdur aşk elinden” dizesi karşılaştırılır. Öğrenciler Yunus Emre’nin dizesini daha kolay anlıyor. Bu karşılaştırmadan ulaşılabilecek en doğru yargı aşağıdakilerden hangisidir?

KolayDinleme/İzleme – Millî Edebiyat Dönemi’nde Hikâye: Kaç Yerinden

3Dinleme etkinliğinde öğrenciler, bir çocuğun kendi yaptığı bir yaramazlığı kardeşinin üstüne attığı ve bu haksızlık yüzünden yıllarca vicdan azabı çektiği bir hikâyeyi dinliyor. Hikâye, adını atların tımar edilmesinde kullanılan bir araçtan alıyor; yazarı "Kaç Yerinden" hikâyesinin de yazarıdır. Dinlenen hikâye ve yazarı aşağıdakilerden hangisinde birlikte doğru verilmiştir?

OrtaEdebiyat Atölyesi – Yazma: Bir Fabl Yazma

4Horozla Tilki fablı şu dizelerle biter: “Hazret dar atmış kendini ormana. / Barışta iş yok deyip kendi kendine. / Horozsa başlamış keyfince ötmeye: / Koca tilkiye tilkilik ettim diye.” Bu dizelerden çıkarılabilecek örtük ileti aşağıdakilerden hangisidir?

ZorDede Korkut Hikâyeleri: Salur Kazan’ın Yedi Başlı Ejderhayı Öldürdüğü Boy

5Dede Korkut'un soylamasında şu dizeler art arda gelir: “Ecel vakti ermeyince kimse ölmez / Ölen adam dirilmez, çıkan can geri gelmez… / Coşkun sular taşsa deniz dolmaz / Kibirlilik eyleyeni Tanrı sevmez” Bu dizelerin ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

KolayKoşuk

6Dîvânu Lugâti't-Türk’teki koşuğun günümüz Türkçesiyle aktarılan bir dörtlüğü şöyledir: “Karlar buzlar hep eridi, Dağların suyu yürüdü, Mavi bulutlar belirdi, Kayıklar gibi kımıldaşır.” Bu dörtlükte anlatılan durum aşağıdakilerden hangisidir?

OrtaDestan: Oğuz Kağan Destanı

7Destanın bir bölümünde Oğuz Kağan ordusuna şöyle seslenir: "Gök tüylü kurt yolu gösterirse biz de onun izinden yürürüz; kurt durursa biz de konaklarız." Ordunun hareketi bütün sefer boyunca kurdun hareketine göre belirlenir. Kağan'ın bu sözlerinde yargılar arasında kurulan anlam ilişkisi aşağıdakilerden hangisidir?

KolayEdebiyat Atölyesi – Yazma: Öğretici Metni Edebî Metne Dönüştürme

8Bilgilendirici bir metni öyküye dönüştüren Efe, öyküsünü şu cümleyle bitiriyor: “Kapı aralandı; içeride, yıllardır kimsenin dokunmadığı o eski sandık...” Efe'nin öyküsünü eksiltili bir cümleyle bitirmesinin anlatıma katkısı nedir?

OrtaEdebiyat Atölyesi – Konuşma: Dede Korkut Hikâyelerinden Birini Canlandırma

9Bir grup, canlandıracağı hikâyeyi "Kazan'ın ava çıkışı – ejderhayla karşılaşma – mücadele – obaya dönüş" biçiminde dört bölüme ayırmış ve her bölüm için ayrı bir dekor düzeni planlamıştır. Grubun yaptığı bu çalışma, canlandırmanın hangi hazırlık adımıdır?

ZorTanzimat Şiiri: Hürriyet Kasîdesi

10Hürriyet Kasîdesi'nin 21. beytinin günümüz Türkçesi şöyledir: “Bu yolda çektiğim eziyet ve sıkıntılar anılsın; çünkü bu yolun en küçük zevki bile vezirlikten, sadrazamlıktan üstündür.” Bu beyit ile şiirin 1. beytindeki “devrin yönetiminin doğruluktan saptığını görüp devlet kapısından şerefle çekildik” düşüncesi birlikte değerlendirildiğinde şair için hangisi söylenebilir?